See Full Document Text
© [Regd. No. TN/CCN/467/2012-14.
îI›ï£´ Üó² [R. Dis. No. 197/2009.
2021 [MM¬¬ôô :: ÏÏ.. 2244..8800 è裣²²
îI›ï£´ ÜóCî›
ݬíJ¡ð® ªõOJìŠð†ì¶.
⇠29] ªê¡¬ù, ¹î¡Aö¬ñ, ü¨¬ô 21, 2021
Ý® 5, Hôõ, F¼õœÀõ˜ ݇´-2052
IV—
ð°F HK¾ 2 Þ¡ ެ특
jäœehL r£lk‹w¥ nguitæš Ã‹tU« r£lkhdJ
2021 M« M©L Ã¥utç §fŸ 25 M« ehs‹W MSeç‹
V‰Ãirit¥ bg‰wJ k‰W« mJ bghJ¤ jftY¡fhf Ïj‹ _y«
btëæl¥gL»wJ.
ê†ì ⇠1/2021.
1930 M« M©L jäœehL Njh£l¢ r£l«, 1888 M«
M©L br‹id khefu fhtš r£l« k‰W« 1859 M« M©L
jäœehL kht£l fhtš r£l« M»at‰iw nkY« ÂU¤j«
brŒtj‰fhd ªî£¼ r£l«.
ϪÂa¡ FoauÁ‹ vGg¤Â Ïu©lh« M©oš jäœehL khãy
r£lk‹w¥ nguitædhš ËtUkhW r£läa‰w¥gLtjhFf:-
gF–I.
.
K‹Diu
1. (1) Ϫj r£l«, 2021 M« M©L jäœehL Njh£l« k‰W« FWªjiy¥ò
fhtš r£l§fŸ (ÂU¤j¢) r£l« vd tH§f¥bgW«. k‰W«
bjhl¡f«.
(2) (i) 2 k‰W« 8M« ÃçÎfis j鮤J Ãw ÃçÎfŸ
mid¤J« 2020 M« M©L et«g® §fŸ 21 M« ehŸ m‹W
eilKiw¡F tªJé£ljhf bfhŸs¥gLjš nt©L«.
(ii) 2 k‰W« 8M« ÃçÎfŸ cldoahf eilKiw¡F
tUjš nt©L«.
[1]
IV-2(29)(T-Sup)-12
gF–II.
1930 M« M©L jäœehL Njh£l¢ r£l¤Â‰fhd ÂU¤j§fŸ.
2 k‰W« 3 M« 2. 1930 M« M©L jäœehL Njh£l¢ r£l¤Âš, (Ïj‹ Ëò jäœehL r£l«
ÃçÎfS¡fhd Ϫj¥ Ãçéš 1930 M« M©L r£l« vd¡ F¿¥Ãl¥gLtjhd), III/1930.
kh‰ÖL. 2 k‰W« 3 M« ÃçÎfS¡fhf, ËtU« ÃçÎfŸ kh‰whf
mik¡f¥gLjš nt©L«, mjhtJ : -
“2. mmsshhÎÎiiff.. - Ϫj¢ r£l«, jäœehL khãy« KGtijÍ«
mshé ã‰F«.
3. bghUŸ tiuaiwfŸ. -- Ϫj¢ r£l¤Âš, bghUS¡F
mšyJ Nœãiy¡F Kuzhf vJΫ ÏUªjhy‹¿,-
(a) “bghJ Njh£l – éL” v‹gJ, Njh£l¡ fUéfis
mšyJ Å£il, miwia, Tlhu¤ij, mil¥Ãid, thfd¤ij,
fy¤ij, Ïiza¡ Tl¤ij mšyJ Ïl¤ij¥ ga‹gL¤Jtj‰fhf,
f£lzä‹¿nah mšyJ f£lz thæyhfnth m¤jifa Å£il,
miwia, Tlhu¤ij, mil¥Ãid, thfd¤ij, fy¤ij, Ïiza¡
Tl¤ij mšyJ Ïl¤ij¢ brhªjkhf¡ bfh©oU¡»wtç‹,
neuo mDnghf¤Âš bfh©oU¥gtç‹, ga‹gL¤J»wtç‹
mšyJ it¤ÂU¥gtç‹ Ïyhg¤Â‰fhfnth mšyJ
Mjha¤Â‰fhfnth, Njh£l¡ fUéfŸ it¤J tu¥gL»w
mšyJ ga‹gL¤j¥gL»w VnjD« ÅL, miw, Tlhu«,
mil¥ò, thfd«, fy«, Ïiza¡Tl« mšyJ ntW Ïl«
vJthæD« v‹W bghUŸgL«; k‰W« NjhL« neh¡f¤Â‰fhf¤
ÂwªJ it¡f¥g£l, it¡f¥g£l mšyJ ga‹gL¤j¥g£l,
mšyJ ÂwªJ it¡f¥gLtj‰fhfnth, it¡f¥gLtj‰fhfnth
mšyJ ga‹gL¤j¥gLtj‰fhfnth mDk¡f¥g£l ÅL, miw,
Tlhu«, mil¥ò, thfd«, fy«, Ïiza¡Tl« mšyJ Ïl«
vjidÍ« cŸsl¡F«;
(b) “Njh£l«” v‹gJ, gçR¢ Ó£il cŸsl¡fhJ. Mdhš
neçnyh mšyJ Ïizabtëænyh gza« it¤jš mšyJ
gªja« f£Ljiy cŸsl¡F«.
és¡f«.- (b) M« TW k‰W« 3-A M« Ãçé‹
neh¡f¤Â‰fhf, gza« it¤jš mšyJ gªja« f£LjyhdJ
gªja¥ bghUis tNè¥gijnah, nf£L¥bgWtijnah, gza«
mšyJ gªja« vjidÍ« bghU¤J ä‹dQ tê¥ gz¥ gçkh‰w«
cŸsl§fyhd gzkhfnt k‰wgonah bt‰¿¥bghU†fis mšyJ
gçRfis¥ bg‰W¡ bfhŸtij mšyJ éãnahf« brŒjiy
mšyJ gza« it¥gj‰F mšyJ gªja« f£Ltj‰F mšyJ
m›thW tNè¥gj‰F, nf£L¥bgWtj‰F, bg‰W¡ bfhŸtj‰F
mšyJ éãnahf« brŒtj‰F cjΫ, ö©L«, nt©L»‹w
mšyJ mt‰¿‰F tr brŒ»‹w fU¤njhL brŒa¥g£l braš
vjidÍnkh cŸsl¡Ftjhf¡ bfhŸSjš nt©L«;
(c) “muR” v‹gJ, khãy muR v‹W bghUŸgL«;3
(d) “Njh£l¡ fUéfŸ” v‹gJ, Njh£l¥ bghUshf
mšyJ NjhLtj‰fhd cghakhf¥ ga‹gL¤j¥g£l mšyJ
ga‹gL¤j¡ fUj¥g£l M£l¢ Ó£LfŸ, gfil¡ fhŒfŸ, Njh£l
nkir mšyJ Jâ, gyif, fâåfŸ, fâå mik¥ò, fâå
tiyaik¥ò, fâå ts«, bjhl®ò rhjd« vijÍ« mšyJ Ãw
bghUŸ vijÍ«,Njh£l« vj‰Fkhd gÂntlhf, gÂÎW mšyJ
rh‹whf ga‹gL¤j¥g£l mšyJ ga‹gL¤j¡ fUj¥g£l gÂntL
mšyJ ä‹dQ gÂÎW vijÍ«, Njh£l« vÂèUªJ« »il¡F«
gz¤ bjhifiaÍ«, Njh£l« vjidÍ« bghW¤J éãnahf«
brŒa¥g£l mšyJ éãnahf« brŒa¡ fUj¥g£l gzkhfnth,
mšyJ ä‹dQ tê¥gz¥gçkh‰w« cŸsl§fyhd k‰w
goahfnth cŸs bt‹w bghU£fŸ mšyJ gçRfŸ vt‰iwÍ«
cŸsl¡F«;
(e) Ï¢r£l¤Âš ga‹gL¤j¥g£l ‘fâå’, ‘bjhl®ò
rhjd«’, ‘fâå tiyaik¥ò’, ‘fâå ts«’, ‘fâå mik¥ò’,
‘Ïiza¡ Tl«’ k‰W« ‘ä‹dQ gÂÎW’ M»a brh‰fŸ, 2000
ika¢ r£l« 21/2000. M« M©L jftš bjhêš E£g¢ r£l¤Âš mitfS¡F Kiwna
tH§f¥g£oU¡F« bghUis bfh©oU¡F«.
3-A Ïiza btëæš gza« it¤jš mšyJ gªja«
f£Ljš- (1) fâåfŸ, fâå mik¥ò, fâå tiyaik¥ò,
fâå ts«, bjhl®ò rhjd« vJΫ mšyJ NjhLjY¡fhd
Ãw fUé vijÍ« ga‹gL¤Â, u«ä, ngh¡f® mšyJ Ãw Njh£l«
vijÍ« Ïizabtëæš éisahLtj‹ _y« egbutU« gza«
it¤jnyh mšyJ gªja« f£Ljnyh TlhJ mšyJ Ïiza
btëæš m¤jifa gza« it¤jš mšyJ gªja« f£Ljš
vijÍ« egbutU« vëjh¡Fjš mšyJ V‰ghL brŒjš TlhJ.
(2) fâåfŸ, fâå mik¥ò, fâå tiyaik¥ò,
fâå ts«, bjhl®ò rhjd« vJΫ mšyJ NjhLjY¡fhd
Ãw fUé vijÍ« ga‹gL¤Â, u«ä, ngh¡f® mšyJ Ãw Njh£l«
vijÍ« Ïizabtëæš éisahLtj‹ _y« gza« it¡F«
mšyJ gªja« f£L« egbutU« mšyJ Ïiza btëæš
m¤jifa gza« it¤jš mšyJ gªja« f£Ljš vijÍ«
vëjh¡F« mšyJ V‰ghL brŒÍ« egbutU« Ïu©L M©LfŸ
tiu Ú£o¡f¥glyhF« Áiw¤j©lidÍl‹ mšyJ g¤jhæu«
%ghŒ¡F äfhj j©l¤bjhifÍl‹ mšyJ Ï›éu©LlD«
j©o¡f¥gLjš nt©L«.”.
3. 1930 M« M©L¢ r£l¤Â‹ 4 M« Ãçéš, (1) M« 4M« Ãçé‰fhd
c£Ãçéš, (b), (c) k‰W« (d) TWfëš, “mil¥ò, thfd«, ÂU¤j«.
fy«” v‹w brh‰bwhlU¡F Ëò “Ïiza¡ Tl«” v‹w
brh‰bwhluhdJ c£òF¤j¥gLjš nt©L«.
4. 1930 M« M©L¢ r£l¤Â‹ 5 M« Ãçéš, (1) 5 M« Ãçé‰fhd
M« c£Ãçéš, “Ïu©lh« tF¥ò Ú¤Jiw eLtU¡F ÂU¤j«.
Ñœãiyæšyhj, “mšyJ fhtš Jiz¡ f©fhâ¥ghs®
goãiy¡F¡ Fiwahj fhtš mYty® vtU«” v‹w
brh‰bwhlU¡fhf, “mšyJ ne®Î¡nf‰g fhtš Jiz
f©fhâ¥ghs® mšyJ fhtš cjé Miza® goãiy¡F¡
Fiwahj fhtš mYty® vtU«” v‹w brh‰bwhluhdJ kh‰whf
Üik¡f¥gLjš nt©L«.4
6 M« Ãçé‰fhd 5. 1930 M« M©L¢ r£l¤Â‹ 6 M« Ãçéš,
ÂU¤j«. “M£l¢Ó£LfŸ, gfil¡ fhŒfŸ, Njh£l nkir
mšyJ Jâ, gyif vJΫ” v‹w brh‰bwhlU¡F Ëò,
“ä‹dQ gÂÎW, fâåfŸ, fâå mik¥ò, fâå
tiyaik¥ò, fâå ts« mšyJ bjhl®ò rhjd« vJΫ” v‹w
brh‰bwhluhdJ c£òF¤j¥gLjš nt©L«.
8 M« Ãçé‰fhd 6. 1930 M« M©L¢ r£l¤Â‹ 8 M« Ãçéš, “IüW
ÂU¤j«. %ghŒ” k‰W« “_‹W khj§fŸ” v‹w brh‰bwhl®fS¡fhf,
Kiwna “g¤jhæu« %ghŒ” k‰W« “Ïu©L M©LfŸ” v‹w
brh‰bwhl®fshf kh‰whf Üik¡f¥gLjš nt©L«.
9 M« Ãçé‰fhd 7. 1930 M« M©L¢ r£l¤Â‹ 9 M« Ãçéš, “ÏUüW
ÂU¤j«. %ghŒ” k‰W« “xU khj«” v‹w brh‰bwhl®fS¡fhf, Kiwna
“Iªjhæu« %ghŒ” k‰W« “MW khj§fŸ” v‹w brh‰bwhl®fshdJ
kh‰whf Üik¡f¥gLjš nt©L«.
11 M« Ãçé‰fhd 8. 1930 M« M©L¢ r£l¤Â‹ 11 M« Ãçé‰fhf ËtU«
ÂU¤j«. ÃçthdJ kh‰whf mik¡f¥gLjš nt©L«, mjhtJ;-
“1111.. bbttWW«« ÂÂwwiikk rrhh®®ªªjj ééiissaahh££LLffŸŸ..-- Ï¢r£l¤Âš
v‹d ml§»æUªj nghÂY«, gªja« f£Ljš, gza« it¤jš,
gz« mšyJ Ïju¥ gza« M»at‰¿¡fhf éisahìŠð´‹
«ð£¶, btW« Âwik rh®ªj éisah£L¡fë‹ ÛJ Ï¢r£l¤Â‹
ÃçÎ 3-A k‰W« 5 Kjš 10 tiuæYŸs ÃçÎfŸ bghUªJî™
«õ‡´‹”.
12 M« Ãçé‰fhd 9. 1930 M« M©L¢ r£l¤Â‹ 12 M« Ãçéš, “xU üW
ÂU¤j«. %ghŒ” k‰W« “_‹W khj§fŸ” v‹w brh‰bwhl®fS¡fhf,
Kiwna “Iªjhæu« %ghŒ” k‰W« “MW khj§fŸ” v‹w
brh‰bwhl®fshdJ kh‰whfik¡f¥gLjš nt©L«.
13 –B vD« 10. 1930 M« M©L¢ r£l¤Â‹ 13–A M« Ãçé‰F Ëò,
òÂa Ãçéid ËtU« ÃçthdJ c£òF¤j¥gLjš nt©L«, mjhtJ
c£òF¤Jjš.
““1133–B ããWWkk§§ffsshhšš bbrrŒŒaa¥¥ggLL«« FF‰‰ww§§ffŸŸ..– (1) Ϫj¢
r£l¤Â‹goahd F‰w« xU ãWk¤Âdhš brŒa¥g£oU¡»wél¤J,
mªj F‰w« brŒa¥g£l neu¤Âš, mªj ãWk¤Â‹ mYtiy
el¤Â tUtj‰F mªj ãWk¤Â‹ bghW¥ig¡ bfh©oUªjtU«
mj‰F¥ bghW¥ghæUªjtUkhd eg® x›bthUtU«, mnjhL
mªj ãWkK«, mªj¡ F‰w¤Âid¢ brŒjjhf¡ fUj¥gLjY«
mj‰»z§f elto¡if vL¡f¥gLjY«, j©o¡f¥gLjY«
nt©L«:
ttuu««òòiiuuaahhff-- Mdhš, Ϫj c£Ãçéš ml§»ÍŸs vJΫ,
mªj¡ F‰w« jk¡F¤ bjçahkš brŒa¥g£ljhf mšyJ m¤jifa
F‰w« brŒa¥glhkš jL¡f¤ jh« cça Ka‰Á mid¤ijÍ«
nk‰bfh©ljhf egbutU« bkŒ¥Ã¥ghuhdhš, mtiu j©lid
vj‰F« cŸsh¡Fjš MfhJ.
(2) (1)M« c£Ãçéš v‹d ml§»æUªj nghÂY«, F‰w«
vJΫ xU ãWk¤Âdhš brŒa¥g£oUªJ, mªãWk¤Â‹ Ïa¡Fï˜,
nkyhs˜, brayhs˜ mšyJ Ãw mYty˜ âõ¼¬ìò ÏirÎlndh
mšyJ kiwKf MjuÎlndh mªj¡ F‰w« brŒa¥g£oU¡»wJ
mšyJ mt®ghYŸs ftd¡FiwÎ vj‰F« rh£l¤j¡fjhf
ÏU¡»wJ v‹W bkŒ¥Ã¡f¥gL»wél¤J, mªj Ïa¡Fe®,
nkyhs®, brayhs® mšyJ Ãw mYty® mªj¡ F‰w¤ij¢
brŒÂU¥gjhf¡ fUj¥gLjY«, mj‰»z§f elto¡if
vL¡f¥g£L¤ j©o¡f¥gLtj‰F cŸshjY« nt©L«.5
és¡f«- Ϫj¥ Ãçé‹ neh¡f§fS¡fhf-
(a) “ãWk«” v‹gJ, T£lik¥ò vJΫ, v‹W
bghUŸgL« k‰W« xU ãWtf¤ij mšyJ Ãw jåeg®fë‹
fHf¤ij cŸsl¡F«; k‰W«
(b) “Ïa¡Fe®” v‹gJ, xU ãWtf¤ij¥
bghW¤jtiuæš, mªj ãWtf¤ÂYŸs xU T£lhë v‹W
bghUŸgL«.”.
ggFFÂÂ – III.
11888888 MM«« MM©©LL bbrr‹‹iidd kkhheeffuu ffhhttšš rr££ll¤¤Â‰‰ffhhdd ÂÂUU¤¤jj§§ffŸŸ..
jäœehL r£l« 11. (Ïj‹ Ëò Ï¥gFÂæš 1888M« M©L¢ r£lbkd¡ 3M« Ãçé‰fhd
III/1888. F¿¥Ãl¥gLtjhd) 1888 M« M©L br‹id khefu fhtš ÂU¤j«.
r£l¤Â‹ 3 M« ÃçéYŸs, ‘F‰w¤ Ô®¥ò’, ‘Áiw¥gL¤jš’, ‘bghJ
Njh£l éLÂ’, NjhLjš, ‘Njh£l¡ fUéfŸ’ M»at‰¿‹
bghUŸ tiuaiufŸ é£Lél¥gLjš nt©L«.
12. 1888 M« M©L¢ r£l¤Â‹, 40–A, 42, 43, 44, 45, 46, 47, F¿ŠH†ì Áy
48, 49, 49–A, 49–B, 50, 51 k‰W« 52 M« ÃçÎfŸ é£Lél¥gLjš ÃçÎfis
nt©L«. é£LéLjš.
13. 1888 M« M©L¢ r£l¤Â‹ 79 M« Ãçéš, 79 M« Ãçé‰fhd
“M§»y«, jäœ, bjY§F k‰W« ϪJ°jhå” v‹w ÂU¤j«.
brh‰bwhlU¡fhf, “M§»y« k‰W« j䜔 v‹w brh‰bwhluhdJ
kh‰whf Üik¡f¥gLjš nt©L«.
14. 1888 M« M©L¢ r£l¤Â‹ 80 M« Ãçé‰F Ëò, 80 –A vD«
ËtU« ÃçthdJ c£òF¤j¥gLjš nt©L«, mjhtJ ;- òÂa Ãçéid
c£òF¤Jjš.
“8800 A. ããWWkk§§ffsshhšš bbrrŒŒaa¥¥ggLL«« FF‰‰ww§§ffŸŸ— .”(1) Ϫj¢
r£l¤Â‹goahd F‰w« xU ãWk¤Âdhš brŒa¥g£oU¡»wél¤J,
mªj F‰w« brŒa¥g£l neu¤Âš, mªj ãWk¤Â‹ mYtiy
el¤Â tUtj‰F mªj ãWk¤Â‹ bghW¥ig¡ bfh©oUªjtU«
mj‰F¥ bghW¥ghæUªjtUkhd eg® x›bthUtU«, mnjhL
mªj ãWkK«, mªj¡ F‰w¤Âid¢ brŒjjhf¡ fUj¥gLjY«
mj‰»z§f elto¡if vL¡f¥gLjY«, j©o¡f¥gLjY«
nt©L«.
tu«òiuahf- Mdhš, Ϫj c£Ãçéš ml§»ÍŸs
vJΫ, mªj¡ F‰w« jk¡F¤ bjçahkš brŒa¥g£ljhf mšyJ
m¤jifa F‰w« brŒa¥glhkš jL¡f¤ jh« cça Ka‰Á
mid¤ijÍ« nk‰bfh©ljhf egbutU« bkŒ¥Ã¥ghuhdhš,
mtiu j©lid vj‰F« cŸsh¡Fjš MfhJ.
(2) (1)M« c£Ãçéš v‹d ml§»æUªj nghÂY«, F‰w«
vJΫ xU ãWk¤Âdhš brŒa¥g£oUªJ, mªãWk¤Â‹
vtnuD« Ïa¡Feç‹, nkyhsç‹, brayhsç‹ mšyJ Ãw
mYtyç‹ ÏirÎlndh, kiwKf MjuÎlndh mªj¡ F‰w«
brŒa¥g£oU¡»wJ mšyJ mt®ghYŸs ftd¡FiwÎ vj‰F«
rh£l¤j¡fjhf ÏU¡»wJ v‹W bkŒ¥Ã¡f¥gL»wél¤J,
mªj Ïa¡Fe®, nkyhs®, brayhs® mšyJ Ãw mYty® mªj¡
F‰w¤ij¢ brŒÂU¥gjhf¡ fUj¥gLjY«, mj‰»z§f
elto¡if vL¡f¥g£L¤ j©o¡f¥gLtj‰F cŸshjY«
nt©L«.6
és¡f«- Ϫj¥ Ãçé‹ neh¡f§fS¡fhf-
(a) “ãWk«” v‹gJ, T£lik¥ò vJΫ, v‹W
bghUŸgL« k‰W« xU ãWtf¤ij mšyJ Ãw jåeg®fë‹
fHf¤ij cŸsl¡F«; k‰W«
(b) “Ïa¡Fe®” v‹gJ, xU ãWtf¤ij¥
bghW¤jtiuæš, mªj ãWtf¤ÂYŸs xU T£lhë v‹W
bghUŸgL«.”.
ggFFÂÂ – IV.
1859 MM«« MM©©LL jjä䜜eehhLL kkhhtt££ll ffhhttšš rr££ll¤¤Â‰‰ffhhdd ÂÂUU¤¤jj««..
F¿ŠH†ì Áy 15. 1859 M« M©L jäœehL kht£l fhtš r£l¤Â‹ ika¢ r£l«
brh‰bwhl®fis Ïiz¥ò¥g£oaèš, “3 M« Ãçéš cŸs ªê£Ÿªø£ì˜è÷£ù XXIV/1859.
é£LéLjš. ‘Áiw¥gL¤Jjš’, ‘NjhLjš’, ‘Njh£l¡ fUéfŸ’, ‘bghJ
Njh£l éLÂ’ k‰W« ‘F‰w¤Ô®¥ò’ M»at‰¿‰fhd bghUŸ
tiuaiwfŸ” k‰W« “48, 50” M»ait é£Lél¥gLjš nt©L«.
Ú¡fwÎ k‰W« 16. (1) 2020-M« M©L jäœehL Njh£l« k‰W« jäœehL mtru¢
fh¥òiu. fhtš r£l§fŸ (ÂU¤j) mtru¢ r£l« <§»jdhš Ú¡fwÎ r£l« 11/2020
brŒa¥gL»wJ.
(2) m¤jifa Ú¡fwÎ ÏUªj nghÂY«, nk‰brh‹d jäœehL r£l«
mtru r£l¤Âdhš ÂU¤j« brŒa¥g£lthwhd, 1930 M« M©L III/1930
jäœehL Njh£l¢ r£l«, 1888 M« M©L br‹id khefu fhtš jäœehL r£l«
r£l« k‰W« 1859 M« M©L jäœehL kht£l fhtš r£l« III/1888
M»a r£l§fë‹go brŒa¥g£l vJΫ mšyJ vL¡f¥g£l ika¢ r£l«
elto¡if vJΫ, Ϫj¢ r£l¤Âdhš ÂU¤j« brŒa¥g£lthwhd XXIV/1859
nk‰brh‹d mtru¢ r£l¤Â‹go brŒa¥g£oU¥gjhf mšyJ
vL¡f¥g£oU¥gjhf bfhŸs¥gl nt©L«.
(ÝÀïK¡ ݬíŠð®)
ê. «è£H óM‚°ñ£˜,
Üó²„ ªêòô£÷˜,
ê†ìˆ ¶¬ø.
(îIö£‚è‹)
è. ïóC‹ñ¡,
àîM Þò‚°ï˜,
ê†ì (îI›ŠHK¾)ˆ ¶¬ø.7
jäœehL r£lk‹w¥ nguitæš Ã‹tU« r£lkhdJ
2021 M« M©L Ã¥utç §fŸ 25 M« ehs‹W MSeç‹
V‰Ãirit¥ bg‰wJ k‰W« mJ bghJ¤ jftY¡fhf Ïj‹ _y«
btëæl¥gL»wJ.
ê†ì ⇠2/2021.
1983 M« M©L jäœehL T£Lw΢ r§f§fŸ r£l¤ij
nkY« ÂU¤j« brŒtj‰fhdbjhU r£l«.
ϪÂa¡ FoauÁ‹ vGg¤Â Ïu©lh« M©oš jäœehL khãy
r£lk‹w¥ nguitædhš ËtUkhW r£läa‰w¥gLtjhFf:-
1. (1) Ϫj¢ r£l«, 2021 M« M©L jäœehL T£Lw΢ FWªjiy¥ò k‰W«
r§f§fŸ (ÂU¤j¢) r£l« vd tH§f¥bgW«. bjhl¡f«.
(2) ÏJ, cldoahf eilKiw¡F tUjš nt©L«.
jäœehL r£l« 2. (Ïj‹Ã‹ò Ïš Kj‹ik¢ r£l« vd¡ F¿¥Ãl¥gLtjhd) 81-M« Ãçé‰fhd
30/1983. 1983 M« M©L jäœehL T£Lw΢ r§f§fŸ r£l¤Â‹ 81 M« ÂU¤j«.
Ãçéš (4) M« c£Ãçéš, —
(i) “_‹W khj§fS¡F äfhkš” v‹w
brh‰bwhlU¡fhf, “xU khj¤Â‰F äfhkš” v‹w brh‰bwhluhdJ
kh‰whf mik¡f¥gLjš nt©L«;
(ii) “MW khj§fS¡F äfhkš ÏU¤jš nt©L«” v‹w
brh‰bwhlU¡fhf “_‹W khj§fS¡F äfhkš ÏU¤jš nt©L«”
v‹w brh‰bwhluhdJ kh‰whf mik¡f¥gLjš nt©L«.
3. Kj‹ik¢ r£l¤Â‹ 82 M« Ãçéš, (4) M« c£Ãçéš, — 82-M« Ãçé‰fhd
ÂU¤j«.
(i) “_‹W khj§fS¡F äfhkš” v‹w
brh‰bwhlU¡fhf, “xU khj¤Â‰F äfhkš” v‹w brh‰bwhluhdJ
kh‰whf mik¡f¥gLjš nt©L«;
(ii) “MW khj§fS¡F äfhkš ÏU¤jš nt©L«” v‹w
brh‰bwhlU¡fhf “_‹W khj§fS¡F äfhkš ÏU¤jš nt©L«”
v‹w brh‰bwhluhdJ kh‰whf mik¡f¥gLjš nt©L«.
4. Kj‹ik¢ r£l¤Â‹ 87 M« Ãçé‹ (1) M« c£Ãçéš 87-M« Ãçé‰fhd
Ïu©lh« tu«òiu¡fhf ËtU« tu«òiuahdJ kh‰whf ÂU¤j«.
mik¡f¥gLjš nt©L«, mjhtJ :-
“nkY«, õ󋹬óò£è Ϫj c£Ãçé‹ Ñœ vL¡f¥g£l
elto¡if, bjhl§f¥g£l njÂæèUªJ _‹W khj fhy
msΡFŸ mšyJ mL¤j ãiy ca® mYty® nk‰bfh©L«
mDk¡f¡Toa xnu rka¤Âš xU khj¤Â‰F äfhj fhy msÎ
mšyJ fhy msÎfS¡FŸ Ko¡f¥glnt©L«. Mdhš, m¤jifa
Ú£o¡f¥g£l fhy msÎfŸ bkh¤j¤Âš _‹W khj§fS¡F
äfhkš ÏU¤jš nt©L«”.
5. Kj‹ik¢ r£l¤Â‹ 90 M« Ãçéš, — 90-M« Ãçé‰fhd
ÂU¤j«.
(1) (1) M« c£Ãçéš, (d) M« T¿š, “VnjD« Ãw
gÂÎbrŒa¥g£l r§f«” v‹w brh‰bwhlU¡F¥ Ëò, “mšyJ r§f«
k‰W« Ãw gÂÎ brŒa¥g£l r§f¤Â‹ fiy¥ò mÂfhç¡»ilna
mšyJ gÂÎ brŒa¥g£l r§f¤Â‹ fiy¥ò mÂfhç k‰W« k‰bwhU
gÂÎ brŒa¥g£l r§f¤Â‹ fiy¥ò mÂfhç¡»ilna” v‹w
brh‰bwhluhdJ òF¤j¥gLjš nt©L«;8
(2) (9) M« c£Ãçéš, (a) M« T¿š, (i) M« c£T¿š,
“xU jå mYty®” v‹w brh‰bwhlU¡fhf, “xU brayh£Áa®”
v‹w brh‰bwhluhdJ kh‰whf mik¡f¥gLjš nt©L«.
(ÝÀïK¡ ݬíŠð®)
ê. «è£H óM‚°ñ£˜,
Üó²„ ªêòô£÷˜,
ê†ìˆ ¶¬ø.
(îIö£‚è‹)
è. ïóC‹ñ¡,
àîM Þò‚°ï˜,
ê†ì (îI›ŠHK¾)ˆ ¶¬ø.9
jäœehL r£lk‹w¥ nguitæš Ã‹tU« r£lkhdJ
2021 M« M©L Ã¥utç §fŸ 25 M« ehs‹W MSeç‹
V‰Ãirit¥ bg‰wJ k‰W« mJ bghJ¤ jftY¡fhf Ïj‹ _y«
btëæl¥gL»wJ.
ê†ì ⇠3/2021.
jäœehL khãy¤ÂYŸs khefuh£ÁfŸ k‰W« efuh£ÁfŸ
bjhl®ghd r£l§fis «ñ½‹ ÂU¤j« brŒtj‰fhdbjhU r£l«.
ϪÂa¡ FoauÁ‹ vGg¤Â Ïu©lh« M©oš jäœehL khãy
r£lk‹w¥ nguitædhš ËtUkhW r£läa‰w¥gLtjhFf:-
gFÂ-I.
K‹Diu.
1. (1) Ϫj¢ r£l«, 2021 M« M©L jäœehL efuh£Áa¢ FWªjiy¥ò k‰W«
r£l§fŸ (ÂU¤j¢) r£l« vd tH§f¥bgW«. bjhl¡f«.
(2) ÏJ, 2020 M« M©L ®ê‹ð˜ 30 M« ehs‹W
eilKiw¡F tªJé£ljhf¡ bfhŸs¥gLjš nt©L«.
gFÂ-II.
1919 M« M©L br‹id khefuh£Á¢ r£l¤Â‰fhd ÂU¤j«.
jäœehL r£l« 2. 1919 M« M©L br‹id khefuh£Á¢ r£l¤Â‹ 414- 414-B M«
IV/1919. B M« Ãçéš, ``2020 M« M©L or«g® 31 M« ehŸ tiu” v‹w Ãçé‰fhd
brh‰bwhlU¡F¥ gÂyhf, “2021 M« M©L #]‹ 30 M« ehŸ ÂU¤j«
tiu” v‹w brh‰bwhluhdJ kh‰whf mik¡f¥gLjš nt©L«.
gFÂ-III.
1920 M« M©L jäœehL kht£l efuh£ÁfŸ r£l¤Â‰fhd
ÂU¤j«.
jäœehL r£l« 3. 1920 M« M©L jäœehL kht£l efuh£ÁfŸ r£l¤Â‹ 375-B M«
V/1920. 375-B M« Ãçéš, ``2020 M« M©L or«g® 31 M« ehŸ tiu” Ãçé‰fhd
v‹w brh‰bwhlU¡F¥ gÂyhf, “2021 M« M©L #]‹ 30 M« ehŸ ÂU¤j«.
tiu” v‹w brh‰bwhluhdJ kh‰whfmik¡f¥gLjš nt©L«.
gFÂ-IV.
1971 M« M©L kJiu khefuh£Á¢ r£l¤Â‰fhd ÂU¤j«.
jäœehL r£l« 4. 1971 M« M©L kJiu khefuh£Á¢ r£l¤Â‹ 510-AAA 510-AAA M«
15/1971. . M« Ãçéš, ``2020 M« M©L or«g® 31 M« ehŸ tiu” v‹w Ãçé‰fhd
brh‰bwhlU¡F¥ gÂyhf, “2021 M« M©L #]‹ 30 M« ehŸ ÂU¤j«
tiu” v‹w brh‰bwhluhdJ kh‰whf mik¡f¥gLjš nt©L«.
gFÂ-V.
1981 M« M©L nfha«ò¤ö® khefuh£Á¢ r£l¤Â‰fhd ÂU¤j«.
jäœehL r£l« 5. 1981 M« M©L nfha«ò¤ö® khefuh£Á¢ r£l¤Â‹ 511- 511-AAA M«
25/1981. AAA M« Ãçéš, ``2020 M« M©L or«g® 31 M« ehŸ tiu” v‹w Ãçé‰fhd
brh‰bwhlU¡F¥ gÂyhf, “2021 M« M©L #]‹ 30 M« ehŸ ÂU¤j«.
tiu” v‹w brh‰bwhluhdJ kh‰whf mik¡f¥gLjš nt©L«.10
gFÂ-VI.
1994 M« M©L ÂU¢Áuh¥gŸë khefuh£Á¢ r£l¤Â‰fhd
ÂU¤j«.
10-A M« Ãçé‰fhd 6. 1994 M« M©L ÂU¢Áuh¥gŸë khefuh£Á¢ r£l¤Â‹ jäœehL r£l«
ÂU¤j«. 10-A M« Ãçéš, ``2020 M« M©L or«g® 31 M« ehŸ tiu” v‹w 27/1994.
brh‰bwhlU¡F¥ gÂyhf, “2021 M« M©L #]‹ 30 M« ehŸ
tiu” v‹w brh‰bwhluhdJ kh‰whf mik¡f¥gLjš nt©L«.
gFÂ-VII.
1994 M« M©L ÂUbešntè khefuh£Á¢ r£l¤Â‰fhd ÂU¤j«.
10-A M« Ãçé‰fhd 7. 1994 M« M©L ÂUbešntè khefuh£Á¢ r£l¤Â‹ 10-A jäœehL r£l«
ÂU¤j«. M« Ãçéš, ``2020 M« M©L or«g® 31 M« ehŸ tiu” v‹w 28/1994.
brh‰bwhlU¡F¥ gÂyhf, “2021 M« M©L #]‹ 30 M« ehŸ
tiu” v‹w brh‰bwhluhdJ kh‰whf mik¡f¥gLjš nt©L«.
gFÂ-VIII.
1994 M« M©L nry« khefuh£Á¢ r£l¤Â‰fhd ÂU¤j«.
10-A M« Ãçé‰fhd 8. 1994 M« M©L nry« khefuh£Á¢ r£l¤Â‹ 10-A jäœehL r£l«
ÂU¤j«. M« Ãçéš, ``2020 M« M©L or«g® 31 M« ehŸ tiu” v‹w 29/1994.
brh‰bwhlU¡F¥ gÂyhf, “2021 M« M©L #]‹ 30 M« ehŸ
tiu” v‹w brh‰bwhluhdJ kh‰whf mik¡f¥gLjš nt©L«.
gFÂ-IX.
2008 M« M©L ÂU¥ó® khefuh£Á¢ r£l¤Â‰fhd ÂU¤j«.
9-A M« Ãçé‰fhd 9. 2008 M« M©L ÂU¥ó® khefuh£Á¢ r£l¤Â‹ 9-A jäœehL r£l«
ÂU¤j«. M« Ãçéš, ``2020 M« M©L or«g® 31 M« ehŸ tiu” v‹w 7/2008.
brh‰bwhlU¡F¥ gÂyhf, “2021 M« M©L #]‹ 30 M« ehŸ
tiu” v‹w brh‰bwhluhdJ kh‰whf mik¡f¥gLjš nt©L«.
gFÂ-X.
2008 M« M©L <nuhL khefuh£Á¢ r£l¤Â‰fhd ÂU¤j«.
9-A M« Ãçé‰fhd 10. 2008 M« M©L <nuhL khefuh£Á¢ r£l¤Â‹ 9-A jäœehL r£l«
ÂU¤j«. M« Ãçéš, ``2020 M« M©L or«g® 31 M« ehŸ tiu” v‹w 8/2008.
brh‰bwhlU¡F¥ gÂyhf, “2021 M« M©L #]‹ 30 M« ehŸ
tiu” v‹w brh‰bwhluhdJ kh‰whf mik¡f¥gLjš nt©L«.
gFÂ-XI.
2008 M« M©L ntÿ® khefuh£Á¢ r£l¤Â‰fhd ÂU¤j«.
9-A M« Ãçé‰fhd 11. 2008 M« M©L ntÿ® khefuh£Á¢ r£l¤Â‹ 9-A jäœehL r£l«
ÂU¤j«. M« Ãçéš, ``2020 M« M©L or«g® 31 M« ehŸ tiu” v‹w 26/2008.
brh‰bwhlU¡F¥ gÂyhf, “2021 M« M©L #]‹ 30 M« ehŸ
tiu” v‹w brh‰bwhluhdJ kh‰whf mik¡f¥gLjš nt©L«.
gFÂ-XII.
2008 M« M©L ö¤J¡Fo khefuh£Á¢ r£l¤Â‰fhd ÂU¤j«.
9-A M« Ãçé‰fhd 12. 2008 M« M©L ö¤J¡Fo khefuh£Á¢ r£l¤Â‹ 9-A jäœehL r£l«
ÂU¤j«. M« Ãçéš, ``2020 M« M©L or«g® 31 M« ehŸ tiu” v‹w 27/2008.
brh‰bwhlU¡F¥ gÂyhf, “2021 M« M©L #]‹ 30 M« ehŸ
tiu” v‹w brh‰bwhluhdJ kh‰whf mik¡f¥gLjš nt©L«.11
gFÂ-XIII.
2013 M« M©L jŠrhñ® khefuh£Á¢ r£l¤Â‰fhd ÂU¤j«.
jäœehL r£l« 13. 2013 M« M©L jŠrhñ® khefuh£Á¢ r£l¤Â‹ 9-A 9-A M« Ãçé‰fhd
24/2013. M« Ãçéš, ``2020 M« M©L or«g® 31 M« ehŸ tiu” v‹w ÂU¤j«.
brh‰bwhlU¡F¥ gÂyhf, “2021 M« M©L #]‹ 30 M« ehŸ
tiu” v‹w brh‰bwhluhdJ kh‰whf mik¡f¥gLjš nt©L«.
gFÂ-XIV.
2013 M« M©L ©L¡fš khefuh£Á¢ r£l¤Â‰fhd ÂU¤j«.
jäœehL r£l« 14. 2013 M« M©L ©L¡fš khefuh£Á¢ r£l¤Â‹ 9-A 9-A M« Ãçé‰fhd
25/2013. M« Ãçéš, ``2020 M« M©L or«g® 31 M« ehŸ tiu” v‹w ÂU¤j«.
brh‰bwhlU¡F¥ gÂyhf, “2021 M« M©L #]‹ 30 M« ehŸ
tiu” v‹w brh‰bwhluhdJ kh‰whf mik¡f¥gLjš nt©L«.
gFÂ-XV.
2019 M« M©L XN® khefuh£Á¢ r£l¤Â‰fhd ÂU¤j«.
jäœehL r£l« 15. 2019 M« M©L XN® khefuh£Á¢ r£l¤Â‹ 10 M« 10 M« Ãçé‰fhd
10/2019. Ãçé‹,(4) M« c£Ãçéš ``2020 M« M©L or«g® 31 M« ehŸ ÂU¤j«.
tiu” v‹w brh‰bwhlU¡F¥ gÂyhf, “2021 M« M©L #]‹ 30
M« ehŸ tiu” v‹w brh‰bwhluhdJ kh‰whf mik¡f¥gLjš
nt©L«.
gFÂ-XVI.
2019 M« M©L ehf®nfhæš khefuh£Á¢ r£l¤Â‰fhd ÂU¤j«.
jäœehL r£l« 16. 2019 M« M©L ehf®nfhæš khefuh£Á¢ r£l¤Â‹ 10 10 M« Ãçé‰fhd
11/2019. M« Ãçé‹,(4) M« c£Ãçéš ``2020 M« M©L or«g® 31 M« ÂU¤j«.
ehŸ tiu” v‹w brh‰bwhlU¡F¥ gÂyhf, “2021 M« M©L #]‹
30 M« ehŸ tiu” v‹w brh‰bwhluhdJ kh‰whf mik¡f¥gLjš
nt©L«.
gFÂ-XVII.
2019 M« M©L Mto khefuh£Á¢ r£l¤Â‰fhd ÂU¤j«.
jäœehL r£l« 17. 2019 M« M©L Mto khefuh£Á¢ r£l¤Â‹ 10 M« 10 M« Ãçé‰fhd
24/2019. Ãçé‹,(4) M« c£Ãçéš ``2020 M« M©L or«g® 31 M« ehŸ ÂU¤j«
tiu” v‹w brh‰bwhlU¡F¥ gÂyhf, “2021 M« M©L #]‹ 30
M« ehŸ tiu” v‹w brh‰bwhluhdJ kh‰whf mik¡f¥gLjš
nt©L«.
jäœehL mtru¢ 18.(1) 2020 M« M©L jäœehL efuh£Áa¢ r£l§fŸ (eh‹fh« Ú¡fwÎ k‰W«
r£l« 13/2020. ÂU¤j«) mtru¢ r£l« <§»jdhš Ú¡fwÎ brŒa¥gL»wJ. fh¥òiu.12
(2) m¤jifa Ú¡fwÎ ÏUªj nghÂY«, nk‰brh‹d jäœehL r£l«
mtru¢ r£l¤jhš ÂU¤j« brŒa¥g£lthwhd 1919 M« M©L IV/1919.
br‹id khefuh£Á¢ r£l«, 1920 M« M©L jäœehL kht£l jäœehL r£l«
efuh£ÁfŸ r£l«, 1971 M« M©L kJiu khefuh£Á¢ r£l«, 1981 V/1920.
M« M©L nfha«ò¤ö® khefuh£Á¢ r£l«, 1994 M« M©L jäœehL r£l«
ÂU¢Áuh¥gŸë khefuh£Á¢ r£l«, 1994 M« M©L ÂUbešntè 15/1971.
khefuh£Á¢ r£l«, 1994 M« M©L nry« khefuh£Á¢ r£l«, jäœehL r£l«
2008 M« M©L ÂU¥ó® khefuh£Á¢ r£l«, 2008 M« M©L <nuhL 25/1981.
khefuh£Á¢ r£l«, 2008 M« M©L ntÿ® khefuh£Á¢ r£l«, 2008 jäœehL r£l«
M« M©L ö¤J¡Fo khefuh£Á¢ r£l«, 2013 M« M©L jŠrhñ® 27/1994.
khefuh£Á¢ r£l«, 2013 M« M©L ©L¡fš khefuh£Á¢ r£l«, jäœehL r£l«
2019 M« M©L XN® khefuh£Á¢ r£l«, 2019 M« M©L 28/1994.
ehf®nfhæš khefuh£Á¢ r£l« k‰W« 2019 M« M©L Mto jäœehL r£l«
khefuh£Á¢ r£l« M»at‰¿‹go brŒa¥g£l vJΫ mšyJ 29/1994.
vL¡f¥g£l elto¡if vJΫ, Ϫj¢ r£l¤jhš ÂU¤j« jäœehL r£l«
brŒa¥g£ljhf mšyJ vL¡f¥g£oU¥gjhf¡ bfhŸs¥gLjš 7/2008.
nt©L«. jäœehL r£l«
8/2008.
jäœehL r£l«
26/2008.
jäœehL r£l«
27/2008.
jäœehL r£l«
24/2013.
jäœehL r£l«
25/2013.
jäœehL r£l«
10/2019.
jäœehL r£l«
11/2019.
jäœehL r£l«
24/2019.
(ÝÀïK¡ ݬíŠð®)
ê. «è£H óM‚°ñ£˜,
Üó²„ ªêòô£÷˜,
ê†ìˆ ¶¬ø.
(îIö£‚è‹)
è. ïóC‹ñ¡,
àîM Þò‚°ï˜,
ê†ì (îI›ŠHK¾)ˆ ¶¬ø.13
jäœehL r£lk‹w¥ nguitæš Ã‹tU« r£lkhdJ 2021 M«
M©L Ã¥utç §fŸ 25 M« ehs‹W MSeç‹ V‰Ãirit¥ bg‰wJ
k‰W« mJ bghJ¤ jftY¡fhf Ïj‹ _y« btëæl¥gL»wJ.
ê†ì ⇠4/2021.
1994 M« M©L jäœehL Cuh£ÁfŸ r£l¤Âid nkY« ÂU¤j«
brŒtj‰fhdbjhU r£l«.
ϪÂa¡ FoauÁ‹ vGg¤Â Ïu©lh« M©oš jäœehL khãy
r£lk‹w¥ nguitædhš ËtUkhW r£läa‰w¥gLtjhFf:-
1. (1) Ϫj¢ r£l«, 2021 M« M©L jäœehL Cuh£ÁfŸ FWªjiy¥ò k‰W«
(ÂU¤j¢) r£l« vd tH§f¥bgW«. bjhl¡f«.
(2) ÏJ 2020 M« M©L or«g® 30 M« ehs‹W eilKiw¡F
tªJé£oU¥gjhf¡ bfhŸs¥gLjš nt©L«.
jäœehL r£l« 2. 1994 M« M©L jäœehL Cuh£ÁfŸ r£l¤Â‹ 261-A M«
21 / 1994. 261-A M« Ãçéš, “2020 M« M©L or«g® 31 M« ehŸ tiu” vD« Ãçé‰fhd
brh‰bwhlU¡fhf, “2021M« M©L #&‹ 30 M« ehŸ tiu” vD« ÂU¤j«.
brh‰bwhluhdJ kh‰whf mik¡f¥gLjš nt©L«.
jäœehL mtru¢ 3. (1) 2020 M« M©L jäœehL Cuh£ÁfŸ (eh‹fh« ÂU¤j) Ú¡fwÎ k‰W«
r£l« 12/2020. mtru¢ r£l« <§»jdhš Ú¡fwÎ brŒa¥gL»‹wJ. fh¥òiu.
(2) m¤jifa Ú¡fwÎ brŒa¥g£oUªj nghÂY«,
jäœehL r£l« nk‰brh‹d mtru¢ r£l¤Âdhš ÂU¤j« brŒa¥g£lthwhd
21/1994. 1994 M« M©L jäœehL Cuh£ÁfŸ r£l¤Â‹go brŒa¥g£l
vJΫ mšyJ vL¡f¥g£l elto¡if vJΫ, Ϫj¢ r£l¤jhš
ÂU¤j« brŒa¥g£lthwhd nk‰brh‹d mtru¢ r£l¤Â‹go
brŒa¥g£oU¥gjhf mšyJ vL¡f¥g£oU¥gjhf¡ bfhŸs¥gLjš
nt©L«.
(ÝÀïK¡ ݬíŠð®)
ê. «è£H óM‚°ñ£˜,
Üó²„ ªêòô£÷˜,
ê†ìˆ ¶¬ø.
(îIö£‚è‹)
è. ïóC‹ñ¡,
àîM Þò‚°ï˜,
ê†ì (îI›ŠHK¾)ˆ ¶¬ø.14
2021 - M« M©L lh¡l®. b#.b#ayèjh gšfiy¡fHf¢ r£l«
HHKK¾¾èè÷÷¤¤¡¡ õõKK¬¬êê Üܬ¬ññŠŠ¹¹
m¤Âaha«
I.
K‹Diu.
1. FWªjiy¥ò, mshÎif, bghUªJif k‰W« bjhl¡f«.
2. tiuaiwfŸ.
m¤Âaha« II.
gšfiy¡fHf«.
3. gšfiy¡fHf«.
4. gšfiy¡fHf¤Â‹ neh¡f§fS«, mÂfhu§fS«.
5. fšÿçfŸ Ãw gšfiy¡fHf« vjDlD« Ïiz¡f¥ðì£F¼ˆî™ ñŸÁ‹ fšé ãiya§fŸ
gšfiy¡fHf¤jhš V‰Ãirtë¡f¥ bgWj™.
6. gšfiy¡fHf¤Âš khzt®fis¢ nr®¤J¡bfhŸSjš.
7. nk‰gh®it mÂfhu«.
m¤Âaha« III.
gšfiy¡fHf¤Â‹ mYty®fŸ.
8. gšfiy¡fHf¤Â‹ mYty®fŸ.
9. ntªj®.
10. Ïiz ntªj®.
11. Jiz ntªj®.
12. Jizntªjç‹ mÂfhu§fS«, flikfS«.
13. gÂths®.
14. òy¤ jiyt®.
15. ã mYty®.
16. nj®Î¡ f£L¥gh£L mYty®.
17. üyf®.
m¤Âaha« IV.
gšfiy¡fHf¤Â‹ mÂfhu mik¥òfŸ.
18. gšfiy¡fHf¤Â‹ mÂfhu mik¥òfŸ.
19. cW¥Ãd˜ ðîM‚è£ù jF¡nfL.
20. å¼ Áy ne®Îfëš fšé ñ¡øˆFŸ°‹, ݆C‚°¿MŸ°‹ «î˜‰ªî´‚èŠð´õîŸè£ù mšyJ
bga® F¿¤J ãaä¡f¥gLtj‰fhd jF¡nfLèœ.
21. M£Á¡FG.
22. M£Á¡FGé‹ mÂfhu§fŸ.
23. M£Á¡ FGé‹ T£l§fŸ.
24. fšé k‹w«.
25. fšék‹w¤Â‹ mÂfhu§fS« mYtšfS«.
26. fšék‹w¤Â‹ T£l§fŸ.
27. ã¡FG.
28. £läL« FG.
29. ghl¡FG¡fŸ.
30. òy§fis mik¤JUth¡FjY«, bra‰gâfS«.
31. Ãw mÂfhu mik¥òfis mik¤JUth¡Fjš.
m¤Âaha« V.
ãiyéÂfŸ, JizKiw éÂfŸ k‰W« xG§FKiw éÂfŸ.
32. ãiyéÂfŸ.
33. ãiyéÂfŸ v›thW brŒa¥gL»‹wd.
34. JizKiw éÂfŸ.
35. JizKiw éÂfŸ v›thW brŒa¥gL»‹wd.
36. xG§FKiw éÂfŸ v›thW brŒa¥gL»‹wd.15
m¤Âaha« VI.
.
khzt®èO¡ «ê˜‚¬è ñŸÁ‹ Iì‹
37. gšfiy¡fHf ð£ìŠ ÃçÎfS¡fhd nr®¡if.
38. gšfiy¡fHf¤ nj®ÎfS¡F mDk¤jš.
39. gšfiy¡fHf¤ nj®ÎfS¡fhd tUif¥ gÂÎ F¿¤j jFÂ.
40. j§FälK«, khzt® éL»‹.
m¤Âaha« VII.
gšfiy¡fHf ãÂa§fŸ
41. bghJ ãÂaƒèœ.
42. Ãw ãÂa§fŸ.
43. ãÂa§f¬÷ «ñô£‡¬ñ ªêŒî™.
44. M©l¿¡if.
45. M©L¡ fz¡FfŸ.
m¤Âaha« VIII.
gâGð‰î¬ùèœ
46. XŒñÂa«, gâ¡bfhil Kjyhdit.
47. gâ Gð‰î¬ùèœ.
48. bjçΡFG¡fŸ.
49. Jiw¤ jiyt®fë‹ gâJ¡ õ¬óò¬øèÀ‹, tiu¡f£LfS«.
50. FG¡fis mik¤JUth¡Fjš.
m¤Âaha« IX.
fšÿçfis kh‰Wjš.
51. xUÁy fšÿçfis gšfiy¡fHf¤Â‰F kh‰Wjš.
52. ÂUtŸSt® gšfiy‚èöè« °Pˆî Cô ðEò£÷˜èO¡ ðE¬ò Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‰F
kh‰Wjš.
m¤Âaha« X.
khWjšfhy tifKiwfŸ
53. Kjš Jizntªjç‹ ãakd«.
54. Kjš gÂthsç‹ ãakd«.
55. Kjš Jizntªjç‹ khWjšfhy mÂfhu§fŸ.
m¤Âaha« XI.
gštif¥g£lit
56. j‰bra™ fhèæl§fis ãu¥òjš.
57. gšfiy¡fHf« mÂfhu mik¥òfœ k‰W« Ãw mik¥òfë‹ elto¡iffŸ fhèæl§fŸ
fhuzkhf¢ bršyhjitahf MfhF¼ˆî™.
58. gšfiy¡fHf cW¥Ãd® gjé Ú¡è™.
59. gšfiy¡fHf mÂfhu mik¥òfisÍ«, Ãw mik¥òfisÍ« mik¤JUth¡Fjš g‰¿a
îèó£Áèœ.
60. jftš bgWtj‰fhd mÂfhu«.
61. tU§fhy it¥ò ãÂa« k‰W« mJ ngh‹w ãÂa§fëš nr®ªJŸs bjhiffis kh‰Wjš
62. ÂUtŸSt® gšfiy¡fHf¤Âdhš Áy F¿¥Ã£l bjhif tH§f¥gLjš.
63. jäœehL r£l« 32/2002 bghUªjhF¼ˆî™.
64. g£ljhçfis gÂÎ brŒjš.
65. Áw¥ò ãakd Kiw.
66. Ïiz¡f¥g£l fšÿç Ûjhd m¿¡if.
67. Ïl®ghLfis Ú¡Ftj‰fhd mÂfhu«.
68. gâ¥òiufŸ tH§f muR¡F cŸs mÂfhu«.
69. Ia§fis mf‰Wjš.
70. 2002M« M©L r£lˆÂ‰fhd ÂU¤j«.
Ïiz¥ò¥ g£oaš16
jäœehL r£lk‹w¥ nguitæš Ã‹tU« r£lkhdJ 2021 M« M©L
Ã¥utç §fŸ 25 M« ehs‹W MSeç‹ V‰Ãirit¥ bg‰wJ k‰W« mJ
bghJ¤ jftY¡fhf Ïj‹ _y« btëæl¥gL»wJ.
ê†ì ⇠5/2021.
éG¥òu¤Âš gšfiy¡fHf« x‹iw ãWé mik¥gj‰F tif
brŒtj‰fhdbjhU r£l«.
ϪÂa¡ FoauÁ‹ vGg¤Â Ïu©lh« M©oš jäœehL khãy¢
r£lk‹w¥ nguitædhš ËtUkhW r£läa‰w¥gLtjhFf:-
m¤Âaha«-I.
K‹Diu.
1. (1) Ϫj¢ r£l«, 2021 M« M©L lh¡l®. b#. b#ayèjh FWªjiy¥ò,
gšfiy¡fHf¢ r£l« vd tH§f¥bgW«. mshÎif,
bghUªJif
k‰W«
bjhl¡f«.
(2) ÏJ, jäœehL khãy¤Âš 2013 M« M©L m©zhkiy¥
gšfiy¡fHf¢r£l¤Â‹ (jäœehL¢ r£l« 20/2013) 1M« Ãçé‹ (2)
c£Ãçé‹go F¿¥Ãl¥g£LŸs gu¥Ãl§fŸ Ú§fyhf cŸs éG¥òu«, flÿ®
k‰W« fŸs¡F¿¢Á M»a kht£l§fis cŸsl¡»æU¡»‹w gu¥Ãl¤ij
mshé ã‰F«.
(3) ÏJ, Ï¥gšfiy¡fHf¥ gu¥Ãl¤Â‰FŸ mikªJŸsitÍ«,
ngz¥g£litÍ«, Ϫj¢ r£l¤Â‹ tifKiwfS¡F mšyJ mj‹Ñœ
brŒa¥g£l ãiy éÂfŸ, JizKiw éÂfŸ, xG§FKiw éÂfŸ
M»at‰¿‰»z§f, Ï¥gšfiy¡fHf¤Jl‹ Ïiz¡f¥bgW« mšyJ
mjdhš x¥gjyë¡f¥ bgWgitÍkhd mid¤J¡ fšÿçfS¡F«,
fšé ãiya§fS¡F« bghUªJtnjhL, Ϫj¢ r£l¤Â‹go,
Ï¥gšfiy¡fHf¤Jl‹ Ïiz¡f¥g£oU¥gdthf mšyJ mjdhš x¥òjš
më¡f¥g£oU¥gdthf¡ bfhŸs¥gL« mid¤J¡ fšÿçfS¡F« fšé
ãiya§fS¡F« Tl¥ bghUªJ«.
(4) ÏJ, muR m¿é¡ifæ‹ thæyhf¡ F¿¡f¡Toa m¤jifa
njÂa‹W eilKiw¡F tUjš nt©L«.
tiuaiwfŸ. 2. Ϫj¢ r£l¤Âš, jWthŒ ntWbghUŸ F¿¤jhy‹¿,-
(a) “Ïiz¡f¥g£l fšÿç” v‹gJ, Ï¥gšfiy¡fHf gu¥Ãl¤Â‰FŸ
mikªJŸsJ« Ï¥gšfiy¡fHf¤Jl‹ Ïiz¡f¥g£lJ« k‰W«
gšfiy¡fHf¤Â‹ g£l§fS¡fhd nj®ÎfS¡F mDkÂ¥gj‰fhd
ghl¥ÃçÎ tiffS¡F tif brŒ»‹wJkhd fšÿç mšyJ fšé ãiya«
vJΫ vd¥ bghUŸgL« k‰W« Ϫj¢ r£l¤Â‹go Ï¥gšfiy¡ fHf¤Jl‹
Ïiz¡f¥g£oU¥gjhf¡ bfhŸs¥g£l fšÿç x‹iwÍ« mšyJ fšé
ãiya¤ijÍ« k‰W« j‹dh£Á fšÿç x‹iwÍ« cŸsl¡F«;
(b) “F¿¡f¥g£l ehŸ” v‹gJ 1 M« Ãçé‹ (4) M« c£Ãçé‹go,
m¿é¡ifæ‹ thæyhf¡ F¿¥Ãl¥g£l nj vd¥ bghUŸgL«.17
(c) “x¥òjë¡f¥bg‰w fšÿç” v‹gJ, Ï¥gšfiy¡fHf¥
gu¥Ãl¤Â‰FŸ mikªJŸsJ«, Ï¥gšfiy¡fHf¤jhš x¥òjš
më¡f¥g£LŸsJ« k‰W« Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ éUJfŸ k‰W«
g£la§fS¡fhd nj®ÎfS¡F mDk¡f¥gLtj‰fhd ghl¥ÃçÎfS¡F
tif brŒ»‹wJkhd fšÿç mšyJ fšé ãiya« vJΫ vd¥
bghUŸgLtnjhL, Ϫj¢ r£l¤Â‹go Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ x¥òjš
më¡f¥g£oU¥gjhf¡ bfhŸs¥bg‰w fšé ãiya« x‹iwÍ« cŸsl¡F«;
(d) “j‹dh£Á fšÿç” v‹gJ, ãiyéÂfëdhš xU j‹dh£Á
fšÿç vd¥bga® F¿¡f¥bg‰w Ïiz¡f¥g£l fšÿç vJΫ vd¥
bghUŸgL«;
(e) “fšÿç” v‹gJ, Ï¥gšfiy¡fHf¤jhš ngâtu¥gL« mšyJ
mjdhš x¥òjš më¡f¥bg‰WŸs mšyJ m¤Jl‹ Ïiz¡f¥g£LŸs
k‰W« Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ g£l§fŸ, g£la§fŸ mšyJ Ãw fšé
Áw¥òfS¡fhd nj®ÎfS¡F mDk¡f¥gLtj‰fhd ghl¥ÃçÎfS¡F
tif brŒ»‹wJkhd fšÿç mšyJ fšé ãiya« vJΫ vd¥ bghUŸgL«;
(f) “muR¡ fšÿç” v‹gJ, Ïiz¥ò¥ g£oaèš F¿¥Ãl¥g£LŸs
fšÿç k‰W« fšé ãiya« x›bth‹W« vd¥ bghUŸgL«;
(g) “muR” v‹gJ, khãy muR vd¥ bghUŸgL«.
(h) “khzt® éL” v‹gJ, Ϫj¢ r£l¤Â‹ tifKiwfS¡»z§f,
Ï¥gšfiy¡fHf¤jhš ngâ tu¥bgW« mšyJ V‰ÃirÎ më¡f¥bg‰WŸs,
Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ khzt®fŸ j§»æU¥gj‰fhd Xçl« vd¥
bghUŸ bgWtnjhL, Ϫj¢ r£l¤Â‹go Ï¥gšfiy¡fHf¤jhš V‰ÃirÎ
më¡f¥bg‰¿U¥gjhf¡ bfhŸs¥bgW« khzt® éLÂbah‹iwÍ«
cŸsl¡F«;
(i) “g£l-nk‰go¥ò fšÿç” v‹gJ, Ï¥gšfiy¡fHf gu¥Ãl¤Â‰FŸ
mikªJŸsJ«, Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ g£lnk‰go¥ò ÃçÎfS¡F tif
brŒ»‹w g£lnk‰go¥ò¥ ÃçÎfis tH§F»‹wJkhd xU gšfiy¡fHf
fšÿç mšyJ X® Ïiz¡f¥g£l fšÿç vd¥ bghUŸgL«;
(j) “tF¤Jiu¡f¥g£l” v‹gJ, ãiy éÂfŸ, JizKiw éÂfŸ,
xG§FKiw éÂfëdhš tF¤Jiu¡f¥g£lJ vd¥bghUŸgL«;
(k) “Kjšt®” v‹whš, fšÿç x‹¿‹ jiyt® vd¥bghUŸgL«;
(l) “Ïiz¥ò¥ g£oaš” v‹gJ, Ϫj¢ r£l¤Â‰fhf Ïiz¡f¥g£LŸs
Ïiz¥ò¥ g£oaš vd¥bghUŸgL«;
(m) “ãiy éÂfŸ”, “Jiz Kiw éÂfŸ” k‰W« “xG§F Kiw éÂfŸ”
v‹gJ, Ϫj¢ r£l¤Â‹go brŒa¥g£L mšyJ bjhl®ªJ brayh‰wš
bg‰¿U¡FkhW brŒa¥g£LŸs, Kiwna Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ ãiy éÂfŸ,
JizKiw éÂfŸ k‰W« xG§FKiw éÂfŸ vd¥ bghUŸgL«;
(n) “MÁça®fŸ” v‹whš, MÁça®fbsd vd ãiy éÂfshš
és«g¥gl¡Toa, gšfiy¡fHf fšÿçfëš mšyJ MŒÎ¡Tl§fëš,
Ïiz¡f¥bg‰w mšyJ x¥òjš më¡f¥bg‰w fšÿçfëš mšyJ khzt
éLÂfëš fšé f‰Ã¡»‹w cjé¥ nguhÁça®fŸ, Ïiz¥ nguhÁça®fŸ,
nguhÁça®fŸ k‰W« Ãw eg®fŸ vdΫ k‰W« üyf®fŸ vdΫ bghUŸgL«;
(o) “gšfiy¡fHf MÁça®fŸ” v‹whš, Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ rh®ghf
fšé f‰Ã¥gj‰fhf, gšfiy¡fHf¤jhš ãaä¡f¥bg‰WŸst®fŸ vd¥
bghUŸgL«;
(p) “gšfiy¡fHf«” v‹gJ, lh¡l®. b#. b#ayèjh gšfiy¡fHf« vd¥
bghUŸgL«;18
(q) “gšfiy¡fHf¥gu¥Ãl«” v‹gJ, jäœehL khãy¤ÂYŸs éG¥òu«,
flÿ® k‰W« fŸs¡F¿¢Á M»a kht£l§fis cŸsl¡»a gu¥Ãl« vd¥
bghUŸgL«;
(r) “gšfiy¡fHf ika«” v‹gJ, ca®fšé f‰Ã¥gÂY«, MuhŒ¢Á¥
gâæY« <LgL¤Â¡ bfhŸtj‰F¤ jF thŒªj x‹W mšyJ mj‰F
nk‰g£l¤ Jiwfis mšyJ fšÿçfis¡ bfh©oU¡»w gšfiy¡fHf¥
gu¥Ãl¤Â‰FŸ mikªj gu¥Ãl« vJΫ vd¥ bghUŸgL«;
(s) “gšfiy¡fHf¡ fšÿç” v‹gJ, Ï¥gšfiy¡fHf¤jhš ãWt¥bg‰w
mšyJ ngâtu¥bg‰w k‰W« xG§FKiw éÂfS¡»z§»athW
nj®ÎfS¡F mDk¡f¥gLtj‰fhf ghl¥ÃçÎfS¡F tif brŒtj‰fhf,
gšfiy¡fHf tshf¤Â‰F cŸns mšyJ btëna mikªJŸs xU fšÿç
vd¥ bghUŸgL«;
(t) “gšfiy¡fHf khåa¡FG” v‹gJ, 1956 M« M©L gšfiy¡fHf ika¢ r£l«
khåa¡FG¢ r£l¤Â‹ 4 M« Ãçé‹ Ñœ ãWé mik¡f¥g£LŸs FG vd¥ 30/1956.
bghUŸgL«;
(u) “gšfiy¡fHf MŒÎ¡Tl«” v‹gJ, Ï¥gšfiy¡fHf¤jhš
ãWt¥ bg‰wjhæD« ÏšyhéoD« mjdhš ngâtu¥gLtJ«, MuhŒ¢Á¥
gâia brŒJtUtj‰fhfΫ mjid nk«gL¤Jtj‰fhfÎbk‹W fUj¥
bg‰WŸsJkhd X® MŒÎ¡Tl« vd¥ bghUŸgL«;
(v) “gšfiy¡fHf cjé¥ nguhÁça®”, “gšfiy¡fHf Ïiz¥
nguhÁça®” mšyJ “gšfiy¡fHf nguhÁça®” v‹whš, gšfiy¡fHf¤
Jiwfëš, gšfiy¡fHf fšÿçfëš k‰W« gšfiy¡fHf ika§fëš
Ï¥gšfiy¡fHf¤jhš m¤jifatuhf ãaä¡f¥bg‰WŸs mšyJ
ãaä¡f¥g£oU¥gjhf¡ bfhŸs¥g£l Kiwna cjé¥ nguhÁça® mšyJ
Ïiz¥ nguhÁça® mšyJ nguhÁça® xUt® vd¥ bghUŸgL«;
(w) “gšfiy¡fHf üyf«” v‹gJ, Ï¥gšfiy¡fHf¤jhš ãWt¥
bg‰wjhæD« ÏšyhéoD«, mjdhš ngâ tu¥bgW« xU üyf« vd¥
bghUŸgL«;
m¤Âaha« - II.
gšfiy¡fHf«.
gšfiy¡fHf«. 3. (1) lh¡l®. b#. b#ayèjh gšfiy¡fHf« v‹w bgaçš
gšfiy¡fHfbkh‹W ãWt¥gLjš nt©L«.
(2) Ï¥gšfiy¡fHf«, xU T£lik¥ghf ÏU¤jš nt©L«
v‹gnjhL, ãiyahd bjhl® cçikiaÍ« jå¤j X® Ïy¢ÁidÍ«
bg‰¿U¤jY« nt©L«, nkY« nk‰brh‹d bgaçš, jh‹ tH¡»LjY«,
tH¡»l¥gLjY« nt©L«.
(3) Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ jiyikaf«, éG¥òu« efuh£Áæ‹
všiyfS¡FŸnsh m¤jifa všiyfis¢ R‰¿ ÏU¥g¤ijªJ »nyh Û£l®
R‰wsé‰FŸ cŸs Ïl« vÂYnkh mikªÂU¡F«.
gšfiyfHf¤Â‹ 4. Ï¥gšfiy¡fHf« ËtU« neh¡f§fisÍ« mÂfhu§fisÍ«
neh¡f§fS« bg‰¿U¡F«, mitahtd:-
mÂfhu§fS«.
(1) mJ Ô®khå¡f¡fyhF« m¤jifa f‰F« ÃçÎfëš f‰Ã¥gj‰F«
gæ‰Áaë¥gj‰F« tif brŒtJ;
(2) MuhŒ¢Á k‰W« m¿é‹ nk«gh£o‰fhfΫ, gu¥òj‰fhfΫ tif
brŒtJ;19
(3) g£l§fŸ, Áw¥ò g£l§fŸ, g£la§fŸ k‰W« Ãw fšé¢ Áw¥òfŸ
M»at‰iw bjhl§FtJ,
(4) nj®ÎfŸ it¤J, g£l§fŸ, Áw¥ò¥g£l§fŸ, g£la§fŸ k‰W« Ãw
fšé¢ Áw¥òfŸ M»at‰iw,-
(a) gšfiy¡fHf fšÿç x‹¿nyh mšyJ MŒÎ¡ Tl« x‹¿nyh
mšyJ Ïiz¡f¥bg‰w mšyJ x¥òjyë¡f¥bg‰w fšÿç x‹¿nyh,
x¥òjyë¡f¥bg‰w go¥ò¥ Ãçit¤ bjhlu nt©oašiy vd ãiyéÂfshš
tF¤Jiu¡f¥g£l Kiwæš éy¡fë¡f¥g£oUªjhbyhêa, m¤jifa
go¥ò Ãçit bjhl®ªJŸsnjhL, Ï¥gšfiy¡ fHf¤Â‹ tF¤Jiu¡f¥g£l
nj®Îfëš nj¿ÍŸs eg®fS¡F; mšyJ
(b) tF¤Jiu¡f¥g£LŸs tiuaiufë‹go MuhŒ¢Áia¤
bjhl®ªJ el¤ÂÍŸs eg®fS¡F tH§FtJ ;
(5) j‹dh£Á¡ fšÿçbah‹¿š x¥òjš më¡f¥bg‰w go¥ò¥ Ãçit
bjhl®ªJŸst®fS¡F¥ g£l§fŸ, Áw¥ò¥g£l§fŸ, g£la§fŸ k‰W« Ãw
fšé¢ Áw¥òfŸ M»at‰iw tH§FtJ;
(6) Ï¥gšfiy¡fHf gu¥Ãl¤Â‰FŸ j§»æU¥ghuhdhY« m›th¿šiy
ahæD«, mŠrš tê¡ fšéæ‹ _y« x¥òjš më¡f¥g£l go¥ò¥ ÃçÎ
x‹iw bjhl®ªJŸst®fS¡F nj®ÎfŸ it¤J¥ g£l§fŸ, Áw¥ò¥ g£l§fŸ,
g£la§fŸ, Ãw fšé¢ Áw¥òfŸ M»at‰iw tH§FtJ« tF¤Jiu¡f¥g£l
tiu¡f£Lfë‹go Ï¥gšfiy¡fHf gu¥Ãl¤Â‰FŸ j§»æU¥gt®fŸ
mšyhjt®fS¡F m¤jifa éçÎiufS¡F« fšéaë¥Ã‰F« tif
brŒtJ;
(7) tF¤Jiu¡f¥g£l tiu¡f£Lfë‹go, kÂ¥òW g£l§fisnah
mšyJ Ãw fšé¢ Áw¥òfisnah tH§FtJ;
(8) Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ neh¡f§fis ãiwnt‰Wtj‰F¤ njitahd
MuhŒ¢Á ãiya§fŸ, gšfiy¡fHf fšÿçfŸ k‰W« MŒÎ¡Tl§fŸ,
üyf§fŸ, mU§fh£Áaf§fŸ k‰W« Ãw fšé ãiya§fŸ M»at‰iw
ãWÎtJ, ngQjš k‰W« nkyh©ik brŒtJ;
(9) tF¤Jiu¡f¥g£l tiu¡f£Lfë‹go, fšÿçfis,
gšfiy¡fHf¤Âš Ïiz¤jš k‰W« fšÿçfëèUªJ Ïiz¥ig éy¡»¡
bfhŸtJ:
tu«òiuahf, fšÿçbah‹iw ãWÎtj‰F, muÁ‹ mDkÂ
bgw¥g£L m›thW mDkÂ¥gj‰fhf ãgªjidfS« tiu¡f£L¡fS«
vitnaDäUªJ mit Ïz§» el¡f¥g£lhy‹¿ m¤jifa fšÿç vJΫ
Ï¥gšfiy¡fHf¤Jl‹ Ïiz¡f¥gLjš MfhJ;
(10) tF¤Jiu¡f¥g£l tiu¡f£Lfë‹go Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹
Áw¥ò¥g£l§fŸ k‰W« g£la§fS¡fhd nj®ÎfS¡F
V‰W¡bfhŸs¥gLtj‰fhd go¥ò¥ ÃçÎfS¡F tif brŒ»‹w
fšÿçfS¡F x¥òjš më¥gJ« m›thW më¡f¥bg‰w x¥òjiy
éy¡»¡bfhŸtJ;
tu«òiuahf, fšé ãiyabkh‹iw ãWÎtj‰F, muÁ‹ mDkÂ
bgw¥g£L m›thW mDkÂ¥gj‰fhf ãgªjidfS« tiu¡f£LfS«
vitnaDäUªJ mit Ïz§» el¡f¥g£lhy‹¿ m¤jifa fšé ãiya«
vJΫ Ï¥gšfiy¡fHf¤Âdhš mDkÂaë¡f¥gLjš MfhJ;
(11) tF¤Jiu¡f¥g£l KiwæY«, tiu¡f£Lfë‹goÍ«, fšÿç
vjidÍ« muÁ‹ ÏirÎl‹ j‹dh£Á¡ fšÿçbad bgaç£L¡ F¿¥ÃLtJ
m›thW F¿¥Ãl¥g£lij Ú¡»¡ bfhŸtJ;20
(12) cjé¥nguhÁça® gjéfŸ, Ïiz¥ nguhÁça® gjéfŸ, nguhÁça®
gjéfŸ k‰W« Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‰F njit¥gL« Ãw MÁça® gjéfŸ
M»at‰iw V‰gL¤JtJ k‰W« m¤jifa cjé¥ nguhÁça® gjéfŸ,
Ïiz¥nguhÁça® gjéfŸ, nguhÁça® gjéfŸ k‰W« Ãw MÁça® gjéfŸ
M»at‰W¡F eg®fis ãaä¥gJ;
(13) ãiy éÂfS¡»z§f, cjé¥ bjhiffŸ, gaz cjé¤ bjhiffŸ,
go¥òjé¤ bjhiffŸ, khzt cjé¤ bjhiffŸ, cjé¢ r«gs§fŸ, MjuÎ¥
go¤bjhiffŸ, gj¡f§fŸ k‰W« gçRfŸ M»at‰iw V‰gL¤JtJ k‰W«
tH§FtJ;
(14) khzt® éLÂfis ãWé¥ ngâ k‰W« ã®t»¤J tUjš
Ï¥gšfiy¡fHf¤jhš ngâtu¥glhj khzt® éLÂfS¡F V‰Ãirtë¤jš
k‰W« m›thW më¡f¥g£l V‰Ãiréid éy¡»¡bfhŸtJ;
(15) khzt®fë‹ clšey‹, bghJey‹, xG§FKiw el¤ij
M»at‰iw vŒJ« tifæš, fšÿçfë‹ _y« gšfiy¡fHf khzt®fë‹
ÛJ m¤jifa f£Lgh£oid brY¤JtJ;
(16) Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ ãiy¡bfhilfisÍ« Ãw brh¤J¡fisÍ«
k‰W« ãÂa§fisÍ« it¤ÂU¤jš k‰W« ã®t»¤J tUtJ;
(17) Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ neh¡f§fS¡fhf Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹
brh¤J¥ Ãiza¤Â‹ ÛJ, muÁ‹ x¥òjš më¥òl‹ gz¤ij¡ fl‹
th§FtJ;
(18) f£lz§fis ã®zæ¥gJ tF¤Jiu¡f¥gl¡Toa m¤jifa
f£lz§fis¡ nfhç¥ bgWtJ;
(19) njÁa khzt®gilæ‹ ngQif¡fhf Ï¥gšfiy¡fHf
ãÂa§fëèUªJ, khåa§fis më¥gJ;
(20) gšfiy¡fHf éçth¡f¡FG x‹iw mik¤J¥ ngâ tUtJ;
(21) (a) btëp£L¥ Ãçbth‹iw;
(b) ntiy thŒ¥ò¥ Ãçbth‹iw;
(c) khzt® r§f§fis;
(d) gšfiy¡fHf cl‰gæ‰Á FG¡fŸ; k‰W«
(e) mit ngh‹w Ãw r§f§fis mik¤J mt‰¿‹
ngQif¡fhf ãÂa§fS¡F tif brŒtJ;
(22) Ï¥gšfiy¡fHf gu¥Ãl¤Â‰FŸ cŸs fšÿçfŸ, fšé ãiya§fŸ
k‰w« MŒÎ¡ Tl§fŸ M»at‰¿‰»ilna x¤JiH¥ig ts®¥gJ k‰W«
Ï¥gšfiy¡fHf« Ô®khå¡f¡Toa KiwæY« neh¡f§fS¡fhfΫ Ãw
gšfiy¡fHf§fSlD« Ãw mÂfhu mik¥òfSlD« x¤JiH¥gJ;
(23) njit¥gL« fhy Ïilbtëfëš kÂ¥ÕLfisnah mšyJ
MŒÎfisnah brŒjY« k‰W« fšÿçfë‹ fšé¢ Áw¥Ãid nk«gL¤j
tF¤Jiu¡f¥g£lthwhd j¡f elto¡ifia vL¥gJ;
(24) ca®thd fšé¢ Áw¥Ãid vŒJtj‰fhf f£L¥gh£L mik¥ò
Kiwia tF¤Jiu¥gj‹ bghU£L Ïiz¡f¥g£l fšÿçfis fšé
Kiwæš f©fhâ¤jš; k‰W«
(25) bghJthf, Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ neh¡f§fis nk«gL¤Jtj‰F
njitahæU¡f¡Toa mšyJ éU«g¤j¡fjhf ÏU¡f¡Toa Ãw brašfŸ
mid¤ijÍ« brŒtJ mšyJ elto¡iffŸ mid¤ijÍ« vL¥gJ;21
fšÿçfŸ Ãw 5. (1) lh¡l®. b#. b#ayèjh gšfiy¡fHf« jéu Ãw gšfiy¡fHf«
gšfiy¡fHf« vjDlD«, Ï¥gšfiy¡fHf¥ gu¥Ãl¤Â‰FŸshf cŸs fšÿç vJΫ
vjDlD«
Ïiz¡f¥gLjš TlhJ.
Ïiz¡f¥
ðì£F¼ˆî™
k‰W« fšé
ãiya§fS¡F
gšfiy¡
fHf¤jhš
V‰Ãir të¡f¥
bgWjš.
(2) jäœehL khãy¤Âš cŸs Ãw gšfiy¡fHf« vjDlD«
Ïiz¡f¥g£LŸs mšyJ mjndhL bjhl®òila mšyJ mjdhš ngâ
tu¥gL« fšÿç mšyJ fšé ãiya« vJΫ muÁ‹ k‰W« bjhl®òila
gšfiy¡fHf¤Â‹ KªÂa x¥òjyë¥òldšyhkš, vªj neh¡f¤Â‰fhfΫ
Ï¥gšfiy¡fHf¤jhš V‰ÃirÎ më¡f¥gLjyhfhJ.
gšfiy¡ 6. (1) Ϫj¢ r£l¤Â‹ k‰W« ãiy éÂfë‹ tifKiwfS¡F£g£L
fHf¤Âš Ï¥gšfiy¡fHfkhdJ mid¤J eg®fS¡F« bghJthdjhf ÏU¤jš
khzt®fis¢
nt©L«.
nr®¤J
bfhŸSjš
(2) (1) M« c£Ãçéš ml§»ÍŸs vJΫ,-
(a) tF¤Jiu¡f¥g£l fšé¤ jFÂia mšyJ ju¤ij¥
bg‰¿U¡fhj eg® vtiuÍ« go¥ò¥ ÃçÎ vÂY« nr®¡FkhW;
(b) g£l«, g£la« mšyJ Ãw fšé¢ Áw¥òfŸ tH§f¤ njitahd
Fiwªj msÎ ju¤Â‰F¡ ÑnH fšé¥ gÂit¥ bg‰WŸs v«khztiuÍ«
gšfiy¡fHf g£oaèš it¤ÂU¡FkhW; mšyJ
(c) gšfiy¡fHf¤Â‹ eyD¡F mšyJ Ãw khzt®fŸ k‰W«
MÁça®fë‹ cçikfS¡F« Áw¥òçikfS¡F« CW éisé¡F«
éj¤Âš elªJ bfhŸS« eg® vtiuÍ« nr®¡FkhW mšyJ khzt® vtiuÍ«
it¤ÂU¡FkhW; gšfiy¡fHf¤ij¡ nfhUjš TlhJ.
7. (1) murhdJ, mJ gâ¡f¡ Toatuhš mšyJ gâ¡f¡ nk‰gh®it mÂfhu«.
Toat®fshš, Ï¥gšfiy¡fHf¤ij mj‹ f£ll§fis, MŒÎ¡ Tl§fis,
üyf§fis, mU§fh£Áa§fis, g£liwfis k‰W« jsthl§fisÍ«;
k‰W« Ï¥gšfiy¡fHf¤jhš ngâ tu¥gL»‹w, V‰ÃirÎ më¡f¥g£LŸs
fšé ãiya« Vbjh‹iwÍ«, nkY« Ï¥gšfiy¡fHf¤jhš el¤j¥gL«
mšyJ brŒa¥gL« Ãw gâiaÍ«, MŒÎ mšyJ érhuiz brŒa¥gLkhW
Mtd brŒtj‰F«, Ï¥gšfiy¡fHf« bjhl®òila bghU£ghL vjidÍ«
bghW¤J érhuiz x‹W brŒa¥gLkhW Mtd brŒtj‰F« mÂfhu«
bg‰¿U¤jš nt©L«.
(2) muR, m›thW MŒÎ brŒa¥gLkhW mšyJ érhuiz
brŒa Mtd brŒtj‰fhd mj‹ v©z« F¿¤J x›bthU ne®éY«,
Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‰F m¿é¥ò bfhL¤jš nt©L«; k‰W«
Ï¥gšfiy¡fHf« mš j‹ju¥ig vL¤Jiu¥gj‰F cçik¤ jFÂilajhf
ÏU¡F«.22
(3) muR, m¤jifa MŒÎ mšyJ érhuizæ‹ KoÎfŸ F¿¤J
mj‹ fU¤J¡fis gšfiy¡fHf¤Â‰F bjçé¤jš nt©L« v‹gJl‹,
mj‹ ngçyhd gšfiy¡fHf¤Â‹ fU¤ij f©l¿ªj Ëò, vL¡f¥gl
nt©oa elto¡if v‹dbt‹gJ F¿¤J Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‰F
Mnyhrid Twyh«; nkY« m¤jifa elto¡if vL¡f¥gLtj‰fhf
fhytu«bgh‹iwÍ« ã®zæ¡fyh«.
(4) gšfiy¡fHf« m¤jifa MŒÎ mšyJ érhuizæ‹ KoÎfë‹
ÛJ mšyJ muÁdhš tH§f¥g£l Mnyhridæ‹ ngçš vL¡f¡ fUÂÍŸs
mšyJ vL¡f¥g£LŸs elto¡if VnjDäU¥Ã‹, mJ F¿¤J m›thW
ã®zæ¡f¥g£l fhy msΡFŸshf muR¡F m¿¡if bfhL¤jš nt©L«.
m¤jifa m¿¡ifahdJ muR gâ¡f¡ Toa m¤jifa fhy¤Â‰FŸ
mD¥g¥gLjš nt©L«.
(5) ãahakhd fhy¤Â‰FŸshf gšfiy¡fHfkhdJ, muR
ãiwntW«go elto¡if vjidÍ« vL¡fhjél¤J, murhdJ,
gšfiy¡fHf¤jhš bfhL¡f¥g£l és¡f« vjidÍnkh mšyJ brŒa¥g£l
KiwpL vjidÍnkh gçÓyid brŒjj‰F¥ Ëd®, j¡fbjd fUj¡Toa
gâ¥ghizfis¥ Ãw¥Ã¡fyh«; k‰W« gšfiy¡fHfkhdJ m¤jifa
gâ¥ghizfS¡F Ïz§» el¤jš nt©L«. gšfiy¡fHfkhdJ,
ÏJ F¿¤J muÁdhš ã®zæ¡f¥gl¡Toa m¤jifa fhy¤Â‰FŸshf
m¤jifa gâ¥ghizfS¡F Ïz§» el¡fhj neu¤Âš, murhdJ
m¤jifa gâ¥ghizfS¡F Ïz§» el¥gj‰F eg® vtiuÍnkh mšyJ
mik¥ò vijÍnkh ãaä¡fΫ mj‰fhd bryÎfS¡fhf njit¥gl¡ Toa
m¤jifa Mizfis¢ brŒaΫ mÂfhu« bg‰¿U¤jš nt©L«.
m¤Âaha«-III.
gšfiy¡fHf¤Â‹ mYty®fŸ.
gšfiy¡fHf¤Â‹ 8. Ï¥gšfiy¡fHf« ËtU« mYty®fis bfh©oU¡F«
mYty®fŸ mt®fshdt®:-
(1) ntªj®;
(2) Ïizntªj®;
(3) Jizntªj®;
(4) gÂths®;
(5) òy¤ jiyt®;
(6) ã mYty®;
(7) nj®Î¡ f£L¥gh£L mYty®;
(8) üyf®; k‰W«
(9)Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ mYty®fbsd ãiy éÂfshš
és«g¥gl¡Toa Ãw eg®fŸ.
ntªj®. 9. (1) jäœehL MSe®, Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ ntªjuhf ÏU¥gh®. mt®
jkJ gjéæ‹ fhuz¤jhš Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ jiytuhf ÏU¥gh®
v‹gJl‹, Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ g£lkë¥ò éHh vj‰F« tªÂU¡F« nghJ
mj‰F jiyik t»¤jY«, g£l§fŸ, éUJfŸ, g£la§fŸ mšyJ Ãw fšé¢
Áw¥ò¡fis mt‰iw¥ bgWtj‰F cçikÍilat®fS¡F tH§Fth®.23
(2) mÂfhu mik¥òfS¡F eg®fis bga®F¿¤J ãaä¥gj‰fhd
mÂfhu« ntªjU¡F tH§f¥g£oU¡»wél¤J, ntªj®, JizntªjUl‹
fyªjhŒÎ brŒJ«, njitahd msΡF« k‰wgo nghÂa msÎ rh®gh©ik
bg‰¿uhj ÃçÎfis nr®ªjt®fë‹ ey‹fS¡F rh®ghs®fshf mikÍ«
bghU£L m¥ÃçÎfis¢ nr®ªjt®fis¥ bga® F¿¤J ãaä¥gh®.
(3) ntªj®, jhnd K‰g£nlh mšyJ é©z¥g¤Â‹ Ûnjh elto¡iffŸ
vt‰iwÍ« bghW¤J, m¤jifa elto¡iffë‹ Kiwik F¿¤njh mt‰¿š
vL¡f¥g£l KoÎ mšyJ Ãw¥Ã¡f¥g£l Miz Vbjh‹¿‹ Ó®ik, r£l
Kiwik mšyJ bghU¤jKilik F¿¤njh, bjëÎw cWÂ¥gL¤Â¡bfhŸS«
bghU£L, Ï¥gšfiy¡fH¤Â‹ mYty® vtç‹ mšyJ mÂfhu mik¥ò
Vbjh‹¿‹ gÂΡ f£oidÍ« jUé¤J MŒÎ brŒayh« k‰W« vªj
ne®éY« m¤jifa KoÎ mšyJ Miz vJΫ ÂU¤Âaik¡f¥glnth
mwÎ brŒa¥glnth, v® khwh¡f¥glnth mšyJ kWgçÓyid¡fhf¤
ÂU¥ÃaD¥Ãit¡f¥glnth nt©L« v‹W mtU¡F¤ njh‹Wkhdhš mt®
mj‹gona Mizfis¥ Ãw¥Ã¡fyh«.
tu«òiuahf, Ϫj¥ Ãçé‹goahd mÂfhu§fŸ brY¤j¥gLtj‰fhf,
ntªjçl« brŒJ bfhŸs¥gL« x›bthU é©z¥gK« mªj é©z¥g«
bjhl®òilajhféU¡»w elto¡if KoÎ mšyJ Miz vªj¤ njÂæš
m›é©z¥gjhuU¡F bjçé¡f¥g£lnjh, mªj¤ njÂæèUªJ _‹W
khj§fS¡FŸ brŒJ bfhŸs¥gLjš nt©L«.
nkY« tu«òiuahf, vtbuhUtU¡F«, CW éisé¡f¤j¡fjhd
Miz vJΫ m¤jifa eg® j‹ Kiwp£oid¢ brŒJ bfhŸtj‰fhd
thŒ¥bgh‹W mtU¡F bfhL¡f¥g£oUªjhy‹¿, Ãw¥Ã¡f¥gLjyhfhJ.
(4) eg® vtU¡F«, ntªjç‹ Kªija x¥òjyë¥Ã‹¿
Ï¥gšfiy¡fHf¤jhš kÂ¥òW g£l« mšyJ Ãw Áw¥ò vJΫ
tH§f¥gLjyhfhJ.
(5) ntªj®, Ϫj¢ r£l¤Â‹ tifKiwfshnyh mšyJ mjid
mobah‰¿nah, jk¡F tH§f¥gl¡Toa mÂfhu§fis brY¤Â tUth®;
k‰W« Ãw flikfis òçªJ tUth®.
10. (1) ca®fšé¤ Jiwia¥ bghW¥Ãš bfh©LŸs mik¢r®, Ïiz ntªj®.
Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ Ïizntªjuhf ÏUªJ tUth®.
(2) Ïizntªj®, Ϫj¢ r£l¤Â‹ _ykhf mšyJ mj‹go jk¡F
tH§f¥gl¡Toa Ãw mÂfhu§fis¢ brY¤Â tUth® k‰W« Ãw flikfis¥
òçªJ tUth®.
(3) ntªj® ÏšyhÂU¡F« nghJ mšyJ ntªj® bra‰gl
ÏayhÂU¡F« nghJ, Ïizntªj®, ntªjç‹ mid¤J mÂfhu§fisÍ«
brY¤Â mid¤J flikfisÍ« M‰Wjš nt©L«.
11.(1) Jiz ntªjç‹ x›bthU ãakdK«, (2) M« c£Ãçéš Jiz ntªj®.
F¿¥Ãl¥gL« FGédhš gçªJiu¡f¥g£l _‹W bga®fis¡ bfh©l
bga®¥ g£oaš x‹¿èUªJ ntªjuhš brŒa¥gL«; k‰W« m¤jifa bga®¥
g£oaèš nk‰brh‹d FGé‹ cW¥Ãd® vtUila bgaU« ml§»æU¤jš
MfhJ;24
tu«òiuahf, m¡FGédhš m›thW gçªJiu brŒa¥g£l
bga®¥g£oaèš cŸs eg®fëš vtbuhUtU¡F« ntªjuhdt® x¥òjš
më¡féšiyahæ‹, (2) M« c£Ãç鉻z§»a tifæš _‹W
bga®fis¡ bfh©l òÂa bga®¥g£oaiy¡ bfhL¥gj‰F mt® k‰bwhU
FGéid mik¤JUth¡Ftj‰F elto¡if vL¡fyh« k‰W« mt®
òÂa bga®¥g£oaèš bga®¡F¿¥Ã£LŸs eg®fëš vtbuhUtiuÍ«
Jizntªjuhf ãaä¥gh®.
(2) (1) M« c£Ãçé‹ neh¡f¤Â‰fhf, mªj¡ FGthdJ,-
(i) ntªjuhš ãaä¡f¥gLgtU« c¢r ÚÂk‹w¤Â‹ mšyJ
ca®ÚÂk‹w¤Â‹ vjå‹ XŒÎbg‰w ÚÂgÂÍkhd xUtiu mšyJ Áwªj
fšéahsuhf ÏU¡F« xUtiu;
(ii) muÁdhš ãaä¡f¥gLgtU«, muR Kj‹ik¢ brayhs®
goãiy¡F Fiwahj khãy muÁ‹ XŒÎ bg‰w mšyJ gâòçÍ« mYtyuhf
ÏU¥gtUkhd xUtiu mšyJ Áwªj fšéahsuhf ÏU¡F« xUtiu; k‰W«
(iii) M£Á¡ FGédhš ãaä¡f¥gLtU«, Áwªj fšéahsuhf
ÏU¥gtUkhd xUtiu¡ bfh©ljhf ÏU¤jš nt©L«.
és¡f« . – Ϫj c£Ãçé‹ neh¡f¤Â‰fhf, “Áwªj fšéahs®” v‹gJ.-
(i) khãy murhš mšyJ ika murhš ãWt¥g£l gšfiy¡fHf«
vjå‹ Jizntªjuhf ÏU¡»w mšyJ ÏUªJŸs; mšyJ
(ii) khãy mšyJ ika gšfiy¡fHf¤Âš mšyJ Ïu©oidÍ«
nr®¤J, FiwªjJ g¤jh©LfŸ nguhÁçauhf mDgt« bg‰WŸs òfœ bg‰w
fšéahsuhf ÏU¡»w; mšyJ
(iii) njÁa K¡»a¤Jt« thŒªj ãWtd« vjå‹ Ïa¡Feuhf
mšyJ jiytuhf ÏU¡»w mšyJ ÏUªJŸs eg® v‹W bghUŸgL«.
tu«òiuahf, m›thW ãaä¡f¥g£l eg®, gšfiy¡fHf¤Â‹
mÂfhu mik¥òfëš vjå‹ cW¥Ãduhf ÏU¤jš MfhJ mšyJ
gšfiy¡fHf¤Jl‹ mšyJ gšfiy¡fHf¤Â‹ fšÿç vjDlD«
bjhl®òilatuhf ÏU¤jš MfhJ.
(3) Jizntªjuhf ãaä¡f¥gLtj‰fhf FGthš gçªJiu¡f¥g£l eg®.-
(i) ca®ªjsÎ jFÂ, ne®ik, xG¡f«, mik¥ò _ykhd bghW¥òila
òfœbg‰w fšéahsuhf ÏU¤jš nt©L«.
(ii) jäœehL muÁjêš btëæl¥g£l Mizæ‹ _y«, ntªjUl‹
fyªjhŒÎ brŒJ khãy murhš F¿¤Jiu¡f¥glyhF« fšé¤ jFÂfŸ k‰W«
mDgt« bfh©oU¤jš nt©L«.
(4) ntªjuhš, muR k‰W« M£Á¡ FGédhš FGé‰F cW¥Ãd®fis
ãaä¡F« eilKiwahdJ, Jizntªjç‹ gjéæš fhèæl« ãahakhf
V‰gl¡Toa ehS¡F K‹ò MW khj§fëš bjhl§Fjš nt©L« k‰W«
Jizntªj® gjéæš fhèæl« ãahakhf V‰gl¡Toa nj¡F K‹ò eh‹F
khj§fëš Kotiljš nt©L«.
(5) Jizntªjuhf ãakd« brŒtj‰F jFÂÍŸs eg®fë‹ nj®ªj
bga®¥g£oaiy¤ jahç¥gj‰fhd eilKiwahdJ, Jizntªj® gjéæš
fhèæl« ãahakhf V‰gl¡ Toa ehS¡F K‹ò FiwªjJ eh‹F khj§fëš
bjhl§Fjš nt©L«.25
(6) mªj¡FG, mJ mik¡f¥g£l ehëèUªJ eh‹F khj§fS¡FŸ
ntªjU¡F¤ j‹Dila gçªJiuia mD¥òjš nt©L«. nk‰brh‹d
fhy msé‰FŸ ntªjU¡F mªj¡FG j‹Dila gçªJiuia
mD¥ghÂU¡Fkhdhš, ntªj® mªj¡FG j‹Dila gçªJiuia
mD¥òtj‰F, nkY« fhy mtfhr« më¡fyh« mšyJ (2) M«
c£Ãç鉻z§f, k‰bwhU FGit mik¥gj‰F elto¡if vL¡fyh«.
(7) Jizntªj®, _‹wh©L fhy msé‰F¥ gjé t»¥gh®.
nk‰bfh©L« k‰bwhU _‹wh©L¡ fhy msΡF kW ãakd« bgw cçik¤
jFÂÍiltuhth®.
tu«òiuahf, Jizntªj®, ntªjU¡F Kftçæ£L jh« ifbah¥gä£L
vG¤J thæyhfΫ Ïu©L khj§fŸ fhy m¿é¥ò bfhL¤jj‰F¥ Ëò«
gjéia é£L éyfyh«.
nkY« tu«òiuahf, Jizntªjuhf ãaä¡f¥bg‰w xUt® j«Kila
gjé¡fhy¤Â‹ nghnjh mj‹ Ú£o¥ò vjå‹nghnjh, vGgJ taÂid mt®
ãiwbtŒJthuhdhš, gjéæèUªJ XŒÎ bgWjš nt©L«.
(8) Jizntªjç‹ gjéæš j‰fhèf fhèæl« VnjD« V‰gL« nghJ
mšyJ m¤Jizntªj®, nehŒ, gâ¡F tuhik v‹w fhuz¤jhnyh mšyJ
VnjD« Ãw fhuz¤jhnyh, j«Kila gjéæ‹ mÂfhu§fis¥ òçªJ tuΫ,
ÏayhÂU¥ghuhdhš, M£Á¡ FGthdJ, Jizntªjç‹ mÂfhu§fis¢
brY¤Â tUtj‰F«, flikfis òçªJ tUtj‰F« njitahd V‰ghLfis
brŒ»wtiuæš, Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ ä¡f KJãiy¥ nguhÁça®,
Jizntªjç‹ mÂfhu§fis¢ brY¤Â tUjY«, flikfis¥ òçªJ
tUjY« nt©L«.
(9) Jizntªj®, Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ xU KGneu mYtyuhf ÏU¥gh®;
k‰W« mtUila CÂa§fS« gâ F¿¤j tiuaiwfS« tiu¡f£LfS«
ËtUkhW ÏUªJ tU«;-
(a) JizntªjU¡F ã®zæ¡f¥g£l r«gs« khj« x‹W¡F %ghŒ
Ïu©L y£r¤J g¤jhæu« mšyJ murhš, m›t¥nghJ, ã®zæ¡f¥gl¡Toa,
m¤jifa ca®thd r«gs« bfhL¡f¥gLjš nt©L«. k‰W« mtUila
gjé¡ fhy« KGtJ« miwfy‹fSldhd FoæU¥bgh‹iw thlif
brY¤jä‹¿¥ ga‹gL¤Jtj‰F mt® cçik¤ jFÂÍilatuhth®;
nkY« m¤jifa FoæU¥ig¥ ngâ tUtJ bghW¤j bryÎ¥ bghW¥ò
vJΫ jå¥g£L m¤Jizntªjiu rh®jš MfhJ. ãiyéÂfëš
Jizntªjuhdt®, tif brŒa¡Toa m¤jifa Ãw Ïil Mjha« bgw
cçikÍiltuhth®.
(b) Jizntªj®, m›t¥nghJ ntªjç‹ x¥òjyë¥òl‹, M£Á¡ FGthš
Ô®khå¡f¥gl¡ Toa gâKoÎ ãiy e‹ikfS¡F« go¤bjhiffS¡F«
cçik¤ jFÂÍilatuhth®;
tu«òiuahf,
(i) Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ ; mšyJ
(ii) ntnwnjD« gšfiy¡fHf¤Â‹ mšyJ gšfiy¡fHf«
vjdhY« ngâtu¥ bgW« mšyJ mjndhL Ïiz¡f¥bg‰WŸs fšÿç
mšyJ fšé ãiya¤Â‹ gâahs® xUt®, Jizntªjuhf ãaä¡f¥gLäl¤J,
mt® bjhifaë¥ò¢ brŒgtuhf cŸs tU§fhy it¥ò ãÂa¤Â‰F bjhl®ªJ
bjhifaë¡f mt® mDk¡f¥bgWth®. nkY«, Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹
g§fë¥ghdJ, Jizntªjuhf mt® ãaä¡f¥gLtj‰F mL¤J K‹ò mt®
g§fë¤ÂUªj msΡF k£L¥gL¤j¥gLjš nt©L«;
(c) Jizntªj®, M£Á¡FGédhš Ô®khå¡f¥gl¡Toa
Åj§fëš gaz¥gofS¡F cçik¤ jFÂÍiltuhæU¥gh®;26
(d) Jizntªj®, brayh®ªj gâæèU¡ifæš mtuhš gâæš
brytê¡f¥g£l fhy msÎfëš gÂbdh‹¿š xU g§F fhy msΡF KG¢
r«gs¤Jl‹ Toa <£oa éL¥ò¡F mt® cçik¤ jFÂÍiltuhæU¥gh®;
(e) Jizntªjuhdt®, mtuJ gjé¡ fhy msé‹ nghJ
_‹W khj§fS¡F nk‰glhj fhy msÎ x‹W¡F r«gsä‹¿ kU¤Jt¡
fhuz§fS¡fhf mšyJ Ãwthwhf éL¥ò vL¤J¡ bfhŸtj‰F¤ jFÂ
cilatuhth®.
tu«òiuahf, mtuJ gjé¡ fhy msÎ Kotilªj njÂa‹W mtuJ
gjé¡ fhy msé‹ KotilÍ« nj¡F K‹ghf <£oa éL¥ghdJ mtuhš
vL¡f¥glhkš ÏUªjhš mtuJ gjéia é£L éy»aj‰F¥ Ëd®
bgUksÎ ÏUü‰W eh‰gJ eh£fS¡F c£g£L j«Kila fz¡»š ÏU¥Ãš
cŸs <£oa éL¥ig¥ bghW¤J, éL¥ò r«gs¤Â‰F rk kÂ¥òŸs gz¤ij¥
bgWtj‰F mt® cçik¤ jF cilatuhŒ ÏU¥gh®.
nkY« tu«òiuahf, m¤jifa éL¥ghdJ (d) vD« T¿‹go vªj
msΡF <£oa éL¥ò¡F mt® cçik¤ jFÂÍilatuhæU¡»‹whnuh,
mªj msΡF KG¢ r«gs¤Jl‹ Toa éL¥ò¡F kh‰¿¡ bfhŸs¥glyh«.
Jiz ntªjç‹ 12. (1) Jizntªj®, Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ fšé¤ jiytuhfΫ Kj‹ik
mÂfhu§fS« ã®thf mYtyuhfΫ ÏUªJ tUth®.
flikfS«.
(2) Jizntªjuhdt® ntªjU«, ÏizntªjU« tUif juhjél¤J,
Ï¥gšfiy¡fHf¤Âš g£lkë¥ò éHh vÂY« jiyik t»¤J g£l§fis,
Áw¥ò¥g£l§fis, g£la§fis mšyJ Ãw fšé¢ Áw¥òfis bgWtj‰F
cçik¤jFÂila eg®fS¡F mt‰iw tH§Fth®.
(3) Jizntªj®, gšfiy¡fHf¤Â‹ mYtšfŸ ÛJ f£L¥gh£il¢
brY¤Jtj‰F« gšfiy¡fHf¤Âš cça Kiwæš xG¡f¤Âid¥
ngQtj‰F« bghW¥Ãid¡ bfh©ltuhth®.
(4) Jizntªjuhdt®, Ϫj¢ r£l¤Â‹ k‰W« ãiyéÂfŸ, JizKiw
éÂfŸ k‰w« xG§FKiw éÂfë‹ tifKiwfë‹ c©ikænyahd
Ëg‰Wjiy cW brŒjš nt©L«
(5) Jizntªj®, gšfiyfHf¤Âš gâak®¤j¥g£l MÁça®fŸ k‰W«
Ãw gâahs®fë‹ ãakd«, j‰fhèf gâ Ú¡f« k‰W« gâawÎ M»ait
bjhl®ghf, M£Á¡ FGé‹ Koé‰F braštot« bfhL¤jš nt©L«.
(6) beU¡foahd fhy« vÂY«, Jizntªj® cldoahf elto¡if
vL¥gJ njitbad¡ fUJthuhæ‹, mt® Mizæ‹ thæyhf mtÁabkd
mt® fUJ»w elto¡ifia vL¤jš nt©L«; k‰W« mt® vL¤j
elto¡if g‰¿a m¿¡ifia, tH¡fkhd Kiwæš mªj¥ bghU£gh£o‹
ÛJ elto¡if vL¡F« m¤jifa mYtyU¡F mšyJ mÂfhu mik¥ò¡F
mšyJ mik¥ò¡F Ïa‹w tiu éiuéš m¿é¤jš nt©L«;
tu«òiuahf, m¤jifa Miz vJΫ, bgU«ghY« gh¡f¥gl¡
ToatU¡F nf£f¥gLtj‰fhd ãahakhdbjhU thŒ¥ò
bfhL¡f¥g£oUªjhy‹¿, Ãw¥Ã¡f¥gLjyhfhJ.
(7) (6) M« c£Ãçé‹ goahd Jizntªjç‹ Miz vjdhY« Fiw͉w
eg® vtU« mtU¡F m¤jifa MizahdJ bjçé¡f¥g£l njÂæèUªJ
K¥gJ eh£fS¡FŸshf M£Á¡ FGé‰F nkšKiwpL x‹iw jh¡fš
brŒayh«. k‰W« Jiz ntªj® m¤jifa nkšKiwp£o‹ ÛJ M£Á¡
FGédhš Ãw¥Ã¡f¥g£l Miz¡F¢ braš tot« bfhL¤jš nt©L«.27
(8) Jizntªjuhdt® M£Á¡FG, fšék‹w« k‰W« ã¡FG
M»at‰¿‹ gjé tê¤ jiytuhf ÏU¥gh®. Jiz ntªj®, gšfiy¡fHf¤Â‹
mÂfhu mik¥ò mšyJ Ãw mik¥ò vjå‹ T£lbkÂY« tªÂUªJ ciu
ãfœ¤Jtj‰F cçik¤ jFÂÍilatuhæU¥gh®; Mdhš m¤jifa mÂfhu
mik¥Ã‹ mšyJ mik¥Ã‹ cW¥Ãd® xUtuhf mt® ÏUªjhy‹¿ mš
th¡fë¡f cçik¤ jFÂÍilatuhfkh£lh®.
(9) Jizntªj®, M£Á¡FG, fšék‹w« k‰W« ã¡FG M»at‰¿‹
T£l§fis¡ T£Ltj‰F mÂfhu« bg‰¿U¥gh®.
(10) Jizntªj®, f‰Ã¤jš, MuhŒ¢Á, éçth¡f¡ fšé k‰W«
ghl¤Â£l nk«ghL M»at‰¿‰fhd x¤Âiré‰F« xU§»iz¥Ã‰F«
bghW¥òilatuhæ¥gh®.
(11) Jizntªj®, ãiyéÂfë‹ _y« tF¤Jiu¡f¥gl¡Toa Ãw
mÂfhu§fis¢ brY¤Â tUth® k‰W« Ãw flikfis¥ òçªJ tUth®.
13. (1) gÂths®, Jizntªjç‹ gçªJiuæ‹ ngçš M£Á¡FGédhš gÂths®.
ãaä¡f¥gL« Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ r«gs« bgW« KGneu mYtyuhf
ÏU¤jš nt©L«; jFÂfS« ãakd KiwÍ« tF¤Jiu¡f¥gl¡ToathW
ÏU¤jš nt©L«. gÂthsç‹ gâ F¿¤j tiuaiwfS« tiu¡f£LfS«
ËtUkhW ÏU¤jš nt©L«;
(i) gÂthsç‹ gjéia t»¥gt®, gšfiy¡fHf nguhÁça®
xUtç‹ goãiy¡F Fiwahjtuhf ÏU¤jš nt©L«.
(ii) gÂths®, _‹wh©Lfhy msΡF gjé t»¥gh®.
tu«òiuahf, gÂths®, xU fšéahsuhd ne®éš mWgJ taJ vŒÂa‹
ngçY«, xU fšéahsušyhj ne®éš I«g¤bjh‹gJ taij vŒÂaj‹
ngçY« mšyJ Ϫj¡ T¿š F¿¤Jiu¡f¥g£LŸs fhy msÎ Kotilªjj‹
ngçš Ït‰¿š vJ KªÂanjh mj‹ ngçš XŒÎ bgWjš nt©L«.
(iii) gÂthsç‹ CÂa§fS« gâ F¿¤j tiuaiwfS«
tiu¡f£LfS« tF¤Jiu¡f¥gl¡ToathW ÏU¤jš nt©L«;
(iv) gÂthsç‹, gjé fhèahf ÏU¡F« nghJ mšyJ gÂths®
nehŒ, gâ¡F tuhik v‹»w fhuz¤jhš mšyJ Ãw fhuz« vj‰fhfntD«
j«Kila gjé¡ flikfis M‰Wtj‰F Ïayhjtuhf ÏU¡F« nghJ
gÂthsç‹ gjé¡ flikfŸ mªj neh¡f¤Â‰fhf Jizntªj® ãaä¡F«
xUtuhš òçªJtu¥gL«.
2 (a) gÂths®, gšfiy¡fHf MÁça®fŸ k‰W« fšé¤ Jiw
gâahs®fŸ Ú§fyhf, gâahs®fŸ ÛJ xG§F elto¡if vL¥gj‰F«,
érhuiz ãYitæš ÏU¡F« nghJ mt®fis j‰fhèf ntiy Ú¡f«
brŒtj‰F« mt®fS¡F v¢rç¡if éL¥gj‰F mšyJ mt®fŸ ÛJ
f©ld¤ j©lid éÂ¥gj‰F mšyJ CÂa ca®it ãW¤Â it¥gj‰Fkhd
mÂfhu¤ij bg‰¿U¥gh®.
tu«òiuahf, m¤jifa j©lid vJΫ bjhl®òilatU¡F,
mtiu bghW¤J vL¡f¡ fUÂÍŸs elto¡if¡bfÂuhf
fhuz¤ij vL¤Jiu¥gj‰fhd ãahakhdbjhU thŒ¥ò mtU¡F
bfhL¡f¥g£oUªjhy‹¿, é¡f¥gLjyhfhJ.
(b) (a) vD« T¿š, F¿¤Jiu¡f¥g£LŸs j©lidfëš vijÍ«
é¡»‹w gÂthsç‹ Miz vj‰F« vÂuhf Jizntªjçl« nkšKiwpL
x‹iw¢ brŒJbfhŸtj‰F cçik c©L.28
(c) gÂthsç‹ mÂfhu§fS¡F m¥gh‰g£l gz¤j©lid
njit¥gL»wJ v‹W mªj érhuiz btë¥gL¤J»w ne®Î vÂY«,
gÂths® mªj érhuiz Kotiltj‹ ngçš m¿¡if x‹iw, j«Kila
gçªJiufnshL JizntªjtU¡F¡ bfhL¤jš nt©L«.
tu«òiuahf gz¤j©lid vijÍ« é¡»‹w Jizntªjç‹ Miz
x‹W¡F vÂuhf M£Á¡ FGél« nkšKiwpL x‹iw¢ brŒJ bfhŸtj‰F
cçik c©L.
(d) (b)vD« T¿‹go mšyJ (c) vD« T¿‹goahd nkšKiwpL¡F
vÂuhd Miz bgw¥g£l njÂæèUªJ mWgJ eh£fŸ Kotilªj Ëò
vªjbthU nkšKiwpL« K‹ål¥gL¤jyhfhJ.
(3) gÂthsuhdt®, M£Á¡FG, fšé¡FG, òy§fŸ, ghl¡FG¡fŸ
M»at‰¿‹ gjétê¢ brayhsuhf ÏUªJ tUth®. Mdhš, Ϫj mÂfhu
mik¥òfëš Vbjh‹¿‹ cW¥ÃduhfΫ bfhŸs¥gLjš MfhJ.
(4) (a)gÂΡf£LfS¡F« jå¤j Ïy¢Áid¡F« j«Kila bghW¥ò¡F
M£Á¡FG mD¥g nt©oa Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ Ãw brh¤J¡F«
ghJfhtyuhf ÏU¥gJ;
(b) fšék‹w«, M£Á¡FG, òy§fŸ, ghl¡FG¡fŸ, nj®ths®
FG¡fŸ k‰W« Ï¥gšfiy¡fHf« M»at‰¿‹ mÂfhu mik¥òfëdhš
ãaä¡f¥gL« FG Vbjh‹¿‹ T£l§fisÍ« T£L»w m¿é¥ò m¤jidÍ«
mD¥òtJ;
(c) fšék‹w«, M£Á¡FG òy§fŸ, ghl¡FG¡fŸ, nj®ths®
FG¡fŸ k‰W« Ï¥gšfiy¡fHf« M»at‰¿‹ mÂfhu mik¥òfëdhš
ãaä¡f¥gL« FG Vbjh‹¿‹ T£l elto¡iffŸ mid¤ijÍ« g‰¿a
elto¡if¡ F¿¥ngLfis it¤J tUtJ;
(d) M£Á¡FGé‹ foj¤ bjhl®ig el¤Â tUtJ;
(e) Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ mÂfhu mik¥ò¡ T£l§fë‹ bghUŸ
ãuè‹ gofis, mit mD¥g¥g£lÎl‹ m¤jifa T£l elto¡iffë‹
F¿¥òiufisÍ« ntªjU¡F mD¥gtJ k‰W«
(f) ãiyéÂfëš, JizKiw éÂfëš mšyJ xG§FKiw
éÂfëš F¿¤Jiu¡f¥gl¡Toa mšyJ M£Á¡ FGthnyh,
Jizntªjuhnyh, m›t¥nghJ nfhu¥gl¡Toa Ãw mÂfhu§fis
brY¤ÂtUtJ« Ãw flikfis òçªJ tUtJ«, gÂthsç‹ flikahf
ÏU¤jš nt©L«.
(5) Ï¥gšfiy¡fH¤Âdhš mšyJ mj‰F vÂuhf¤ bjhlu¥gL« cçik
tH¡FfŸ k‰W« vL¡f¥gL« Ãw r£l elto¡iffŸ mid¤ÂY« thJiufŸ
gÂthsuhš ifbah¥gäl¥g£L c©ikbad cWÂbkhê më¡f¥gLjš
nt©L«; k‰W« m¤jifa cçik tH¡Ffëš k‰W« elto¡iffëš
ÚÂKiw¡ f£lisfŸ mid¤J« gÂthsU¡F éL¡f¥g£L, mtU¡F¢ rh®ò
brŒa¥gLjš nt©L«;
òy¤jiyt® 14. (1) òy¤jiyt® x›bthUtU«, mªj¥ òy¤Âš gâah‰W«
nguhÁça®fS¡»ilnaæUªJ _‹wh©L¡fhy msé‰F¤ Jizntªjuhš
gâak®¤j« brŒa¥ bgWt® k‰W« mt® kW gâak®¤j¤Â‰F
jFÂÍilatuhth®;
tu«òiuahf, xU òy¤jiyt® mWgJ taJ ãiwbtŒÂaÎl‹ mt®
m¥gjéia t»¥gJ m¤jifathW m‰W¥nghF«.
nkY« tu«òiuahf, xU òy¤Âš v¢rka¤ÂnyD« nguhÁça® vtU«
ÏšyhÂU¥ghuhæ‹ òy¤jiytç‹ mÂfhu§fis Jizntªjnu
brY¤jyh«.29
(2) òy¤jiyt® gjé fhèahf ÏU¡F« nghJ mšyJ Ãw fhuz«
vjdhY« òy¤jiyt®, j« gjé¡flikfis¥ òçtj‰F ÏayhÂU¡F« nghJ,
mtuJ gjé¡ flikfis mªj neh¡f¤Â‰fhf Jizntªjuhš gâak®¤j«
brŒa¥gL« xUtuhš brŒa¥gLjš nt©L«.
(3) xU òy¤Â‹ jiytuhf ÏUªJtU« òy¤jiyt®, mªj¥ òy¤Â‹
ghl§f‰Ã¤jš/ju§fis guhkç¤jš k‰W« MuhŒ¢Áia el¤Jtj‰F
bghW¥òilat® Mth®. JizKiw éÂfëdhš tF¤Jiu¡f¥gL« Ãw
gjé¥ gâfisÍ« m¥òy¤jiyt® M‰¿ tUth®.
(4) ghl¤ £l¡FG¡fë‹ mšyJ ne®Î¡nf‰g, FG¡fë‹ òy¤Â‹
T£l« vj‰F« tªÂU¡fΫ mš ciuah‰wΫ òy¤jiyt® cçik
cilat® Mth®. Mdhš mt® mš x® cW¥Ãduhf ÏUªjhy‹¿ mªj¡
T£l¤Âš th¡fë¥gj‰F cçik cilat® Mfh®.
15. (1) M£Á¡ FGthš ãaä¡f¥gL« ã mYty® Ïj‹ bghU£L M£Á¡ ã mYty®.
FGthš F¿¤Jiu¡f¥gl¡Toa fhy msΡF Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹
CÂa« bgW« KGneu mYtyuhf ÏU¥gh®.
(2) ã mYtyç‹ ãakd« x›bth‹W«, muÁdhš nk‰F¿¤J
mD¥g¥gL« _‹W mYty®fis¡ bfh©l bga®¥ g£oaš x‹¿èUªJ
Jizntªjç‹ gçªJiuæ‹ ngçš M£Á¡FGthš brŒa¥gL«.
(3) ã mYtyç‹ CÂa§fS« gâ F¿¤j tiuaiwfŸ k‰W«
tiu¡f£LfŸ tF¤Jiu¡f¥gl¡ToathW ÏU¤jš nt©L«.
(4) ã mYty®, I«g¤bjh‹gJ taÂid vŒÂa‹ ngçš mšyJ (1) M«
c£Ãçé‹go M£Á¡ FGédhš F¿¤Jiu¡f¥gL« fhy msÎ Kotiltj‹
ngçš Ït‰¿š vJ KªÂanjh mj‹ ngçš XŒÎ bgWjš nt©L«;
(5) ã mYtyç‹ gjé fhèahf ÏU¡F«nghJ mšyJ ã mYty®,
nehŒ, gâ¡F tuhik v‹»w fhuz¤jhš mšyJ Ãw fhuz« vjdhnyD«
j«Kila gjé¡ flikfis M‰Wtj‰F Ïayhjtuhf ÏU¡F«nghJ
ã mYtyç‹ gjé¡flikfŸ mªj neh¡f¤Â‰fhf Jizntªj®
ãaä¡f¡Toa m¤jifa eguhš M‰Wjš nt©L«
(6) ã mYty®, ã¡FGé‰F gjé tê¢ brahyhsuhf ÏU¤jš
nt©L«;
(7) ã mYty®,-
(a) Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ ãÂa§fë‹ ÛJ bghJthd
f©fhâ¥ò¢ brY¤Â tUth®; k‰W« gšfiy¡fHf¤Â‹ ã¡bfhŸif
F¿¤J mj‰F Mnyhrid tH§Fth®; k‰W«
(b) M£Á¡ FGédhš jk¡F¡ F¿¤jë¡f¥gl¡Toa mšyJ
tF¤Jiu¡f¥gl¡Toa m¤jifa mÂfhu§fis¢ brY¤Â tUth® k‰W«
m¤jifa Ãw ã rh®ªj mYtšfis¥ òçªJ tUth®;
tu«òiuahf, ãÂmYty®, M£Á¡ FGé‹ K‹ x¥òjyë¥Ã‹¿ bryÎ
vijÍ« brŒjnyh, tF¤Jiu¡f¥gl¡Toa bjhif¡F nk‰gL« KjÄL
vijÍ« brŒjnyh MfhJ.
(8) M£Á¡FGé‹ f£Lgh£L mÂfhu¤Â‰F£g£L, ã mYty®.-
(a) brh¤Âid it¤ÂU¡fΫ nkyh©ik brŒaΫ
k‰W« bghW¥gh£Á k‰W« bfhilahf më¤j brh¤J cŸsl§fyhf
gšfiy¡fHf¤Â‹ ÛJ KjÄL brŒaΫ;30
(b) xuh©o‰fhd bjhl® k‰W« bjhluh¢ bryéd§fS¡fhf
M£Á¡ FGthš ã®zæ¡f¥g£l tu«òfŸ nk‰glhjthW« gz« mid¤J«
mit tH§f¥g£l mšyJ F¿¤bjhJ¡f¥g£l neh¡f§fS¡fhf¢
bryél¥gLtij cW brŒaΫ;
(c) Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ M©L¡ fz¡FfŸ, ã kÂ¥ÕLfŸ
tuÎ - bryΤ £l« M»at‰iw¤ jahç¥gj‰F« M£Á¡ FGél« mt‰iw
më¥gj‰F bghW¥òilatuhfΫ;
(d) gz« k‰W« t§» ÏU¥òfisÍ« KjÄLfisÍ« ÏilélhJ
f©fhâ¡fΫ;
(e) tUthŒ tNè‹ ts®¢Áia¡ f©fhâ¤J tNš brŒtj‰F¥
ga‹gL¤J« KiwfŸ F¿¤j Mnyhrid tH§Ftj‰F«;
(f) f£ll§fŸ, ãy§fŸ, miwfy‹ rhjd§fŸ M»at‰¿‹
gÂntLfŸ ehsJ njÂtiu it¤J¥ ngâtu¥gLtijÍ«, Áw¥ò ika§fŸ,
jåÁw¥ò MŒÎ¡ Tl§fŸ , M»a mid¤ÂYKŸs rhjd§fŸ k‰W« Ãw
Efuj¡f bghUŸfë‹ ÏU¥ò ãiyia¢ rçgh®¡F« gâ el¤j¥gLtijÍ«
cW brŒJ bfhŸsΫ.
(g) mÂfhukë¡f¥glhj bryéd« vJΫ g‰¿ mšyJ Ãw ãÂrh®
KiwnfL g‰¿¤ Jizntªjç‹ ftd¤Â‰F¡ bfh©L tUth®; k‰W« jtW
brŒJŸst® ÛJ vL¡f¥gl nt©oa cça elto¡if F¿¤j fU¤jhnyhrid
tH§fΫ; k‰W«
(h) j«Kila flikfis¥ òçtj‰fhf¤ jh« njitbad¡
fUj¡Toa jftš mšyJ étu m¿¡iffŸ vt‰iwÍ«
Ï¥gšfiy¡fHf¤Âdhš ngâ tu¥gL« mYtyf«, Jiw, ika«, MŒÎ¡
Tl«, fšÿç M»a vÂèUªJ« jUé¥gh®.
(9) Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‰F brY¤j¤j¡f gz« vj‰fhfΫ ãÂ
mYtynuh mšyJ M£Á¡ FGthš Ïj‰bfd cçathW mÂfhukë¡f¥g£l
egnuh, mÂfhukë¡f¥g£l eg®fnsh, më¡F« g‰W Ó£lhdJ, m¥gz«
brY¤Â¤ Ô®¡f¥g£lj‰fhd nghÂa ãiwnt‰w rh‹whF«.
nj®Î¡ 16. (1) nj®Î¡ f£L¥gh£L mYty®, tF¤Jiu¡f¥gl¡Toa fhy
f£L¥gh£L msé‰F«, tiuaiwfŸ k‰W« tiu¡f£L¡fë‹ ngçY«, M£Á¡FGthš
mYty®.
ãaä¡f¥g£l Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ xU KGneu mYtyuhf ÏU¤jš
nt©L«.
(2) nj®Î¡ f£L¥gh£L mYty®, tF¤Jiu¡f¥gl¡Toa m¤jifa
mÂfhu§fis¢ brY¤Â tUth®, k‰W« m¤jifa flikfis¥ òçth®.
üyf®. 17. (1) üyf®, tF¤Jiu¡f¥gl¡Toa fhy msé‰F« tiuaiwfŸ
k‰W« tiu¡f£L¡fë‹ ngçY«, bjçΡFGé‹ gçªJiuæ‹ ngçY«,
M£Á¡FGthš ãaä¡f¥g£l Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ xU KGneu mYtyuhf
ÏU¤jš nt©L«.
(2) üyf®, M£Á¡FGthš mtU¡F F¿¤jë¡f¥gl¡ Toa
m¤jifa mÂfhu§fis¢ brY¤ÂÍ« m¤jifa flikfis¥ òçªJ«
tUth®.31
m¤Âaha« IV.
gšfiy¡fHf¤Â‹ mÂfhu mik¥òfŸ.
18. Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ mÂfhu mik¥òfŸ ËtUtd MF«. gšfiy¡ fHf¤Â‹
mitahtd; mÂfhu mik¥òfŸ.
(1) M£Á¡FG;
(2) fšék‹w«;
(3) ã¡FG;
(4) £läL« FG;
(5) ghl¤Â£l¡ FG¡fŸ;
(6) òy§fŸ; k‰W«
(7) ãiyéÂfshš Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ mÂfhu mik¥òfbsd
és«òif brŒa¥g£l m¤jifa Ãw mik¥òfŸ.
19. (1) egbuhtU«, nj®jš mšyJ bga® F¿¤J ãaä¡f¥gL« njÂa‹W cW¥Ãd® gjé¡fhd
mt®.- jF¡nfL.
(a) kd¢Ó®nfL‰wtuhfnth; mšyJ
(b) beho¥ò ãiyabuhUtuhf ÚÂKiwæš Ô®khå¡f¥gl nt©o
é©z¥Ã¤J¡ bfh©LŸs xUtuhf mšyJ éLé¡f¥glhj beho¥ò
ãiyabuhUtuhf ÏU¥ghuhæ‹; mšyJ
(c) xG¡f¡nf£oid cŸsl¡F»‹w F‰w¢braš
vj‰fhfΫ F‰wtH¡F ÚÂk‹wbkh‹¿dhš Áiw¤j©lid é¤J¤
Ô®¥gë¡f¥g£ltuhf ÏU¥ghuhæ‹, Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ mÂfhu
mik¥òfŸ vjå‹ cW¥ÃdbuhUtuhf¤ nj®ªbjL¡f¥gLtj‰nfh mšyJ
bga® F¿¤J ãaä¡f¥gLtj‰nfh jFÂÍilatuhfkh£lh®.
(2) (1) M« c£Ãçé‹go egbuhUt® jFÂa‰wtuh v‹gJ F¿¤J
órš mšyJ Ia« V‰gL« ne®éš, M£Á¡FGthdJ mjid¤ Ô®khå¤jš
nt©L« k‰W« mj‹ Kont ÏWÂahdjhfΫ ÏU¡F«.
20. 21 k‰W« 24 M« ÃçÎfëš v‹d ml§»æUªj nghÂY«, xU Áy
Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ M£Á¡FGényh mšyJ fšé k‹w¤Ânyh mšyJ ne®Îfëš
fšé
Ïu©oYnkh MW M©LfŸ v‹gjhd bkh¤j fhy msÎ x‹W¡F
k‹w¤Â‰F«
cW¥ÃdbuhUtuhf¥ gjé tF¤j egbuhtU«, nk‰brh‹d Ïu©L mÂfhu
M£Á¡
mik¥òfëš vbjh‹W¡F« nj®ªbjL¡f¥gLtj‰nfh mšyJ bga® F¿¤J FGé‰F«
ãaä¡f¥gLtj‰nfh jFÂÍilt® Mfh®: nj®ªbjL¡f¥
gLtj‰fhd
mšyJ bga®
F¿¤J ãaä¡f¥
gtj‰fhd
jF¡nfLfŸ.
tu«òiuahf, Ϫj c£Ãçéš R£l¥g£LŸs MW M©L v‹»w
bkh¤j¡ fhy¤Âid fz¡»L« neh¡f¤Â‰fhf, xU mÂfhu mik¥Ãš
nj®ªbjL¡f¥gLtj‹ _ykhfnth mšyJ bga® F¿¤J ãaä¡f¥gLtj‹
_ykhfnth gjé t»¤j _‹wh©L¡fhy msΫ k‰W« k‰bwhU mÂfhu
mik¥Ãš nj®ªbjL¡f¥gLtj‹ _ykhfnth mšyJ bga® F¿¤J
ãaä¡f¥gLtj‹ _ykhfnth gjét»¤j _‹wh©L¡fhy msΫ fz¡»š
vL¤J¡bfhŸs¥gLjš nt©L« k‰W« mj‰»z§»a tifæš M£Á¡
FGé‰nfh mšyJ fšé k‹w¤Â‰nfh nj®ªbjL¡f¥gLtj‰F mšyJ bga®
F¿¤J ãaä¡f¥gLtj‰F m¤jifa eg® jFÂÍilat® Mfh®.32
nkY« tu«òiuahf, Ϫj c£Ãçé‹ neh¡f¤Â‰fhf, j‰fhèf
fhèæl¤Âš Ϫj c£Ãçéš R£l¥g£LŸs mÂfhu mik¥ò Vbjh‹¿Y«
Xuh©o‰F Fiwahkš gjé t»¤ÂU¡»w egbuhUt®, mªj mÂfhu mik¥Ãš
_‹W M©L fhy msÎ x‹¿‰F¥ gjé t»¤ÂU¥gjhf¡ bfhŸs¥gLjš
nt©L«.
nkY« tu«òiuahf, Ϫj c£Ãçé‹ neh¡f¤Â‰fhf eg® xU
mÂfhu mik¥Ã‰F nj®ªbjL¡f¥g£oU¥Ã‹ mšyJ bga®F¿¤J
ãaä¡f¥g£oU¥Ã‹ k‰W« m¤jifa eg® Kjèš F¿¥Ãl¥g£l mÂfhu
mik¥Ãš cW¥Ãduhf ÏUªjj‹ éisthf k‰bwhU mÂfhu mik¥Ã‰F
cW¥ÃduhæU¥Ã‹, Kjèš F¿¥Ãl¥g£l mÂfhu mik¥Ãš gjé t»¤j
mªj¡fhy¤ij k£L« fz¡»š vL¤J¡bfhŸs¥gLjš nt©L«.
(2) (1) M« c£Ãçéš cŸs vJΫ.-
(i) 21-M« Ãçéš R£l¥g£LŸs gjé tê cW¥Ãd®fŸ
bjhl®ghfnth;
(ii) Mdhš 24-M« Ãçéš R£l¥g£LŸs gjé tê cW¥Ãd®fŸ
bjhl®ghfnth bghUªjhJ.
M£Á¡FG. 21. (1) ntªj®, 53 M« Ãçé‹go Kjš Jizntªj® ãaä¡f¥g£lj‰F¥
Ëò, Toa éiuéš M£Á¡ FGéid mik¤jš nt©L«.
(2) M£Á¡ FGthdJ JizntªjU¡F¡ TLjyhf, ËtU«
cW¥Ãd®fis¡ bfh©oU¤jš nt©L«; mjhtJ;-
tif - gjé tê cW¥Ãd®fŸ.
(a) ca®fšé¤ Jiwia¥ bghW¥Ãš bfh©LŸs muR¢ brayhs®;
(b) r£l¤Jiwia¥ bghW¥Ãš bfh©LŸs muR¢ brayhs®;
(c) fšÿç fšé Ïa¡Fe®;
tif –II Ãw cW¥Ãd®fŸ.
(a) Jizntªjç‹ gçªJiuæ‹ ngçš ntªjuhš bga®F¿¤j
ãaä¡f¥gl¡Toa _‹W Áwªj eg®fŸ, khãy muÁ‹ r_f Ú k‰W«
bfhŸiffSl‹ bjhl®òila Á¡fšfŸ VnjD« cŸsl§fyhd ã®thf«,
fšé k‰W« ã bghU£ghLfëš JizntªjU¡F têfh£oahf ÏU¥gh®
(b) x‰iw kh‰W th¡FKiw thæyhd é»jhrhu ÃuÂã¤Jt
mik¥Ã‰»z§f mt®fS¡»ilna ÏUªJ Ïiz¡f¥g£l fšÿçfë‹
Kjštuhš nj®ªbjL¡f¥g£l Ïu©L cW¥Ãd®fŸ;
(c) x‰iw kh‰W th¡FKiw thæyhd é»jhrhu ÃuÂã¤Jt
mik¥Ã‰»z§f fšék‹w¤Â‹ cW¥Ãd®fshd mt®fS¡»ilna
ÏUªJ Ïiz¡f¥g£l fšÿçfë‹ (Kjšt®fis¤ jéu) MÁça®fshš
nj®ªbjL¡f¥g£l Ïu©L cW¥Ãd®fŸ;
és¡f«.– Ϫj Ïd¤Â‹ neh¡f¤Â‰fhf, “MÁça®fŸ” v‹gJ
mt®fS¡»ilna ÏUªJ Ïiz¡f¥g£l fšÿçfë‹ MÁça®fshš fšé
k‹w¤Â‰F nj®ªbjL¡f¥g£l mªj MÁça®fŸ v‹W bghUŸgL«;
(d) Jizntªjç‹ gçªJiuæ‹ ngçš ntªjuhš bga® F¿¤J
ãaä¡f¥g£l òy¤jiyt® mšyJ Ïa¡Fe®;
(e) Jizntªjç‹ gçªJiuæ‹ ngçš ntªjuhš bga® F¿¤J
ãaä¡f¥g£l xU gšfiy¡fHf¥ nguhÁça®;
(f) gjé _¥Ã‰»z§f RH‰ÁKiwæš Jizntªjuhš bga®
F¿¤j ãaä¡f¥g£l xU gšfiy¡fHf Ïiz¥nguhÁça®;33
(g) gjé _¥Ã‰»z§f Jizntªjuhš bga® F¿¤j ãaä¡f¥g£l
xU gšfiy¡fHf cjé¥ nguhÁça®; k‰W«
(h) jäœehL r£lk‹w¥ nguitædhš mj‹ cW¥Ãd®fëläUªJ
nj®ªbjL¡f¥g£l x® cW¥Ãd®.
(3) Jizntªj®, M£ÁFGé‹ gjé tê jiytuhf ÏU¥gh®.
(4) (a) ca®fšé¤Jiwia bghW¥Ãš bfh©LŸs muR¢ brayhs®
mšyJ r£l¤Jiwia bghW¥Ãš bfh©LŸs muR¢ brayhs® VnjD«
fhuz¤Âdhš M£Á¡FGé‹ T£l§fëš fyªJ bfhŸtj‰F tu
ÏayhÂU¡F« ne®éš mªj¡ T£l§fëš fyªJ bfhŸtj‰F mt®, mtuJ
Jiwia¢ nr®ªj muR Jiz¢ brayhsç‹ go ãiy¡F¡ Fiwahj vªj xU
mYtyiuÍ« mtU¡F¥ gÂyhf mD¥gyh«. m›thW gÂyhf mD¥g¥g£l
mYty® mªj¡ T£l§fëš fyªJiuahlèš fyªJ bfhŸtj‰F
cçikÍilatuhth® k‰W« th¡fë¥gj‰F cçikÍilatuhth®.
(b) fšÿç¡ fšé Ïa¡Fe®, VnjD« fhuz¤Âdhš M£Á¡ FGé‹
T£l§fëš fyªJ bfhŸtj‰F tu ÏayhÂU¡F« ne®éš mªj¡ T£l§fëš
fyªJ bfhŸtj‰F Jiz Ïa¡Feç‹ goãiy¡F¡ Fiwahj j‹ Jiwæ‹
mYty® vtiuÍ« gÂyhf mD¥gyh«. m›thW gÂyhf mD¥g¥g£l mYty®,
mªj¡ T£l§fë‹ fyªJiuahlèš fyªJ bfhŸtj‰F cçikÍilatuhf
ÏU¥gh® k‰W« th¡fë¥gj‰F« cçikÍilatuhf ÏU¥gh®.
(5) (a) ÃwthW tif brŒa¥g£oU¥gJ Ú§fyhf M£Á¡FGé‹ gjé
tê cW¥Ãdušyhj Ãw cW¥Ãd®fŸ _‹wh©L¡fhy msΡF gjé t»¤J
tUt® k‰W« m›ÎW¥Ãd® nk‰bfh©L« _‹wh©LfS¡F nk‰glhj fhy
msΡF nj®bjL¡f¥gLtj‰nfh mšyJ bga® F¿¤j ãaä¡f¥gLtj‰nfh
jFÂÍilatuht®.
(b) cW¥Ãd® xUt® M£Á¡FGé‹ j‰braš fhèæl¤Â‰F
nj®ªbjL¡f¥gL»wél¤J mšyJ bga® F¿¤J ãaä¡f¥g£oU¡Fäl¤J
m¤jifa cW¥Ãd® vtnuD« t»¤J tU« gjéæ‹ fhy msÎ xuh©L¡F«
Fiwthf ÏUªÂU¥Ã‹ mJ _‹wh©Lfis¡ bfh©l xU KG fhy
msthf¥ bghUŸ bfhŸs¥gLjš nt©L«;
tu«òiuahf, M£Á¡FGé‹ cW¥Ãduhf cŸs xUt®, xU F¿¥Ã£l
th¡fhs® bjhFÂæš mšyJ mik¥Ã‹ mšyJ xU F¿¥Ã£l ãakd¥
gjéia t»¡»wh® v‹w jFÂædhš mt® bga® F¿¤J nj®ªbjL¡f¥g£L
mšyJ ãaä¡f¥g£oU¡F§fhš, mt® mªj F¿¥Ã£l th¡fhs® bjhFÂæš
mšyJ mik¥Ãš mšyJ ne®é‰nf‰g m¥gšfiy¡fHf¤Âš cW¥Ãduhf
ÏU¥gJ m‰W¥nghF« m¤njÂæèUªJ M£Á¡FGé‹ cW¥Ãduhf
ÏU¥gJ« m‰W¥nghF«.
nkY« tu«òiuahf, M£Á¡FGé‹ nj®ªbjL¡f¥g£l mšyJ
bga® F¿¤J ãaä¡f¥g£l cW¥Ãd® xUt®, vªj¥ gjéæ‹ fhuzkhf
M£Á¡FGé‹ gjé tê cW¥Ãduhf ÏU¥gj‰F mt® cçik¤
jFÂÍilatuhf ÏU¡»whnuh mªj¥ gjéfŸ vj‰nfD« j‰fhèfkhf
gâak®¤j« brŒa¥gL»wél¤J mt®, jh« ãakd bghW¥ig vL¤J¡
bfhŸ»w njÂæèUªJ VG eh£fS¡FŸshf jh« nj®ªbjL¡f¥g£lj‹
mšyJ bga® F¿¤J ãaä¡f¥g£lj‹ fhuzkhf M£Á¡FGé‹ cW¥Ãduhf
ÏU¡F« gjéia é£L Ú§» j«Kila ãakd¤Â‹ fhuzkhf¥ gjé tê
cW¥Ãduhf Mtj‰F éU«ò»whuh v‹gij¤ j‹Dila ifbah¥gäl¥g£L
JizntªjU¡F bjçé¡f¥g£l vG¤JUéyhd m¿é¥Ã‹ _ykhf bjçÎ
brŒjš nt©L« k‰W« mªj éU¥g¤ bjçit brŒa¤ jtWt‹ ngçš
nj®ªbjL¡f¥g£l mšyJ bga® F¿¤J ãaä¡f¥g£l cW¥Ãduhf cŸs
j«Kila gjéia é£L mt® Ú§»æU¥gjhf¡ bfhŸs¥gLth®.34
(6) xUt® M£Á¡FGé‹ cW¥Ãduhf ÏU¥gJ m‰W¥nghF«
nghJ, mt® M£Á¡ FGéš jk¡»Uªj cW¥Ãd® gjéæ‹ fhuz¤jhš
Ï¥gšfiy¡fHf mik¥òfëš vÂnyD« cW¥Ãduhf mt® ÏU¥gJ«
m‰W¥nghF«.
(7) M£Á¡FGé‹ cW¥Ãd®fŸ, tF¤Jiu¡f¥gl¡ Toa mk®Î
f£lz« k‰W« gaz¥gofŸ jéu, Ï¥gšfiy¡fHf¤ÂläUªJ CÂa«
vijÍ« bgWtj‰F cçik¤ jFÂÍilat®fŸ Mfkh£lh®fŸ;
tu«òiuahf Ϫj¡ T¿š ml§»ÍŸs vJΫ, cW¥Ãd® vtiuÍ«, jh«
t»¡»w gjéæ‹ fhuzkhf jh« cçik¤ jFÂÍilatuhæU¡»w j«Kila
Ïašghd CÂa§fis¥ bgWtij jil brŒjyhfhJ.
(8) M£Á¡FGé‹ gjétê cW¥Ãd® mšyhj Ãw cW¥Ãd® xUt®,
jkJ gjé Kotil»w fhy msé‰F K‹ò vªj¢ rka¤ÂY« j«Kila
cW¥Ãd® gjéia é£L éyfyh«. m¤jifa gjé éyfyhdJ, ntªjU¡F
m›ÎW¥Ãduhš vG¤JUéyhd foj« x‹¿‹ _ykhf¤ bjçé¡f¥gLjš
nt©L« k‰W«, m¥gjé éyfyhdJ ntªjuhš, mJ V‰f¥gL« njÂæèUªJ
braš éisÎ bgWjš nt©L«.
M£Á¡ FGé‹ 22. (1) M£Á¡ FGthdJ ËtU« mÂfhu§fis¡ bfh©oU¡F«
mÂfhu§fŸ mjhtJ; –
(a) ãiyéÂfis Ïa‰Wjš k‰W« ÂU¤Jjš mšyJ mjid
Ú¡fwÎ brŒjš;
(b) JizKiw éÂfis Ïa‰Wjš k‰W« ÂU¤j« brŒjš mšyJ
mt‰iw Ú¡fwÎ brŒjš;
(c) M£Á¡FGthdJ mJ Ô®khå¡fyhF« m¤jifa KiwæY«
k‰W« neh¡f§fS¡fhfΫ Ãw gšfiy¡fHf§fSlD« Ãw fšé mÂfhu
mik¥òfSlD« fšÿçfSlD« x¤JiH¤jš;
(d) M£Á¡FGthdJ mJ, jh‹ j¡fbjd¡ fUJ»w m¤jifa
fšé f‰F« ÃçÎfëš fšé f‰Ã¤jY¡F« gæ‰Á¡F« tif brŒjš;
(e) MuhŒ¢Á brŒtj‰F«, nk«ghL miltj‰F« m¿it¥
gu¥òtj‰F« tif brŒjš;
(f) gšfiy¡fHf¤Â‰F¤ njit¥gL« cjé¥ nguhÁça® gjéfŸ,
Ïiz¥nguhÁça® gjéfŸ, nguhÁça® gjéfŸ k‰W« Ãw MÁça® gjéfis
V‰gL¤Jjš;
(g) gšfiy¡fHf¤njhL fšÿçfis Ïiz¥gj‰F«,
gšfiy¡fHf gF¡FŸshd Ïiz¡f¥g£l fšÿçfS¡F« k‰W«
Ïiz¥Ãid éy¡»¡ bfhŸtj‰Fkhd tiu¡f£L¡fis tF¤Jiu¤jš;
(h) fšÿçbah‹W vªj KiwæY« k‰W« vªj
tiu¡f£LfS¡F£g£L« j‹dh£Á¡ fšÿçbad bgaç£L¡
F¿¥Ãl¥glyh« v‹gijÍ«, m›thW bgaç£L¡ F¿¥ÃLtjhtJ mwÎ
brŒa¥glyh« v‹gijÍ« tF¤Jiu¤jš;
(i) gšfiy¡fHf fšÿçfë‹, fšÿçfë‹ k‰W« V‰gë¡f¥g£l
fšÿçfë‹ khzt®fS¡fhf fšék‹wkhdJ Ô®khå¡f¡Toa
éçÎiufis tH§Ftj‰F« k‰W« f‰Ã¥gj‰F« tif brŒjš nkY«
fšÿçfë‹ khzt®fshf Ïšyhj eg®fS¡F éçÎiu tH§fΫ k‰W«
f‰Ã¥gj‰F« k‰W« mt®fS¡F¥ g£la§fŸ tH§fΫ tif brŒjš;
(j) g£l§fŸ, éUJfŸ, g£la§fŸ k‰W« Ãw fšé¢ Áw¥ò¥
g£l§fis V‰gL¤Jjš;35
(k) (i) gšfiy¡fHf¡ fšÿç x‹¿š mšyJ MŒÎ¡ Tl¤Âš
mšyJ Ïiz¡f¥g£l mšyJ x¥òjyë¡f¥g£l fšÿçbah‹¿š
x¥òjš më¡f¥g£l F¿¤jfhy go¥bgh‹iw¤ bjhl®ªÂUªJ, mšyJ
tF¤Jiu¡f¥g£l Kiwæš mÂèUªJ éy¡fë¡f¥g£oUªj k‰W«
gšfiy¡fHf¤Â‹ tF¤Jiu¡f¥g£l nj®Îfëš nj¿ÍŸst®fS¡F;
(ii) tF¤Jiu¡f¥g£l tiu¡f£Lfë‹go MuhŒ¢Áæid
el¤ÂÍŸst®fS¡F g£l§fŸ, éUJfŸ, g£la§fŸ k‰W« Ãw fšé¢
Áw¥òfis më¤jš.
(l) M£Á¡FGé‹ _‹¿š Ïu©L g§F¡F¡ Fiwahj cW¥Ãd®fë‹
gçªJiuæ‹ ngçš, bfsut¥g£l§fis mšyJ fšé¢ Áw¥òfis më¤jš.
(m) khzt® éLÂfis ãWéaik¤J¥ ngâtUjš k‰W«
gšfiy¡fHf¤jhš ãWt¥g£l khzt® éLÂfis nkyh©ik brŒjš;
(n) g£ljhç cjé¤ bjhiffŸ, gaz cjé¤ bjhiffŸ, go¥òjé¤
bjhiffŸ, khzt cjé¤ bjhiffŸ, cjé r«gs§fŸ, MjuÎ¥go¤
bjhiffŸ, gj¡f§fŸ, gçRfŸ M»at‰iw V‰gL¤Jjš;
(o) fšÿçfS¡F x¥òjyë¥gj‰fhfΫ, Ïiz¥gj‰fhfΫ,
Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ nj®ÎfŸ, g£l§fŸ, éUJfŸ, g£la§fŸ M»at‰¿‰F
mDk¡f¥gLtj‰fhfΫ, g£ljhçfis¥ gÂÎ brŒtj‰fhfΫ, m¤jifa
gÂéid¥ òJ¥Ã¥gj‰fhfΫ k‰W« 4 – M« Ãçéš F¿¤Jiu¡f¥g£LŸs
neh¡f§fŸ mid¤Â‰fhfΫ mšyJ mt‰WŸ vj‰fhfΫ é¡f¥gl
nt©oa f£lz§fis tF¤Jiu¤jš;
(p) M©l¿¡if, M©L¡ fz¡FfŸ, ãÂãiy kÂ¥ÕLfŸ
M»at‰iw¥ gçÓyid brŒjY«, mt‰¿‹ ÛJ jh‹ bghU¤jbkd¡
fUj¡Toa elto¡ifia vL¤jY«;
(q) gšfiy¡fHf éçth¡f¡FG x‹iw V‰gL¤Â mij¥ ngâtUjš;
(r) üš btëp£L¥ ÃçÎ, khzt® r§f§fŸ, ntiythŒ¥ò¥ ÃçÎ,
gšfiyf¡fHf cl‰gæ‰Á¡ fHf§fŸ M»at‰iw V‰gL¤Â mt‰iw¥
ngâtUjš;
(s) ãWtd§fëš Vbjh‹¿‹ nkyh©ikia nk‰bfhŸtj‰fhfΫ
mj‹ brh¤J¡fisÍ« fl¥ghLfisÍ« vL¤J¡ bfhŸtj‰fhfΫ
mšyJ Ϫj¢r£l¤Â‹ tifKiwfS¡F Kuhzhæuhj Ãw neh¡f§fŸ
vt‰¿‰fhfΫ ika muR mšyJ khãy muR vjDl‹ mšyJ jåah®
nkyh©ik ãWtd« x‹Wl‹ cl‹go¡if vijÍ« brŒJ bfhŸSjš;
(t) gšfiy¡fHf¤Â‹ mÂfhu mik¥òfS¡fhd nj®jš KiwiaÍ«,
fšé k‹w«, M£Á¡FG k‰W« gšfiy¡fHf¤Â‹ Ãw mÂfhu mik¥òfŸ
M»at‰¿‹ T£l eilKiwiaÍ«, gšfiy¡fHf¤Â‹ fšék‹w« mšyhj
gšfiy¡fHf¤Â‹ Ãw mÂfhu mik¥òfëdhš mYtš el¤j¥bgWtj‰F¤
njit¥gL« cW¥Ãd®fë‹ Fiwbt© tu«ÃidÍ« Kiw¥gL¤J»‹w
ãiy éÂfis¢ brŒjš;
(u) gšfiy¡fHf ikakhf, gšfiy¡fHf gF¡FŸ xU gFÂia
m§Ñfç¡f muÁl« gçªJiu brŒjš;
(v) gšfiy¡fHf¤Â‹ brh¤J¡fisÍ« ãÂa§fisÍ« it¤J tUjš,
f£L¥ghL brŒjš, ãUt»¤J tUjš;
(w) gšfiy¡fHf¤Â‹ jå¤j Ïy¢Áidæ‹ tot«, mij¥ ghJfh¥Ãš
it¤ÂU¥gJ, ga‹gL¤JtJ M»ait F¿¤J gâ¤jš;
(x) Ϫj¢ r£l¤Â‰F«, ãiy éÂfS¡F«, Jiz Kiw éÂfS¡F«,
xG§FKiw éÂfS¡F« Ïz§»a tifæš, gšfiy¡fHf« bjhl®ghd
mid¤J¥ bghU£ghLfisÍ« Kiw¥gL¤JjY« KoÎ brŒjY«;36
(y) £lt£lkhd neh¡f§S¡fhf, Ï¥gšfiy¡ fHf¤Â‹ bghW¥Ãš
él¥g£LŸs brh¤J¡fŸ ãÂa§fŸ M»a mid¤ijÍ« ãUt»¤jš;
(z) (i) gšfiy¡fHf cjé¥nguhÁça®fŸ, Ïiz¥nguhÁça®fŸ,
nguhÁça®fŸ, MÁça®fŸ M»nahiu ãaä¤jš, mt®fSila CÂa§fŸ
vitnaD« ÏU¥Ã‹ mt‰iw ã®za« brŒjš. mt®fSila flikfisÍ«
mt®fsJ gâfŸ F¿¤j tiu¡f£LfisÍ« tiuaW¤jš k‰W« j‰fhèf
fhèæl§fis ãu¥òtj‰F tif brŒjš;
(ii) ãUthf k‰W« mJ ngh‹w Ãw gjéfS¡fhd ãakd Kiwia
tF¤Jiu¤jš; k‰W« mt‰¿‹ CÂa§fŸ vitnaD« ÏU¥Ã‹ mt‰iw
ã®zæ¤jš, mt‰¿Dila flikfisÍ« mt‰¿‹ gâtiu¡f£LfisÍ«
tiuaW¤jš k‰W« j‰fhèf¡ fhèæl§fis ãu¥òtj‰F tif brŒjš;
(aa) cjé¥ nguhÁça®fŸ, Ïiz¥nguhÁça®fŸ, nguhÁça®fŸ,
MÁa®fŸ k‰W« gšfiy¡fHf¤Â‹ Ãw gâahs®fŸ M»nahiu¤ j‰fhèf¥
gâÚ¡f« brŒjš k‰W« gâ Ú¡f« brŒjš;
(ab) gšfiy¡fHf¤Âl«, mirÍ« k‰W« mirah¢ brh¤J¡fŸ
vitnaD«, ãiy¡bfhilfŸ, éU¥g Mtz tê¡bfhilfŸ, e‹bfhilfŸ,
khåakë¥òfŸ k‰W« cçik kh‰w§fŸ _ykhf më¡f¥gL«nghJ mt‰iw
gšfiy¡fHf¤Â‹ rh®ghf, V‰W¡ bfhŸSjš;
tu«òiuahf m¤jifa mid¤J ãiy¡bfhilfŸ, éU¥g Mtz
tê¡bfhilfŸ, e‹bfhilfŸ, khåakë¥òfŸ k‰W« cçik kh‰w§fshdJ,
fšé k‹w¤Â‹ mL¤j T£l¤Âš m¿é¤jš nt©L«;
(ac) (i) ika mšyJ khãy muR vjåläUªJ« mšyJ bghJ
k¡fëläUªJ mšyJ ika mšyJ khãy muR vj‰nfD« brhªjkhd
mšyJ mj‹ f£Lgh£oYŸs fHf« vjåläUªJ«, gšfiy¡fHf¤Â‹
rh®ghf fl‹fis¥ bgWjš;
(ii) gšfiy¡fHf¤Â‹ neh¡f§fS¡fhf gšfiy¡fHf¢
brh¤Â‹ Ãiza¤Âš ngçš, muÁ‹ x¥òjyë¥òl‹ gz¤ij¡
fl‹th§Fjš;
(ad) V‰gë¡f¥g£l fšÿçfshf m§Ñfhu« brŒjš;
(ae) fšÿç vjidÍ« muÁ‹ ÏirÎl‹ j‹dh£Á¡ fšÿçahf¥
bgaç£L¡ F¿¥Ãlš;
(af) gšfiy¡fHf¤jhš ngâ tu¥glhj khzt® éLÂfS¡F
V‰Ãirtë¤jš k‰W« Jiz Kiw éÂfS¡»z§fΫ mj‹go
é¡f¥g£l tiu¡f£LfS¡»z§fΫ el¤j¥bgwhj khzt® éLÂ
vjå‹, V‰ÃiritÍ« j‰fhèfkhf ãW¤Â it¤jš mšyJ éy¡»¡
bfhŸSjš;
(ag) gšfiy¡fHf¡ fšÿçfŸ, Ïiz¡f¥g£l k‰W«
x¥òjyë¡f¥g£l fšÿçfŸ, khzt® éLÂfŸ M»a mid¤ijÍ« MŒÎ
brŒtj‰F V‰ghL brŒjY« MŒÎ brŒa¥gâ¤jY«;
(ah) gšfiy¡fHf¡ fšÿçfŸ, Ïiz¡f¥g£l k‰W«
x¥òjyë¡f¥g£l fšÿçfŸ, khzt® éLÂfŸ M»at‰¿YŸs
MÁça®fë‹ jFÂ¥ghLfis tF¤Jiu¤jš;
(ai) g£ljhç cjé¤ bjhiffŸ, gaz cjé¤ bjhiffŸ, go¥ò
cjé¤ bjhiffŸ, khzt cjé¤ bjhiffŸ, cjé¢ r«gs§fŸ, MjuÎ¥
go¤bjhiffŸ, gj¡f§fŸ, gçRfŸ M»at‰iw ãiy éÂfS¡»z§f
tH§Fjš;
(aj) tF¤Jiu¡f¥gl¡Toa f£lz§fis é¤jY« tNè¤jY«;37
(ak) gšfiy¡fHf¤ nj®Îfis el¤JjY« mt‰¿‹ KoÎfS¡F
x¥òjyë¤J btëæLjY«;
(al) gšfiy¡fHf¤Â‹ khzt®fis¢ nr®¤J¡bfhŸtJ
bjhl®ghf k‰W« gšfiy¡fHf¤ nj®ÎfS¡F¢ rkkhŒ ÏU¥gjhf V‰ÃirÎ
më¡f¥gLtj‰fhd nj®Îfis tF¤Jiu¡»‹w Jiz Kiw éÂfis¢
brŒjš;
(am) ghl¡FG¡fS¡F cW¥Ãd®fis ãaä¤jš;
(an) ghl¡FG¡fë‹ gçªJiufis gçÓyid brŒjj‰F¥ Ëò,
nj®ths®fis ãaä¥gJ k‰W« mt®fSila CÂa§fis ã®zæ¤jš;
(ao) gšfiy¡fHf¤ Jiwfis k‰W« cW¥gik¡ fšÿçfis¢
rh®ªj khzt®fŸ j§fæU¡F« Ïl¤ijÍ« khzt®fë‹ xG§F el¤ijÍ«
f©fhâ¤J¡ f£L¥ghL brŒjš, mt®fŸ clš eyK« bghJ eyK«
bgWtij cWÂ¥gL¤Â¡ bfhŸtj‰fhd V‰ghLfis¢ brŒjš;
(ap) gšfiy¡fHf ika§fŸ, gšfiy¡fHf¡ fšÿçfŸ k‰W«
MŒÎ¡ Tl§fŸ, üyf§fŸ, mU§fh£Áaf§fŸ, MuhŒ¢Á ãiya§fŸ k‰W«
gšfiy¡fHf¤jhš mik¡f¥gL« mšyJ ngâtu¥gL« Ãw ãWtd§fŸ
M»at‰iw ãWtjY«, nkyh©ik brŒjY«;
(aq) gšfiy¡fHf éçth¡f¡ FGé‹ bra‰gh£il Kiw¥gL¤Jjš;
(ar) gšfiy¡fHf¤jhš V‰gL¤j¥g£l üš btëp£L¥ ÃçÎ,
khzt® r§f§fŸ, ntiythŒ¥ò¥ ÃçÎ, gšfiy¡fHf cl‰gæ‰Á¡ fHf§fŸ
M»at‰iw nkyh©ik brŒjš;
(as) gšfiy¡fHf¤Âš gæ‰Wé¤jiyÍ« f‰Ã¤jiyÍ« kW MŒÎ
brŒjš;
(at) gšfiy¡fHf¤Â‰FŸ MuhŒ¢Áia ts®¤jY«, m¤jifa
MuhŒ¢Á g‰¿ m›t¥nghJ m¿¡iffis¡ nfhUjY«;
(au) r£l¤Âdhnyh, mšyJ ãiyéÂfëdhnyh, JizKiw
éÂfëdhnyh mšyJ xG§FKiw éÂfëdhnyh jd¡F tH§f¥gl¡Toa
mšyJ é¡f¥gl¡Toa Ãw mÂfhu§fis¢ brY¤JjY« Ãw flikfis¥
òçªJ tUjY«; k‰W«
(av) j‹ mÂfhu§fëš vijÍ« Jiz ntªjU¡nfh j‹
cW¥Ãd®fëilnaæUªJ mikªj FGbth‹¿‰nfh mšyJ ãiy
éÂfS¡»z§f ãaä¡f¥g£l FGbth‹¿‰nfh x¥gilÎbrŒjš;
(2) M£Á¡FG, bghU£ghL vjid¥ bghW¤J« fšék‹w¤ij fyªjhŒÎ
brŒtJ njitahdbj‹W jh‹ fUJ»wél¤J m›thW fyªjhŒÎ
brŒayh«.
23. (1) M£Á¡FGthdJ FiwªjJ Ïu©L khj§fS¡F xUKiwnaD« M£Á¡FGé‹
tF¤Jiu¡f¥gl¡Toa fhy§fëY«, Ïl§fëY« TLjš nt©L«; k‰W« T£l§fŸ.
(2), (3) M»a c£ÃçÎfë‹ tifKiwfS¡F£g£L, j‹ T£l§fë‹
Fiwbt© tu«ò cŸsl§fyhf, m¡T£l§fëš mYtš el¤JtJ
bjhl®ghf, tF¤Jiu¡f¥gl¡Toa eilKiw éÂfis¡ Ëg‰Wjš
nt©L«.
(2) Jizntªj® mšyJ mt® tuhj nghJ, tªÂU¡F« cW¥Ãd®fshš
nj®ªbjL¡f¥gL« cW¥Ãd® vtU«, M£Á¡FGé‹ T£lbkh‹W¡F¤
jiyik t»¤jš nt©L«;38
(3) M£Á¡FGé‹ T£l« vÂY« vG« mid¤J¡ nfŸéfS«,
tªÂUªJ th¡fë¡»‹w cW¥Ãd®fë‹ th¡Ffë‹ bgU«gh‹ikædhš
KoÎ brŒa¥gLjš nt©L«; k‰W« th¡FfŸ rkkhditahf mik»‹w
ne®éš; Jizntªjnuh mšyJ ne®é‰nf‰g jiyik t»¡F« cW¥Ãdnuh,
Ïu©lhtJ mšyJ mW th¡F x‹iw¥ bg‰¿U¤jY« mij brY¤JjY«
nt©L«;
(4) (a) M£Á¡FG, fyªjhŒÎ brŒÍ« neh¡f¤Â‰fhf, gçÓyidæš
cŸs bghUŸ vÂY« Áw¥ò m¿itnah mšyJ eilKiw¥ g£l¿itnah
bg‰¿U¡»‹w vtiuÍ« T£l« vj‰F« tUif jUkhW miH¥ò
éL¡fyh«. m¤jifat® m¤jifa T£l§fëš ciuah‰wyh«; k‰W«
k‰wgo elto¡iffëš g§nf‰fyh«; Mdhš th¡fë¡F« cçik¤
jFÂÍilatuhfkh£lh®;
(b)m›thW miH¡f¥g£lt® M£Á¡FGé‹ cW¥Ãd®
xUtU¡F mDk¡f¤j¡fjhd, Âd¥go k‰W« gaz¥gofS¡F cçik¤
jFÂÍilatuhf ÏU¤jš nt©L«;
fšé k‹w«. 24. (1) fšé k‹wkhdJ ËtU« cW¥Ãd®fis¡ bfh©oU¤jš
nt©L«, mjhtJ;
tif-I-gjétê cW¥Ãd®fŸ.
(a) Jizntªj®;
(b) òy§fë‹ jiyt®fŸ;
(c) gšfiy¡fHf üyf®;
(d) gšfiy¡fHf cl‰fšé Ïa¡Fe®;
tif-IIÃw cW¥Ãd®fŸ.
(a) Jizntªjç‹ gçªJiuæ‹ngçš RH‰Á Kiwæš ntªjuhš
ãaä¡f¥gl nt©oa muR¡ fšÿçfë‹ Kjšt®fSŸ It®;
(b) Jizntªjç‹ gçªJiuæ‹ ngçš ntªjuhš ãaä¡f¥gL«
gšfiy¡fHf¤Â‹ nguhÁça®fŸ, Jiw¤ jiyt®fŸ k‰W« Ãw MÁça®fSŸ
gÂidªJ cW¥Ãd®fŸ;
(c) x‰iw kh‰W th¡F Kiw thæyhd é»jhrhu¥ ÃuÂã¤Jt
mik¥Ã‰»z§f Ïiz¡f¥g£l fšÿçfë‹ Kjšt®fŸ mt®fS¡FŸ
nj®ªbjL¤j g¤J eg®fS¡F äfhkš;
(d) x‰iw kh‰W th¡F Kiw thæyhd é»jhrhu¥ ÃuÂã¤Jt
mik¥Ã‰»z§f, Ïiz¡f¥g£l fšÿçfë‹ Kjšt®fis¤ jéu
Ãw Ïiz¡f¥g£l k‰W« V‰ÃirÎ¥bg‰w fšÿçfë‹ MÁça®fŸ
mt®fS¡»ila nj®ªbjL¤j MÁça®fSŸ g¤J eg®fS¡F äfhkš;
(e) Jizntªjuhš RH‰Á Kiwæš ãaä¡f¥gl nt©oa
ghl¡FGé‹ jiyt®fSŸ g¤J eg®fS¡F äfhkš;
(f) ntªjuhš ãaä¡f¥gl nt©oa IªJ eg®fŸ;
(g) Ïizntªjuhš ãaä¡f¥gl nt©oa IªJ eg®fŸ;
(h) r£lk‹w nguitæ‹ cW¥Ãd®fëèUªJ mt®fS¡»ilna
nj®ªbjL¡f¥gL« Ïu©L cW¥Ãd®fŸ;
(i) x‰iw kh‰W th¡FKiw thæyhf é»jhrhu ÃuÂã¤Jt
mik¥Ã‰»z§f jåah® fšÿçfë‹ brayhs®fŸ mt®fS¡»ilna
nj®ªbjL¡f¥gL« ÏUt®;39
(j) Ïizntªjuhš ãaä¡f¥gl nt©oa gšfiy¡fHf gFÂæYŸs
cŸsh£Á mik¥Ã‹ cW¥Ãd®fSŸ ÏUt®;
(k) Ïizntªjuhš ãaä¡f¥gL« gšfiy¡fHf¥ gFÂÍŸs nkšãiy¥
gŸëfë‹ jiyik MÁça®fSŸ ÏUt®;
(l) muÁ‹ gçªJiuæ‹ ngçš ntªjuhš ãaä¡f¥gl nt©oa jåah®
bjhêyf§fŸ, MuhŒ¢Á ãWtd§fŸ k‰W« bghJ¤Jiw ãWtd§fëèUªJ
eh‹F cW¥Ãd®fŸ;
(m) muÁ‹ gçªJiuæ‹ ngçš ntªjuhš ãaä¡f¥gL« bjhêšrh®
r§f§fŸ mšyJ, ãWtd§fŸ mšyJ mik¥òfŸ mšyJ fHf§fëš ÏUªJ
eh‹F eg®fŸ;
(n) Jizntªjç‹ gçªJiuæ‹ ngçš Ïizntªjuhš ãaä¡f¥gL«
K‹dhŸ khzt®fSŸ ÏUt®; k‰W«
(o) ntbwªjthW« fšé¡FGé‹ cW¥Ãdušyhj M£Á¡FG
cW¥Ãd®fŸ:
tu«òiuahf (c), (d) k‰W« (e) TWfëš nj®ªbjL¡f mšyJ ãaä¡f¥gl
nt©oa cW¥Ãd®fë‹ rçahd v©â¡if ãiyKiw éÂfëš
tF¤Jiu¡f¥g£lthwhF«.
nkY« tu«òiuahf, ntªjuhš brŒa¥gL« ãakdkhdJ rKf
ÚÂæ‹ njitfŸ k‰W« ÃuÂãÂa‰W vŠÁÍŸs gFÂfisÍ« fU¤Âš
bfh©oU¡fyh«.
(2) (i) (1) M« c£Ãçéš tif II Ãw cW¥Ãd®fŸ v‹gj‹ Ñœ (o) Ïd¤Â‹
bghU£L fšé k‹w¤Â‹ cW¥Ãduhf cŸs ca®fšé¤Jiwia¥ bghW¥Ãš
bfh©LŸs muÁ‹ brayhsnuh mšyJ r£l¤Jiwia¥ bghW¥Ãš
bfh©LŸs muÁ‹ brayhsnuh, fšé k‹w¤Â‹ T£l§fëš fyªJ bfhŸs
ÏayhJ ÏU¡F« ne®éš mt® muÁ‹ Jiz¢ brayhsç‹ goãiy¡F¡
Fiwahj mYty® vtiuÍ« T£l§fëš fyªJbfhŸs mD¥Ã it¡fyh«;
(ii) (1) M« c£Ãçéš tif II Ãw cW¥Ãd®fŸ v‹gj‹ Ñœ (o) Ïd¤Â‹
bghU£L, fšé k‹w¤Â‹ cW¥Ãduhf cŸs fšÿç¡ fšéæ‹ Ïa¡Fe®,
fhuz« vj‰fhfΫ, fšé k‹w¤Â‹ T£l§fëš fyªJ bfhŸs ÏayhJ
ÏU¡F« ne®éš, mt® Jiz Ïa¡Fe® goãiy¡F¡ Fiwahj Jiw mYty®
vtiuÍ« T£l§fëš fyªJbfhŸs mD¥Ã it¡fyh«.
(3) (a) ÃwthW tifbrŒa¥gg£oUªjhš jéu, nj®ªbjL¡f¥g£l mšyJ
bga® F¿¤J ãaä¡f¥g£l fšé k‹w¤Â‹ cW¥Ãd®, _‹wh©L¡fhy msÎ
x‹W¡F¥ gjé t»¤jš nt©L« k‰W« m¤jifa cW¥Ãd® k‰WbkhW
_‹wh©LfŸ fhy msé‰F nj®ªbjL¡f mšyJ ãaä¡f¥gLtj‰F
cçik¤ jFÂÍilatuhFjš nt©L«.
(b) cW¥Ãd® xUt® fšék‹w¤Â‹ j‰braš fhèæl¤Â‰F
nj®ªbjL¡f¥g£L mšyJ bga® F¿¤J ãaä¡f¥g£oU¡Fäl¤J, m¤jifa
cW¥Ãd® vtuhY« Xuh©L¡F Fiwahkš t»¤J tu¥g£l gjé¡fhy
msthdJ, xU KGikahd _‹W M©Lfis¡ bfh©l fhy msthf¡
fUj¥gLjš nt©L«.
tu«òiuahf, F¿¥Ã£l th¡fhs® bjhFÂæš mšyJ mik¥Ãš
cW¥Ãd® mšyJ xU F¿¥Ã£l, ãakd¥ gjéia t»¡»wh® v‹w
jFÂæid¡ fšék‹w¤Â‰F cW¥Ãduhf¤ nj®ªbjL¡f¥g£oU¡F«
mšyJ bga® F¿¤J ãaä¡f¥g£oU¡F« xU cW¥Ãduhdt®, mªj¡
F¿¥Ã£l th¡fhs® bjhFÂæš mšyJ mik¥Ãš mšyJ ne®Î¡nf‰g mªj
ãakd¥ gjéæš cW¥Ãduhf ÏU¥gJ m‰W¥nghF« njÂæèUªJ fšé
k‹w¤Â‹ cW¥Ãduhf ÏU¥gJ« m‰W¥nghjš nt©L«.40
nkY« tu«òiuahf, fšé k‹w¤Â‹ nj®ªbjL¡f¥g£l mšyJ
bga® F¿¤J ãaä¡f¥g£l cW¥Ãd® xUt®, vªj¥ gjéæ‹ fhuzkhf
fšék‹w¤Â‹ gjé tê cW¥Ãduhf ÏU¥gj‰F mt® cçik¤
jFÂÍilatuhf ÏU¡»whnuh mªj¥ gjéfŸ vj‰nfD« j‰fhèfkhf
ãaä¡f¥gL»wél¤J, mt®jh« ãakd bghW¥ig vL¤J¡ bfhŸ»w
njÂæèUªJ VG eh£fS¡FŸshf jh« nj®ªJ vL¡f¥g£lj‹ mšyJ
bga®F¿¤J ãaä¡f¥g£lj‹ fhuzkhf, fšék‹w¤Â‹ cW¥Ãduhf¤
jh« bjhl®ªJ ÏU¥gj‰F éU«ò»whuh mšyJ m¤jifa cW¥Ãduhf
ÏU¡F« gjéia é£L Ú§» j«Kila ãakd¤Â‹ fhuzkhf¥ gjé
tê cW¥Ãduhtj‰F éU«ò»whuh v‹gij¤ j«khš ifbah¥gälg£L
JizntªjU¡F bjçé¡f¥g£l vG¤JUéyhd m¿é¥Ã‹ _ykhf nj®Î
brŒjš nt©L« k‰W« m¤jifa éU¥g¤bjçthdJ, mWÂahdjhf
ÏU¤jš nt©L«. mªj éU¥g¤bjçit¢ brŒa¤ jtWtj‹ ngçš,
nj®ªbjL¡f¥g£l mšyJ bga® F¿¤J ãaä¡f¥g£l cW¥Ãduhf cŸs
j«Kila gjéia é£L mt® Ú§»æU¥gjhf¡ bfhŸs¥ bgWth®.
(4) egbuhUt® fšé k‹w¤Â‹ cW¥Ãduhf ÏU¥gJ m‰WnghF«
nghJ, mt® fšék‹w¤Âš jk¡»Uªj cW¥Ãd® gjéæ‹ fhuz¤jhš
Ï¥gšfiy¡fHf mÂfhu mik¥òfŸ vt‰¿Y« cW¥Ãduhf mt® ÏU¥gJ«
m‰Wnghjš nt©L«.
(5) fšék‹w¤Â‹ cW¥Ãd®fŸ tF¤Jiu¡f¥glyh»w Âd¥gofŸ
k‰W« gaz¥gofŸ jéu, Ï¥gšfiyfHf¤ÂèUªJ CÂa« vjidÍ«
bgWtj‰F cçikÍilat®fŸ Mfh®.
tu«òiuahf, Ϫj c£Ãçéš ml§»ÍŸs vJΫ, cW¥Ãd® vtU«
jh« t»¡»w gjéæ‹ fhuzkhf¤ jh« cçik¤ jFÂÍilatuhæU¡F«
j‹Dila Ïašghd CÂa§fis¥ bgWtij¤ jilbrŒjš TlhJ.
(6) gjé tê cW¥Ãd® mšyhj fšék‹w¤Â‹ X® cW¥Ãd®, jkJ
gjé¡fhy« Kotj‰F K‹ò vªj neu¤ÂY«, jkJ cW¥Ãd® gjéæèUªjhd
gjé éyfiy¡ bfhL¡fyh« m¤jifa gjé éyfyhdJ, m›ÎW¥Ãduhš
vG¤JUéyhd fojbkh‹¿‹ thæyhf ntªjU¡F¤ bjçé¡f¥gLjš
nt©L« k‰W« m¥gjé éyfyhdJ, ntªjuhš mJ V‰f¥gL« njÂæèUªJ
braš éisÎ bgWjš nt©L«.
fšék‹w¤Â‹ 25. (1) fšék‹wkhdJ, gšfiy¡fHf¤Â‹ Kj‹ikahd fšé
mÂfhu§fS« mik¥ghf ÏUªJtU«; k‰W« Ϫj r£l¤Â‹ têtiffS¡F« k‰W«
mYtšfS«.
ãiyéÂfS¡F« c£g£L Ï¥gšfiy¡fHf¤Âš gæ‰Wé¤jY¡F«
nj®Î¡Fkhd f£L¥gh£oidÍ« bghJ xG§FKiwfisÍ« bfh©oU¤jš
nt©L«. mt‰¿‹ juãiyfŸ ngâtu¥gLtj‰F¥ bghW¥Ãid cilajhf
ÏU¤jš nt©L«. nkY« Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ éçthd bfhŸiffisÍ«,
braš £l§fisÍ« kW MŒÎ brŒÍ« mik¥ghfΫ Tl bra‰gLjš
nt©L«.
(2) fšék‹wkhdJ, Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ Kj‹ik¡ fšé mik¥ghf
ËtU« mÂfhu§fisÍ« bra‰gâfisÍ« bfh©oU¤jš nt©L«:-
(a) f‰Ã¤jš k‰W« Ãw fšé¤ £l§fŸ ÛJ bghJthd MSif
mÂfhu¤ij¢ brY¤Â, mj‹ ju§fis¥ ngQjY«, ca®¤JjY«;
(b) xG§FKiw éÂfis¢ brŒjš; mt‰iw¤ ÂU¤Jjš mšyJ
Ú¡f« brŒjš;
(c)(i) gšfiy¡fHf¤Â‰F khzt®fis mDk¤jš k‰W«
mDk¡f¥gléU¡F« khzt®fë‹ v©â¡if bjhl®ghf;41
(ii) g£l§fŸ, g£la§fŸ k‰W« Ãw fšé¢ Áw¥ò¥ g£l§fŸ,
M»at‰W¡fhd ghl¥ ÃçÎ bjhl®ghf;
(iii) nj®Îfis el¤Jjš, fšé¤ ju§fis¥ ngQjš k‰W«
ca®¤Jjš bjhl®ghf;
(iv) Ãw gšfiy¡fHf§fŸ, fšÿçfŸ, ãWtd§fŸ k‰W«
FGk§fë‹ rkkhd g£l§fŸ, g£la§fŸ k‰W« rh‹¿jœfis
tF¤Jiu¤jš bjhl®ghf;
(v) khzt® brašÂwid kÂ¥ÕL brŒjš, Ó®ö¡»¥ gh®¤jš k‰W«
ju¥gL¤Jjš bjhl®ghf;
(d) üyf§fis¡ f£L¥ghL brŒJ ngQjš cŸë£l mid¤J fšé
rh®ªj bghUŸfëY«, M£Á¡ FGé‰F m¿Îiu TWjš;
(e) Jiz¥nguhÁça®, Ïiz¥nguhÁça®, nguhÁça®, gjéfSl‹
MŒÎ MÁça® cŸsl§fshd Ãw MÁça¥ gjéfis ãWÎtj‰F«,
m¥gjéfS¡Fça flikfŸ k‰W« CÂa§fŸ F¿¤J M£Á¡FGΡF
gçªJiu brŒjš;
(f) f‰Ã¤jš k‰W« MŒÎ¤ Jiwfis mik¡fΫ, kh‰¿aik¡fÎkhd
£l§fis cUth¡Fjš, kh‰¿aik¤jš, ÂU¤Âaik¤jš;
(g) KJãiy¡ fšé¡ f‰Ã¤jš k‰W« MŒÎ F¿¤J M£Á¡FGΡF
gçªJiufis¢ brŒjš;
(h) MÁça®fS¡fhf tF¤Jiu¡f¥gl nt©oa fšé¤ jFÂfŸ F¿¤J
M£Á¡ FGΡF gçªJiufis¢ brŒjš;
(i) bfsut g£l§fŸ k‰W« Ïju Áw¥ò g£l§fŸ tH§FtJ F¿¤J
M£Á¡ FGΡF gçªJiu brŒjš;
(j) éÂfŸ, xG§F éÂKiwfŸ, ghl¤Â£l« tF¤jš k‰W« kÂ¥Õ£L
KiwfŸ, òÂa ghl¥ÃçÎfis m¿Kf« brŒjš, ÏU¡»‹w ghl§fis
kh‰¿aik¤jš M»ait F¿¤j ghl¡FGé‹ fU¤JU¡fis kW MŒÎ
brŒJ brašgL¤Jjš;
(k) g£ljhç cjé¤ bjhiffŸ k‰W« go¥ò cjé¤ bjhiffŸ M»ait
ãWÎtJ F¿¤J M£Á¡FGé‰F gçªJiu brŒjš;
(l) bjhêš ãWtd§fS« muR¥gâ jUe®fS« xUòwK« kWg¡f¤Âš
gšfiy¡fHf¤Â‰F« Ïilna T£L Ka‰Áia nk«gL¤Jtj‰fhd
elto¡iffis M£Á¡ FGé‰F gçªJiu brŒjš;
(m) JizntªjU¡nfh mšyJ fšé k‹w¤Â‹ VnjD« xU FGé‰nfh
mj‹ mÂfhu§fëš vjidÍ« x¥gilÎ brŒjš; k‰W«
(n) x›bthU Jiw¡F« njitahd Ïl trÂ, fUéfŸ, rhjd§fŸ,
üyf« ngQif nkY« Ãw Ïa‰bghUŸ rh®ªj trÂfŸ F¿¤j ju¤Âid
kÂ¥ÕL brŒJ gçªJiu¤jš.
(3) Ï¢r£l¤Â‹ Ãw tifKiwfS¡F£g£L, kW MŒÎ brŒÍ« Âw‹
bfh©l FG v‹w tifæš fšék‹w« ËtU« mÂfhu§fisÍ«, bra‰
gâfisÍ« bfh©oU¤jš nt©L«, mjhtJ:-
(a) gšfiy¡fHf¤Â‹ éçthd bfhŸiffisÍ« brašghLfisÍ«
m›t¥nghJ kW MŒÎ brŒJ gšfiy¡fHf K‹nd‰w«, nk«gh£o‰fhd
elto¡iffS¡F Mnyhrid tH§Fjš;42
(b) VjhtJ bghUŸ F¿¤J gšfiy¡fHf ntªjU¡F Mnyhrid
më¡f¡ nfhU«nghJ m›thW Mnyhrid më¤jš; k‰W«
(c) ãiyKiw éÂfshš tF¤Jiu¡f¥gl¡Toa m¤jifa Ãw
mÂfhu§fis brY¤Jjš k‰W« mYt‰gâfis M‰Wjš.
fšék‹w¤Â‹ 26. (1) fšék‹w« Jizntªjuhš ã®zæ¡f¥gL« njÂfëš M©L
T£l§fŸ. x›bth‹¿Y« FiwªjJ ÏUKiwahtJ TLjšnt©L«. mt‰¿š
x‹W M©L¡ T£lbkd tH§f¥gLjš nt©L«. fšék‹wkhdJ mJ,
m›t¥nghJ Ô®khå¡f¡Toa m¤jifa Ãw fhy§fëY«Tl Tlyh«.
(2) fšék‹w¡ T£lbkh‹W¡F¤ njit¥gl¡Toa nfhbu©
v‹gJ, fšék‹w¤Â‹ bkh¤j cW¥Ãd®fë‹ v©â¡ifæš _‹¿byhU
g§fhf ÏU¤jš nt©L«.
tu«òiuahf m¤jifa nfhbu© Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ g£lkë¥Ã‰nfh
mšyJ g£l§fŸ éUJfŸ g£la§fŸ mšyJ Ãw fšé¢ Áw¥òfis tH§F«
neh¡f¤Â‰fhf el¤j¥gL« fšék‹w¡ T£lbkh‹¿‰nfh njitahf
ÏU¤jš TlhJ.
(3) Jizntªj® bghU¤jbk‹W jh« fUJ« nghbjšyh«,
fšék‹w¤Â‹ cW¥Ãd®fë‹ bkh¤j v©â¡ifæš ü‰W¡F I«gJ
éG¡fh£o‰F Fiwahj cW¥Ãd®fshš ifbah¥gä£l vG¤JUéyhd
nfhç¡if x‹¿‹ngçš, fšék‹w¤Â‹ Áw¥ò T£lbkh‹iw¡ T£lyh«.
ã¡FG. 27. (1) ã¡FG, ËtU« cW¥Ãd®fis¡ bfh©oU¤jš nt©L«,
mjhtJ:-
a) Jizntªj®;
b) ã¤Jiwia¥ bghW¥Ãš bfh©LŸs muR¢ brayhs®;
c) ca®fšé¤ Jiwia¥ bghW¥Ãš bfh©LŸs muR¢ brayhs®;
d) M£Á¡ FGédhš j‹Dila cW¥Ãd®fS¡»ilna ÏUªJ
ãaä¡f¥gL« _‹W cW¥Ãd®fëš xUt® nguhÁçauhfΫ, xUt® ntªjuhš
M£Á¡FGé‰F bga®F¿¤J ãaä¡f¥gLgtuhfΫ ÏU¤jš nt©L«.
(2) fhuz§fŸ vj‰fhfΫ ã¤Jiwæ‹ muR¢ brayhs® mšyJ
ca®fšé¤ Jiwia¥ bghW¥Ãš bfh©LŸs muR¡ brayhsuhdt®,
ã¡FGé‹ T£l§fëš fyªJbfhŸs Ïayéšiyahdhš mt®
muÁ‹ Jiz¢ brayhsç‹ goãiy¡F¡ Fiwahj j‹Dila Jiwæ‹
mYty® vtiuÍ« T£l§fëš fyªJ bfhŸtj‰fhf mD¥Ã it¡fyh«.
m›thW mD¥Ãit¡f¥g£l mYty® T£l¤Â‹ fyªJiuahlèš
g§bfL¤J¡bfhŸS« cçik bfh©oU¤jš nt©L« k‰W« th¡fë¡F«
cçik bfh©oU¤jš nt©L«.
(3) ã¡FGé‰F¤ Jizntªj®, gjé tê¤jiytuhfΫ ãÂ
mYty® gjétê¢ brayhsuhfΫ ÏUªJtUjš nt©L«;
(4) gjétê cW¥Ãd®fŸ jéu, ã¡FGé‹ k‰w mid¤J
cW¥Ãd®fS«, _‹wh©L fhymsé‰F¥ gjé t»¤jš nt©L«;
(5) ã¡FGthdJ, fz¡Ffis MŒÎ brŒtj‰F« bryéd¤Â‰fhf
fU¤JU¡fis¡ T®ªjhŒÎ brŒtj‰Fbkd x›nth® M©oY« FiwªjJ
ÏUKiwahtJ TLjš nt©L«;
(6) ã mYtyuhš jahç¡f¥g£l gšfiy¡fHf M©L¡ fz¡FfŸ,
gçÓyid¡fhfΫ fU¤JiufS¡fhfΫ ã¡FGé‹ K‹ò it¡f¥gLjš
nt©L«; mj‹Ã‹d® x¥òjyë¥ò¡fhf M£Á¡FGé‰F gâªjD¥òjš
nt©L«;43
(7) ã¡FGthdJ, M¡f¥gâfë‹ ne®éš, fl‹fë‹ tUthŒ
cŸsl§fyhd Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ tUkhd« k‰W« ts Mjhu§fŸ
M»at‰¿‹ mo¥gilæš, M©o‰fhd bkh¤j bjhl® bryéd«, bkh¤j
bjhluh¢ bryéd« M»at‰¿‹ tu«òfis¥ gçªJiu¤jš nt©L«;
(8) ã¡FGthdJ,-
(a) m›t¥nghJ gšfiy¡fHf¤Â‹ ã ãiyikia kW MŒÎ
brŒjš;
(b) M©L ã kÂ¥ÕLfëš tifKiw vJΫ brŒa¥g£ouhj KjÄL
mšyJ bryéd¤ij cŸsl¡»ÍŸs, mšyJ M©L ãÂkÂ¥ÕLfëš tif
brŒa¥g£LŸs bjhif¡F« äifahf cŸs bryéd¤ij cŸsl¡F»w,
fU¤JU x›bth‹¿‹ ngçY«, M£Á¡FGΡF¥ gçªJiu brŒjš;
(c) gšfiy¡fHf« k‰W« fšÿçfŸ fz¡Ffis it¤J ngâ
tUtj‰fhd KiwfisÍ«, eilKiwfisÍ« got§fisÍ« tF¤Jiu¤jš;
(d) gšfiy¡fHf¤Â‹ ãÂfŸ bjhl®ghd mid¤J¥
bghU£ghLfë‹ngçY«, M£Á¡ FGé‰F¥ gçªJiu brŒjš; k‰W«
(e) tF¤Jiu¡fToa Ãw bra‰ gâfis¥ òçªJtUjš nt©L«.
(9) ã mYtyuhš jahç¡f¥g£l gšfiy¡fHf ã kÂ¥ÕLfŸ
gçÓyid¡fhfΫ fU¤JiufS¡fhfΫ ã¡FGé‹ K‹ò it¡f¥gLjš
nt©L«; ã¡FGédhš kh‰¿aik¡f¥g£l m›thwhd nk‰brh‹d
kÂ¥ÕLfŸ, mj‰F¥ Ëd®, gçÓyid¡fhf M£Á¡FGé‹ K‹ò
it¡f¥gLjš nt©L«. M£Á¡FGthdJ ã¡FGédhš brŒa¥g£l
khWjšfis V‰W¡ bfhŸsyh«.
28. (1) Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‰bfd £läL« FG x‹W mik¡f¥gLjš £läL« FG.
nt©L«; mJ gšfiy¡fHf¤Â‹ £lälš k‰W« ts®¢Á F¿¤J bghJthf
Mnyhrid ešFjš; k‰W« gšfiy¡fHf¡ fšé¤ju« k‰W« MuhŒ¢Áia
MŒÎ brŒJtUjš nt©L«;
(2) £läL«FG, ËtU« cW¥Ãd®fis¡ bfh©oU¤jš nt©L«,
mjhtJ:-
(a) Jizntªjuhdt® m¡FGé‹ gjé tê¤ jiytuhf
ÏU¤jš nt©L«; k‰W«
(b) ca®fšé ju¤Âš v£L eg®fS¡F nk‰glhj eg®fŸ;
(3) £läL« FGé‹ cW¥Ãd®fŸ Jizntªjç‹
gçªJiuæ‹ngçš ntªjuhš ãaä¡f¥gLjš nt©L«; k‰W« ntªj®
Ô®khå¡f¡Toa m¤jifa fhy msΡF¥ gjé t»¤jš nt©L«;
(4) £läL« FGthdJ, Ϫj¢r£l¤Âdhš mjål« c‰wikªJŸs
Ãw mÂfhu§fŸ mid¤ÂndhL«Tl, fšé mYtšfŸ vjidÍ« F¿¤J
M£Á¡FGé‰F«, fšék‹w¤Â‰F« Mnyhrid TWtj‰F« cçik
bfh©oU¤jš nt©L«.
29. f‰Ã¡»‹w Jiw x›bth‹WlD« Ïiz¡f¥g£l ghl¡FG¡fŸ ghl¡
ÏU¤jš nt©L«. ghl¡FG¡fë‹ mik¥ò« mÂfhu§fS«; FG¡fŸ.
tF¤Jiu¡fgl¡Toadthf ÏU¤jš nt©L«;
30. (1) gšfiy¡fHfkhdJ neh¡f§fŸ k‰W« mjDila mYt‰ òy§fis
gâfis¡ fU¤Âš bfh©L ãiyéÂfshš tF¤Jiu¡f¥glToa mik¤JU
th¡FjY«
m¤jifa òy§fis mik¤JUth¡fyh«.
bra‰
gâfS«.44
(2) òy§fë‹ mik¤JUth¡fΫ mYt‰gâfS«, ãiyKiw
éÂfë‹ _y« tF¤Jiu¡f¥gl¡Toadthf ÏU¤jš nt©L«.
(3) òy« x›bth‹W«, ãiy éÂfë‹ _ykhf tF¤Jiu¡f¥gl¡Toa
f‰Ã¡»‹w Jiwfis¡ bfh©oU¤jš nt©L«.
Ãw mÂfhu 31. gšfiy¡fHf¤Â‹ mÂfhu mik¥òfbsd ãiyéÂfë‹
mik¥òfis _y« és«g¥gl¡Toa Ãw mik¥òfismik¤JUth¡FjY« mt‰¿‹
mik¤JU
mÂfhu§fS«, tF¤Jiu¡f¥gl¡ Toadthf ÏU¤jš nt©L«.
th¡Fjš.
m¤Âaha« - V.
ãiy éÂfŸ, JizKiw éÂfŸ k‰W« xG§FKiw éÂfŸ.
ãiy éÂfŸ. 32. Ϫj¢ r£l¤Â‹ tifKiwfS¡F£g£L, ãiyéÂfŸ, ËtU«
bghU£ghLfŸ mid¤Â‰Fnkh mšyJ mt‰WŸ Vbjh‹W¡Fnkh, tif
brŒayh«; mjhtJ:-
(i) g£l§fis tH§Ftj‰fhf, g£lkë¥ò éHhit el¤Jjš;
(ii) kÂ¥òW g£l§fisÍ« fšé¢ Áw¥ò¥ g£l§fisÍ« tH§Fjš;
(iii) Ï¥gšfiy¡fHf mÂfhu mik¥òfë‹ mik¥ò, mÂfhu§fŸ
k‰W« bra‰gâfŸ;
(iv) mÂfhu mik¥òfë‹ cW¥Ãd®fëilna vG« fhèæl§fis
ãu¥ò»‹w Kiw;
(v) mÂfhu mik¥òfë‹ k‰W« mt‰¿š FG¡fë‹
cW¥Ãd®fS¡F¢ brY¤j¥gl¤j¡f go¤ bjhiffŸ;
(vi) mÂfhu mik¥òfë‹ T£l§fëš mYtš el¤Jtj‰fhd
nfhu© cŸsl§fshf; m¤jifa T£l§fëš Ã‹g‰w nt©oa
eilKiwfŸ;
(vii) mÂfhu mik¥òfë‹ MizfŸ mšyJ KoÎfS¡F
cWÂbah¥gkë¤jš;
(viii) Ï¥gšfiy¡ fHf¤ÂY«, gšfiy¡fHf¤Â‹ fšÿçfëY«
f‰Ã¡»‹w Jiwfis cUth¡Fjš;
(ix) ntªj® k‰W« Ïizntªj® mšyhj Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ Ãw
mYty®fë‹ gjé¡fhy msΫ mt®fë‹ ãakd KiwfS« k‰W« gâ
g‰¿a tiu¡f£LfS«;
(x) Ï¥gšfiy¡fHf¤Âdhš gâak®¤j¥gL« MÁça®fŸ k‰W«
Vidnahç‹ jFÂ¥ghLfŸ;
(xi) Ï¥gšfiy¡fHf¤Âdhš gâak®¤j¥gL« MÁça®fisÍ«
VidnahiuÍ« tif¥gL¤Jjš, mt®fë‹ ãakdKiw k‰W« mt®fë‹
gâ g‰¿a tiuaiwfisÍ« tiu¡f£L¡fisÍ« Ô®khå¤jš;
(xii) Ï¥gšfiy¡fHf¤Âdhš gâak®¤j¥gL« mYty®fŸ,
MÁça®fisÍ« k‰W« Vidnahç‹ e‹ik¡fhf XŒñÂa«, gâ¡bfhil,
fh¥ÕL mšyJ tU§fhy it¥ò ãÂa¤ij V‰gL¤Jjš;
(xiii) g£ljhç cjé¤ bjhiffŸ, gaz cjé¤ bjhiffŸ,
go¥òjé¤ bjhiffŸ, khzt cjé¤ bjhiffŸ, cjé¢ r«gs§fŸ, MjuÎ¥
go¥ò¤ bjhiffŸ, gj¡f§fŸ, gçRfŸ M»at‰iw V‰gL¤JjY« mt‰iw
më¥gj‰fhd tiu¡f£LfS«;
(xiv) Tl§fŸ, khzt® éLÂfŸ, MŒÎ¡ Tl§fŸ M»at‰iw
ãWéaik¤jY«, ngâ tUjY«;45
(xv) Tl§fëY«, khzt® éLÂfëY«, Ï¥gšfiy¡fHf
khzt®fŸ j§»æU¥gj‰fhd tiuf£LfS« m›thW j§»æU¥gj‰fhd
f£lz§fisÍ« Ãw bjhiffisÍ« é¤jY«;
(xvi) g£ljhçfis¥ gÂÎ brŒtj‰fhd tiu¡ f£LfS« k‰W«
mj‰fhd gÂnt£oid ngâ tUjY«
(xvii) x¥òjyë¡f¥g£l fšYhçfS¡F V‰ÃirÎ më¥gj‰fhd
k‰W« Ï¥gšfiy¡fHf¤njhL fšÿçfis Ïiz¥gj‰fhd tiu¡f£LfŸ;
(xviii) fšÿçbah‹W j‹dh£Á¡ fšÿçahf bga®
F¿¤jiH¡f¥gLjnyh mšyJ m¤jifa fšÿçia m›thW bga® F¿¤J
miH¡f¥gLjiy Ú¡Fjnyh v‹w KiwæY« k‰W« vªj tiu¡f£L¡fS¡F«
c£g£L« brŒa¥gl nt©L« v‹gJ« k‰W« fšé¡FG, gâahs®fŸFG,
ghl¡FG¡fŸ, nj®ths® FG¡fŸ M»at‰iw mik¤JUth¡Fjš
mšyJ kh‰¿ mik¤JUth¡Fjš, mt‰¿‹ mÂfhu§fŸ, gâfŸ
M»ait cŸsl§fyhd j‹dh£Á¡ fšÿçfis ãUt»¤jš bjhl®ghd
bghU£ghLfŸ
(xix) Ï¥gšfiy¡fHf mÂfhu mik¥òfël« mšyJ mYty®fël«
cŸsikªJŸs mÂfhu§fis x¥gilÎ brŒjš; k‰W«
(xx) ãiyéÂfë‹ _y« tF¤Jiu¡f¥gl nt©Lbkd¡
nfhu¥gL»‹w mšyJ tF¤Jiu¡f¥gl¡Toa Ãw bghU£ghL vJΫ;
33. (1) M£Á¡FG, m›t¥nghJ, ãiyéÂfis¢ brŒayh« k‰W« ãiy éÂfŸ
Ϫj¥Ãçéš Ïj‹ Ëò tif brŒa¥g£LŸs Kiwæš mªãiy éÂfis¤ v›thW
brŒa¥gL»‹wd.
ÂU¤jyh« mšyJ Ú¡fyh«.
(2) fšék‹w«, M£Á¡ FGé‰F, m›th£Á¡FGthš
ãiwnt‰w¥glnt©oa ãiyé vjå‹ mšyJ ãiyéÂbah‹¿‹
ÂU¤j« mšyJ Ú¡f« vjå‹ tiuitÍ«, K‹bkhêayh«, k‰W«
m¤jifa tiuthdJ M£Á¡FGédhš mj‹ mL¤j T£l¤Âš gçÓyid
brŒa¥gLjš nt©L«.
tu«òiuahf, fšék‹w«, fšémYtšghLfŸ jéu Ãw bghU£ghLfŸ
bjhl®ghd ãiyé vjå‹ mšyJ ãiyé x‹¿‹ ÂU¤j« mšyJ Ú¡f«
vjå‹ tiuéid K‹bkhêjyhfhJ.
(3) M£Á¡FG, (2)-M« c£Ãçé‹go fšék‹w¤Âdhš
K‹bkhêa¥g£l tiuit¥ gçÓyid brŒayh«; k‰W« m›tiuit
ãiwnt‰wyh« mšyJ V‰f kW¤Jélyh« mšyJ ÂU¤j§fSlndh
Ïšyhknyh mij kWgçÓyid¡fhf¡ fšék‹w¤Â‰F ÂU¥ÃaD¥gyh«;
(4) (a) M£Á¡ FGé‹ cW¥Ãd® vtU« ãiyéÂbah‹¿‹
mšyJ ãiyéÂbah‹¿‹ ÂU¤j« mšyJ mj‹ Ú¡f« vjå‹ tiuitÍ«
M£Á¡FGé‰F K‹bkhêayh«; k‰W« M£Á¡FGthdJ m›tiuit V‰W¡
bfhŸsyh« mšyJ mJ fšék‹w¤Â‹ mÂfhutu«ò všiy¡FŸ thuhj
bghU£ghL x‹iw¥ g‰¿ajhf ÏU¡Fkhdhš, mij V‰f kW¤Jélyh«.
(b) m¤jifa tiuÎ, fšék‹w¤Â‹ mÂfhu tu«ò všiy¡FŸ
ÏU¡»w bghUŸ x‹iw¥g‰¿ajhf ÏU¡»w ne®éš, M£Á¡FG,
mij¥ gçÓyid brŒtj‰fhf¡ fšék‹w¤Â‰F¡ F¿¤jD¥òjš
nt©L«; m«k‹wkhdJ m›tiué‰F¤ jh‹ x¥òjyë¡féšiy v‹W
M£Á¡FGé‰F m¿é¡fyh«; mšyJ fšék‹w« x¥òjyë¡f¡Toa
toéš M£Á¡ FGé‰F m›tiuit¥ gâªjD¥gyh«; nkY«, m›th£Á¡
FG m›tiuit¤ ÂU¤j§fSlndh, Ïšyhknyh ãiwnt‰wyh« mšyJ
mij V‰f kW¤Jélyh«.46
(5) M£Á¡FGédhš ãiwnt‰w¥g£l ãiyé x‹W
mšyJ ãiyéÂbah‹¿‹ ÂU¤j« mšyJ Ú¡fkhdJ, ntªjU¡F¥
gâªjD¥g¥gLjš nt©L«. mt® mj‰F ÏirÎ më¡fyh« mšyJ
jh« ÏirÎ më¥gij kW¤J ãW¤Â it¡fyh«. M£Á¡ FGédhš
ãiwnt‰w¥g£l ãiyé x‹W mšyJ ãiyéÂbah‹¿‹ ÂU¤j«
mšyJ Ú¡fkhdJ, ntªjuhš mj‰F Ïirtë¡f¥gL»w tiuæY«,
bršYªj‹ikia¥ bgwhJ ÏU¤jš nt©L«.
JizKiw 34. Ϫj¢ r£l¤Â‹ k‰W« ãiy éÂfë‹ tif KiwfS¡F£g£L,
éÂfŸ. JizKiw éÂfŸ, ËtU« bghU£ghLfŸ mid¤Â‰F« mšyJ mt‰¿š
vj‰nfD« tif brŒayh« mjhtJ:-
(i) Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‰F« mjndhL Ïiz¡f¥g£l k‰W«
x¥òjyë¡f¥g£l fšÿçfS¡F« k‰W« MŒÎ¡Tl§fS¡F«
khzt®fis¢ nr®¤J¡ bfhŸSjš;
(ii) Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ mid¤J¥ g£l§fŸ, Áw¥ò g£l§fŸ,
g£la§fŸ, Ãw fšé¢ Áw¥ò¥ g£l§fŸ M»at‰iw¥ bgWtj‰F tê
brŒ»‹w F¿¤jfhy¥ go¥ò¥ ÃçÎfŸ;
(iii) gšfiy¡fHf¤Â‹ khzt®fŸ j§Fäl« F¿¤j
tiu¡f£LfŸ k‰W« gšfiy¡fHf¤jhš ngâtu¥gL« khzt® éLÂfëš
j§Fäl¤Â‰fhd f£lz§fis é¤jš;
(iv) gšfiy¡fHf¤jhš ngâtu¥glhj éLÂfë‹
V‰Ãirtë¥gj‰fhd tiu¡f£LfŸ;
(v) vªj tiu¡f£Lfë‹go, Ï¥gšfiy¡fHf¥ g£l§fŸ, Áw¥ò
g£l§fŸ, g£la§fŸ, Ãw fšé¢ Áw¥ò¥ g£l§fŸ M»at‰iw¥ bgWtj‰F
tê brŒ»‹w F¿¤j fhy¥ ghl¥ ÃçÎfS¡F khzt®fŸ nr®¤J¡
bfhŸs¥gLjš nt©L« v‹gJ«;
(vi) Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ nj®Îfis el¤JjY« vªj
tiu¡f£Lfë‹ ngçš m¤jifa nj®ÎfS¡F khzt®fŸ V‰W¡ bfhŸs¥gl
nt©L« v‹gJ«;
(vii) nj®ÎfS¡F khzt®fis V‰W¡ bfhŸtJ bjhl®ghf vªj
Kiwæš éy¡F më¡f¥glyh« v‹gJ:-
(viii) nj®Î mik¥òfë‹ k‰W« nj®ths®fë‹ tiu¡f£LfŸ
k‰W« ãakd Kiw; mt®fSila flikfŸ;
(ix) Ï¥gšfiy¡fHf khzt®fëilna xG¡f¤ij¥ ngâ tUjš;
(x) F¿¤j fhy¥ ghl¥ ÃçÎ, MuhŒ¢Á gçnrhjid k‰W«
eilKiw¥gæ‰Á M»at‰¿‰fhfΫ Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ g£l§fŸ, Áw¥ò
g£l§fŸ, g£la§fŸ, Ãw fšé¢ Áw¥òfŸ M»at‰¿‰fhd nj®ÎfS¡F
V‰W¡ bfhŸtj‰fhfΫ é¡f¥gl nt©oa f£lz§fŸ;
(xi) gšfiy¡fHf¤Â‹ MÁça®fë‹ jFÂfŸ k‰W« CÂa§fŸ;
(xii) vªj tiu¡f£LfS¡F c£g£L, Ïj‹ Ëò ãuªjukhf¥
gâak®¤j¥gLgt®fŸ gšfiy¡fHf¤njhL Ïiz¡f¥g£l k‰W«
x¥òjyë¡f¥g£l fšÿçfëY« khzt® éLÂfëY« f‰Ã¥gj‰F
jFÂÍilatbud V‰ÃirÎ më¡f¥glyhF« v‹gJ k‰W«
(xiii) Ϫj¢ r£l¤Âdhnyh, ãiyéÂfëdhnyh, brŒa¥gl
nt©oajhfΟs mšyJ JizKiw é x‹¿dhš tF¤Jiu¡f¥gl¡
Toa Ãw bghU£ghL vJΫ.47
35. (1) Ϫj¥ Ãçéš ÃwthW tif brŒa¥g£lthW jéu, JizKiw
fšék‹w¤Âdhš Jiz Kiw éÂfŸ brŒa¥gLjš nt©L«. éÂfis
v›thW brŒa¥
gL»‹wd.
(2) fšé k‹w¤jhš brŒa¥g£l JizKiw éÂfŸ mid¤J«, fšé
k‹w¤jhš ã®zæ¡f¥gl¡Toa m¤jifa njÂæèUªJ braš éisÎ
bfhŸSjš nt©L«; Mdhš m›thW brŒa¥g£l JizKiwéÂ
x›bth‹W«, mJ brŒa¥g£lj‰F¥ Ëd® Toa éiuéš M£Á¡ FGé‰F
gâªjD¥g¥gl nt©L«; k‰W« M£Á¡FG jdJ mL¤j¡ T£l¤Âš
mjid gçÓyid brŒjš nt©L«.
(3) M£Á¡FGthdJ, m¤jifa T£l¤Âš tUif jªÂU¡F« _‹¿š
Ïu©L g§F§F Fiwahj bgU«gh‹ik cW¥Ãd®fshš ãiwnt‰w¥g£l
Ô®khd¤Âdhš, m¤jifa JizKiwéÂia kh‰¿aik¡fnth, mšyJ
Ú¡fnth mÂfhu« bfh©ljhF« k‰W« m›thwhd JizKiwéÂ,
m›thwhd Ô®khd¤Â‹ njÂæèUªJ m›thW kh‰¿aik¡f¥g£lthwhd
tot¤Âš brašéisÎ bfhŸSjš nt©L«, mšyJ ne®Î¡nf‰g m¤jifa
m›thW brašéisÎ bfhŸtJ m‰W¥nghjš nt©L«.
36. (1) fšé k‹wkhdJ, Ϫj¢ r£l«, ãiyéÂfŸ k‰W« xG§FKiw
JizKiwéÂfS¡»z§f, mt‰¿‹ Ñœ mj‰F F¿¤jë¡f¥g£LŸs éÂfŸ
v›thW
flikfis¢ brŒtj‰F xG§F Kiw éÂfis brŒayh«.
brŒa¥
gL»‹wd.
(2) m¤jifa xG§F Kiw éÂfŸ mid¤J«, fšék‹w¤jhš
F¿¡f¡Toa m¤jifa¤ njÂæèUªJ brašÂw« bgW«. Mdhš m›thW
brŒa¥g£l xG§FKiw é x›bth‹W« Toaéiuéš mjDila
mL¤JtU« T£l¤Âš mjDila gçÓyid¡fhf M£Á¡FGél«
rk®¥Ã¡f¥gLjš nt©L«.
VI
m¤Âaha« -
khzt®fë‹ nr®¡if k‰W« j§Fäl«.
37. (1) gšfiy¡fHf¤Â‹ g£l§fŸ, Áw¥ò¥ g£l§fŸ mšyJ gšfiy¡fHf
g£la§fë‹ nj®ÎfS¡fhd mDk¡fhf Ï¥gšfiy¡fHf¤ÂYŸs F¿¤j ghl¥
ÃçÎfS¡fhd
fhy go¥ò ÃçÎ x‹¿‰F egbutU«:-
nr®¡if.
(a) mj‰bfd tF¤Jiu¡f¥g£l nj®éš nj®¢Á
bg‰¿Uªjhy‹¿ ; k‰W«
(b) Ï¥gšfiy¡fHf¤jhš tF¤Jiu¡f¥gl¡Toa m¤jifa
Ãw fšé tiu¡f£Lfis ãiwnt‰¿æUªjhy‹¿ mDk¡f¥gLjš TlhJ.
(2) gšfiy¡fHf¤ nj®Î x‹¿‰fhf eg® x›bthUtU«
fšé k‹w¥ gçªJiuæ‹ngçš brŒa¥g£l M£Á¡FGé‹ jå
Miz x‹¿dhš Ϫj c£Ãçé‹ tifKiwfëèUªJ mt®
éys¡fë¡f¥g£oUªjhy‹¿ gšfiy¡fHf¤Â‹ cW¥Ãd® xUtuhf
gÂÎ brŒa¥gLjš nt©L«. m¤jifa éy¡fë¥ò vJΫ M£Á¡FG
bghU¤jbkd fUjyh»wthwhd m¤jifa tiu¡f£LfS¡F c£g£L
brŒa¥glyh«.
(3) (2)-M« c£Ãçé‹ tifKiwfëèUªJ éy¡fë¡f¥g£LŸs
khzt®fS« g£lbkh‹W¡fhd F¿¤j fhy¥ ghl¥ ÃçÎ mšyhj Ãw F¿¤j
fhy¥ ghl¥ ÃçÎfS¡F tF¤Jiu¡f¥gL« tiu¡f£LfS¡»z§f nr®¤J¡
bfhŸs¥gL« khzt®fS«, gšfiy¡fHf¤Â‹ fšÿç rhuh khzt®fshf
ÏU¤jš nt©L«.48
38. nj®Î vGJgt® vtU« gšfiy¡fHf¡ fšÿç, mšyJ gšfiy¡fHf¤
MŒÎ¡Tlbkh‹¿‹ mšyJ Ïiz¡f¥g£l fšÿç mšyJ x¥òjyë¡f¥g£l nj®ÎfS¡F
mDk¤jš.
fšÿçbah‹¿‹ cW¥ÃdbuhUtuhf mt® gÂÎbrŒa¥g£oUªjhy‹¿
k‰W« mj‰fhd xG§FKiw éÂfë‹go njit¥gL« tUif¥ gÂÎF¿¤j
njit¥ghLfis ãiwÎ brŒÂUªjhy‹¿Í«, mšyJ tF¤Jiu¡f¥g£l
xG§F Kiw éÂfë‹go brŒa¥g£l fšék‹w¤Â‹ gçªJiuæ‹
ngçš Ãw¥Ã¡f¥g£l M£Á¡ FGé‹ Miz x‹¿‹ _ykhf, m›thW
gÂÎbrŒa¥gLtJ mšyJ tUif¥gÂÎ F¿¤j mšyJ Ïu©ilÍ«
F¿¤j njit¥ghLfëèUªJ mtU¡F éy¡fë¡f¥g£oUªjhy‹¿,
gšfiy¡fHf¤ nj®Î vj‰F« V‰W¡bfhŸs¥gLjš TlhJ. Ϫj¥ Ãçé‹go
tH§f¥gL« éy¡fë¥òfshdit, M£Á¡FG bghU¤jbkd fUj¡Toa
tiu¡f£LfS¡F c£g£litahæU¤jš nt©L«.
gšfiy¡fHf¤ 39. Ï¥gšfiy¡fHf¤Âdhš ãWt¥bg‰w k‰W« ngz¥g£l, mjDl‹
nj®ÎfS¡fhd Ïiz¡f¥g£l mšyJ mjdhš x¥òjš më¡f¥g£ljšyhj Ãw fšÿç
tUif¥ gÂÎ
vÂY« fšé f‰Ã¡f¥gLtj‹ nghjhd tUif¥ gÂÎ vJΫ, gšfiy¡fHf¤
F¿¤j jFÂ.
nj®Î vj‰F« V‰W¡ bfhŸs¥gLtj‰F¤ jFÂÍilajhf M¡fhJ.
j§FälK« 40. Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹, fšÿç rhuh khztçšyhj Ãw khzt®,
khzt® x›bthUtU«, khzt® éLÂbah‹¿nyh mšyJ tF¤Jiu¡f¥gl¡Toa
éLÂÍ«.
m¤jifa Ãw tiu¡f£Lfë‹gonah j§FkhW nfhu¥gLjš nt©L«.
m¤Âaha« - VII.
gšfiy¡fHf ãÂa§fŸ.
bghJ 41. Ï¥gšfiy¡fHf«, bghJ ãÂa« x‹iw¥ bg‰¿U¡F«, mªãÂa¤Âš,
ãÂa§fŸ.
(a) f£lz§fŸ, khåa§fŸ, e‹bfhilfŸ, bfhilfŸ M»ait
vitnaD« ÏU¥Ã‹ mt‰¿èUªJ bgw¥gL« mj‹ tUkhd¤ij;
(b) ika muR mšyJ khãy muR, gšfiy¡fHf khåa¡ FG mšyJ
mJngh‹w mÂfhu mik¥ò, cŸsh£Á mÂfhu mik¥ò vJΫ mšyJ
muR¡F¢ brhªjkhd mšyJ mj‹ f£L¥gh£o‹ ÑGŸs T£L ãWtd«
vjdhY« tH§f¥g£l g§fë¥ò mšyJ khåa« vijÍ«;
(c) ãiy¡ bfhilfisÍ« Ãw tuÎfisÍ« tuÎ it¤jš nt©L«.
Ãw ãÂa§fŸ. 42. gšfiy¡fHf« ãiyéÂfëdhš tF¤Jiu¡f¥glyhF« Ãw
ãÂa§fis¡ bfh©oU¡fyh«.
ãÂa§fis 43. gšfiy¡fHf ãÂa§fS« mid¤J¥ gz§fS«
nkyh©ik tF¤Jiu¡f¥gl¡Toa Kiwæš nkyh©ik brŒa¥gLjš nt©L«.
brŒjš.
M©l¿¡if. 44. gšfiy¡fHf¤Â‹ M©l¿¡ifahdJ M£Á¡ FGthš
jahç¡f¥gLjš nt©L«, k‰W« mJ tF¤Jiu¡f¥gl¡Toa m¤jifa
njÂa‹nwh mšyJ mj‰F K‹dnuh fšé k‹w¤Â‰F gâªjD¥g¥gLjš
nt©L«; k‰W« mJ fšé k‹w¤jhš mj‹ mL¤j M©L T£l¤Âš
gçÓyid¢ brŒa¥gLjš nt©L«. fšé k‹wkhdJ mj‹ngçš
Ô®khd§fis ãiwnt‰wyh«. mjid M£Á¡ FGé‰F¤ bjça¥gL¤jyh«;
k‰W« mJ mj‰»z§»atifæš elto¡if vL¤jš nt©L«. M£Á¡
FGthdJ, mjdhš vL¡f¥g£l elto¡ifæid fšé k‹w¤Â‰F
bjçé¤jš nt©L«. M©L m¿¡ifæ‹ gobah‹W«, mj‹ngçyhd
Ô®khd« VnjD« ÏU¥Ã‹ mj‹ go x‹W« jftY¡fhf muR¡F
gâªjD¥g¥gLjš nt©L«.49
45. (1) Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ M©L¡fz¡FfŸ muR gâ¡f¡Toa M©L¡
m¤jifa MŒÎ¡F« jâ¡if¡F« c£gL¤j¥gLjš nt©L« k‰W« fz¡FfŸ.
M©L¡ fz¡Ffë‹ k‰W« jâ¡if m¿¡ifæ‹ efbyh‹W muR¡F¥
gâªjD¥g¥gLjš nt©L«.
(2) Ï¥gšfiy¡fHf«, m¤jifa jâ¡ifæš vG¥g¥g£l
kW¥òiufis¤ Ô®¤J it¤jš nt©L« k‰W« mªj¤ jâ¡if
m¿¡ifæ‹ngçš muÁdhš Ãw¥Ã¡f¥gl¡Toa m¤jifa m¿ÎW¤jšfis
ãiwnt‰Wjš nt©L«.
(3) fz¡FfŸ, jâ¡if brŒa¥g£lÎl‹ M£Á¡FGthš
tF¤Jiu¡f¥gl¡Toa m¤jifa Kiwæš btëæl¥gLjš nt©L«;
k‰W« mjDila efšfis fšék‹w¤Â‰F mj‹ mL¤j¡ T£l¤Âš
it¥gj‰fhf¥ gâªjD¥òtnjhL mt‰iw m¤jifa btëp£oèUªJ
_‹W khj¤Â‰FŸ muR¡F gâªjD¥òjš nt©L«.
(4) muR, M©L¤ jâ¡if brŒa¥g£l fz¡FfisÍ« M©L
m¿¡ifÍ« mj‹ fU¤JiufnshLTl r£lk‹w¥ nguitæ‹ K‹ò
it¥gj‰F Mtz brŒjš nt©L«.
m¤Âaha« - VIII.
gâ ãgªjidfŸ.
46. (1) Ï¥gšfiy¡fHf«, Ï¥gšfiy¡fHf¤jhš gâak®¤j¥g£LŸs XŒñÂa«,
j‹ mYty®fŸ, MÁça®fŸ, k‰w eg®fŸ, M»nahç‹ eyD¡fhf, gâ¡bfhil
Kjyhdit.
tF¤Jiu¡f¥gl¡Toa KiwæY« k‰W« m¤jifa tiuf£LfS¡F£g£L«,
jh‹ bghU¤jbkd¡ fUj¡Toa m¤jifa XŒñÂa«, gâ¡bfhil, fh¥ÕL,
tU§fhy it¥ò ãÂa« M»at‰iw V‰gL¤Jjš nt©L«.
ika¢ r£l« (2) Ï¥gšfiy¡fHf« (1)M« c£Ãçé‹go tU§fhy it¥ò ãÂa«
XIX/1925. x‹iw m›thW V‰gL¤ÂÍŸsél¤J, Ï¥gšfiy¡fHf« X® cŸsh£Á
mÂfhu mik¥ghfΫ, mªãÂa« X® muR tU§fhy it¥ò ãÂakhfΫ
ÏUªjh‰ ngh‹nw, 1925-M« M©L tU§fhy it¥ò ãÂa§fŸ r£l¤Â‹
tifKiwfŸ mªãÂa¤Â‰F¥ bghUªJjš nt©L« v‹W muR és«gyh«.
(3) Ï¥gšfiy¡fHf«, ã¡FGit fyªjhŒÎ brŒJ; jh‹
Ô®khå¡fyhF« Kiwæš m›tU§fhy it¥ò ãÂa¤ bjhifia KjÄL
brŒayh«.
47. Ϫj¢ r£l¤Â‹ tif KiwfS¡F£g£L, Ï¥gšfiy¡fHf¤Âš gâ
gâæyk®¤j¥g£LŸs mYty®fŸ, MÁça®fŸ, k‰w eg®fŸ M»nahç‹ ãgªjidfŸ.
ãakd«, mt®fis bjçÎ brŒtj‰fhd eilKiw, mt®fë‹
r«gs« k‰W« go¤ bjhiffŸ k‰W« Ãw gâ ãgªjidfŸ M»ad,
tF¤Jiu¡f¥glyh»wthW ÏU¤jš nt©L«.
és¡f«.- Ϫj Ãçé‹ neh¡f¤Â‰fhf, mYty®fŸ v‹D«
brhšyhdJ ntªjiuÍ«, ÏizntªjiuÍ« cŸsl¡Fjš TlhJ.
48. (1) Ï¥gšfiy¡fHf¤Âdhš ngâ tu¥gL« fšé ãiya§fë‹ bjçΡ
cjé¥ nguhÁça®, Ïiz¥ nguhÁça®, nguhÁça®, üyf® k‰W« Ïju MÁça® FG¡fŸ.
gjéfS¡F ãakdŠ brŒtj‰fhf M£Á¡ FGé‰F¥ gçªJiufis¢
brŒtj‰fhf¤ bjçΡ FG¡fŸ ÏU¤jš nt©L«.
(2) (1)-M« c£Ãçéš F¿¥Ãl¥g£LŸs gjéfS¡F ãakd«
brŒtj‰fhd bjçΡ FGthdJ, JizntªjiuÍ«, ntªjuhš bga®
F¿¥Ãl¥g£l xUtiuÍ«, murhš bga® F¿¥Ãl¥g£l xUtiuÍ«
tF¤Jiu¡f¥ gl¡Toa m¤jifa Ãw eg®fisÍ« bfh©oU¤jš nt©L«;50
,
tu«òiuahf bjçΡ FGthš brŒa¥gL« m¤jifa ãakd§fŸ
gšfiy¡fHf khåa¡ FGédhš mšyJ m¤jifa ãakd« bjhl®ghd
Ãw Kfth©ikfshš Ãw¥Ã¡f¥g£l be¿KiwfS¡F Ïz§»a tifæš
ÏU¤jš nt©L«.
(3) Jizntªj®, bjçΡFGé‹ T£l§fS¡F jiyik t»¥gh®.
(4) bjçΡFG x‹¿‹ T£l§fŸ Jizntªjuhš T£l¥gL«.
(5) gçªJiufis¢ brŒtš bjçΡFGédhš Ëg‰w¥gl
nt©oa eilKiw v‹dbt‹W, Jiz Kiw éÂfë‹ _y« é¡f¥gLjš
nt©L«.
(6) bjçΡFG x‹¿dhš brŒa¥gL« gçªJiufis M£Á¡FG
V‰W¡ bfhŸtj‰F ÏayhÂU¡Fkhdhš, mJ j‹ fhuz§fis¥ gÂÎ brŒJ,
ÏW MizfS¡fhf, mij ntªjU¡F¥ gâªjD¥òjš nt©L«.
(7) j‰fhèf¥ gjéfS¡fhd ãakd§fŸ, ÑnH F¿¤J¡
fh£l¥g£LŸs Kiwæš brŒa¥gLjš nt©L«:-
(i) m¤j‰fhèf¡ fhèælkhdJ xU fšé¡fhy¤ bjhlU¡F«
mÂfkhdbjhU fhy msé‰fhdjhf ÏU¡Fkhdhš, mJ K‹br‹w
tifKiwfëš F¿¤J¡ fh£l¥g£LŸs eilKiw¡»z§f¤ bjçΡ
FGé‹ Mnyhridæ‹ ngçš ãu¥g¥gLjš nt©L«;
tu«òiuahf, Jizntªj®, gâ eyid K‹å£L m¡fhèæl¤ij
ãu¥òtJ njitahæU¡»wJ v‹W bjëÎw¡ fh©ghuhdhš (ii)-M«
c£T¿š F¿¥Ãl¥gL« cŸsik bjçΡFG x‹¿dhš, xU j‰fhèf
mo¥gilæ‹ ngçš MW §fS¡F nk‰glhj xU fhy msé‰F mªj
ãakd« brŒa¥glyh«.
(ii) m¤j‰fhèf fhèælkhdJ, Xuh©L¡F FiwthdbjhU
fhy msΡfhdjhf ÏU¡Fkhdhš, bjhl®òila òy¤Â‹ jiytiuÍ«,
Jiw¤ jiytiuÍ«, Jizntªjuhš bga® F¿¥Ãl¥g£l xUtiuÍ«
cŸsl¡»a cŸsik bjçΡ FG x‹¿‹ gçªJiuæ‹ngçš, m¤jifa
fhè Ïl¤Â‰F ãakd« brŒa¥gLjš nt©L«.
tu«òiuahf, xUtnu òy¤jiyt® gjéiaÍ« k‰W« Jiw¤jiyt®
gjéiaÍ« nr®¤J t»¥ghuhdhš, m¤bjçΡ FG Jizntªjuhš bga®
F¿¥Ãl¥g£l ÏUtiu cŸsl¡»ajhf ÏU¡fyh«;
nkY« tu«òiuahf, f‰Ã¡»‹w gjéfëš Ïw¥Ãdhnyh, Ãw fhuz«
vjdhYnkh v®ghuhj j‰braš fhèæl§fŸ V‰gL« ne®éš, òy¤jiyt®
bjhl®òila Jiwæ‹ jiytiu¡ fyªj¿ªJ xU §fS¡F¤ j‰fhèf¥
gâ ãakd« x‹iw¢ brŒJ, m¤jifa ãakd« F¿¤J¤ JizntªjU¡F«
gÂthsU¡F« m¿é¡fyh«;
(iii) j‰fhèfkhf ãaä¡f¥gL« MÁça® vtU«,
Ϫj¢¢r£l¤Â‹go ãaä¡f¥gLtj‰fhf Kiwahd bjçΡFG x‹¿dhš
mt® gçªJiu¡f¥gléšiyahdhš, mt® j‰fhèf mšyJ ne®é‰nf‰g,
ãiyahd ãakd¤Â‰fhf xU cŸsik bjçΡ FGédhnyh mšyJ xU
Kiwahd bjçΡ FGédhnyh Ëd® bjçªbjL¡f¥g£lhy‹¿, m¤jifa
j‰fhèf ntiy thŒ¥Ã‹ngçš gâæš bjhl®ªJ ÏU¤jš TlhJ.
Jiw¤ 49. (1) Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ x›bthU JiwÍ« xU nguhÁça® mšyJ
jiyt®fë‹ Ïa¡Feiu jiytuhf¡ bfh©oU¡F«: k‰W« mtUila flikfS«
gâæ‹
mYt‰gâfS«, ãakd¤Â‰fhd tiuaiwfS« tiu¡f£LfS«
tiuaiwfS«
JizKiw éÂfshš tF¤Jiu¡f¥gLjš nt©L«:
tiu¡f£LfS«.51
tu«òiuahf, Jiw vÂnyD« xUtU¡F nk‰g£l nguhÁça®fŸ
ÏU¥gh®fshdhš, mªj¤ Jiwæ‹ jiyt®, JizKiw éÂfshš
tF¤Jiu¡f¥g£l Kiwæš ãaä¡f¥gLjš nt©L«:
nkY« tu«òiuahf, nguhÁça® vtU« Ïšyhj Jiwbah‹¿š, Ïiz¥
nguhÁça® xUt® mšyJ cjé¥ nguhÁça® xUt® JizKiw éÂfshš
tF¤Jiu¡f¥g£l Kiwæš Jiwæ‹ jiytuhf ãaä¡f¥glyh«.
(2) Jiw¤ jiytuhf ãaä¡f¥gl K‹tªjij V‰f kW¤JéLtj‰F
xU nguhÁça® mšyJ Ïiz¥ nguhÁça® mšyJ cjé¥ nguhÁçaU¡F
cçikÍ©L.
(3) Jiw¤ jiytuhf ãaä¡f¥g£l xUt®, _‹wh©L¡ fhy msé‰F
m¤jifatuhf¥ gjé t»¤jš nt©L« k‰W« Û©L« ãaä¡f¥gLtj‰F¤
jFÂÍilatuhth®.
(4) Jiw¤ jiytbuhUt®, j«Kila gjé¡fhy msé‹nghJ, vªj
neu¤ÂY« j«Kila gjéia é£L éyfyh«.
(5) Jiw¤ jiytbuhUt®, JizKiw éÂfshš
tF¤Jiu¡f¥gl¡Toa mYt‰gâfis¥ òçªJ tUth®.
50. gšfiy¡fHf mÂfhu mik¥òfŸ mid¤J«, FG¡fis FG¡fis
mik¤JUth¡Ftj‰F« mšyJ kh‰¿aik¤JUth¡Ftj‰F« k‰W« mik¤JU
th¡Fjš.
j§fSila mÂfhu§fS¡FŸ jh§fŸ bghU¤jbkd fUJ»‹wt‰iw,
mt‰¿l« x¥gilÎ brŒtj‰F« mÂfhu« bg‰¿U¤jš nt©L«. m¤jifa
FG¡fŸ, ÃwthW tifbrŒa¥g£LŸsthW jéu, bjhl®òila mÂfhu
mik¥Ã‹ cW¥Ãd®fisÍ«, m›tÂfhumik¥ò x›bthU ne®éY«
bghU¤jbkd fUj¡Toa Ãw eg®fŸ vtnuD« ÏU¥Ã‹ mt®fisÍ«
cŸsl¡»æU¤jš nt©L«.
m¤Âaha« - IX.
fšÿçfis kh‰Wjš.
jäœehL r£l« 51. (1) 2002-M« M©L ÂUtŸSt® gšfiy¡fHf¢ r£l¤Â‹go xU Áy
32/2002 (Ïj‹Ã‹ò, 2002-M« M©L¢ r£l« vd¡ F¿¥Ãl¥gLtjhd) brŒa¥g£l, fšÿçfis¥
gšfiy¡
ãiy éÂfŸ, JizKiw éÂfŸ, xG§FKiw éÂfŸ MizfŸ M»at‰¿š
fHf¤Â‰F
v‹d ml§»æUªj nghÂY« F¿¡f¥g£l njÂa‹W« mJKj‰bfh©L«,
kh‰Wjš.
gšfiy¡fHf gu¥Ãl¤Âš cŸs fšÿçfŸ m¤jifa nj¡F K‹djhf
cŸs F¿¡f¥g£l njÂa‹W 2002-M« M©L r£l¤Â‹ Ñœ cUth¡f¥g£l
ÂUtŸSt® gšfiy¡fHf¤ÂèUªJ Ïiz¡f¥glhÂU¤jš nt©L«.
(2) muR, F¿¡f¥g£l nj¡F¥ Ëd® vªneu¤ÂY«, jh«
bghU¤jbkd¡ fUj¡Toa m¤jifa tiuaiwfŸ k‰W« tiu¡f£Lfë‹
ngçš, mj‹ ga‹gh£o‰fhf cŸs mjDila ãy§fŸ vjidÍ«
gšfiy¡fHf¤Â‰F kh‰wyh«.
(3) muR, F¿¡f¥g£l nj¡F¥ Ëd®, vªneu¤ÂY«,
jh« bghU¤jbkd¡ fUj¡Toa m¤jifa tiuaiwfŸ k‰W«
tiu¡f£Lfë‹ngçš, Ï¥gšfiy¡fHf¥ gu¥Ãl¤Â‰FŸ mikªJŸs mj‹
fšÿçfŸ k‰W« ãWtd§fŸ vt‰iwÍ« f£L¥ghL k‰W« nkyh©ik
brŒtij Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‰F kh‰wyh«.52
(4) Ï«khãy¤Âš, gšfiy¡fHfbkh‹iw ãWÎtJ bjhl®ghd
Ãw¢r£l« vÂYnkh, mšyJ mj‹go brŒa¥g£l ãiyéÂfŸ, Jiz Kiw
éÂfŸ, xG§FKiw éÂfëš v‹d ml§»æUªjnghÂY« F¿¡f¥g£l
njÂa‹W« mJKj‰ bfh©L« (3)-M« c£Ãçéš R£l¥g£l fšÿçfŸ mšyJ
ãWtd§fŸ F¿¡f¥g£l nj¡F K‹djhf cŸs njÂa‹W, mit vªj¥
gšfiy¡fHf¤Jl‹ Ïiz¡f£oUªjdnth mªj¥ gšfiy¡fHf¤ÂèUªJ
Ãç¡f¥g£L Ï¥gšfiy¡fHf¤Jl‹ Ïiz¡f¥gLjš nt©L«.
ÂUtŸSt® 52. (1) ãaä¡f¥g£l nj¡F mL¤J K‹d® éG¥òu¤ÂYŸs
gšfiy¡fHf« gšfiy¡fHf ika¤Âš, ÂUtŸSt® gšfiy¡fHf mYtš bjhl®ghf¥
F¿¤j Áy gâah‰¿ tU»‹w x›bthU egU«, Tw¥g£l njÂæèUªJ mt®
gâahs®fO¡
ÂUtŸSt® gšfiy¡fHf¥ gâahsuhŒ ÏU¤jš m‰W¥ nghjš nt©L«
gâia
k‰W« Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ gâahsbuhUtuhFjš nt©L«.
Ï¥gšfiy¡
fHf¤Â‰F
kh‰Wjš
(2) (a) ãaä¡f¥g£l nj¡F¥ Ëò Toa éiuéš muR, ÂUtŸSt®
gšfiy¡fHf« k‰W« Ï¥gšfiy¡fHf Jizntªj®fSl‹ fyªj¿ªj
Ëò, bghJ mšyJ Áw¥ò Mizæ‹ _y«, m¤jifa Mizæš
F¿¤Jiu¡f¥gL«, ÂUtŸSt® gšfiy¡fHf¤Â‹ m¤jifa
gâahs®fŸ, m›thizæ‹ F¿¤Jiu¡f¥glyhF« mªnjÂæå‹W«
mJ Kj‰bfh©L«, Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹mYty®fŸ bjhl®ghf¥
gâah‰Wtj‰F xJ¡»aë¡f¥g£ltuhFjš nt©L«.
tu«òiuahf, m¤jifa gâ¥ghiz vJΫ, m¤jifa gâahs®
vtiuÍ« bghW¤J, m¤jifa xJ¡Ñ£o‰F mtUila Ïiréšyhkš
Ãw¥Ã¡f¥gLjš MfhJ.
(b) (a)-T¿‹ goahd Mizæš F¿¥Ãl¥gL« njÂæY«,
mJ Kj‰bfh©L«, m¤jifa Mizæ‹ F¿¤Jiu¡f¥gLgt®fŸ
gšfiy¡fHf¤Â‹ gâahs®fshf MFjš nt©L« k‰W« mt®fŸ
ÂUtŸSt® gšfiy¡fHf¤Â‹ gâahs®fshŒ ÏU¤jš m‰W¥ nghjš
nt©L«.
(3) (1) M« c£ÃçÎ mšyJ (2)-M« c£Ãçéš F¿¥Ãl¥gL« eg®
x›bthUtU«, Ϫj¢ r£l« ãiwnt‰w¥g£ouhjJ ngh‹w ãaä¡f¥g£l
njÂa‹W mšyJ ne®é‰nf‰g (2) M« c£Ãçé‹ goahd Mizæš
F¿¤Jiu¡f¥g£l njÂa‹W mt® bg‰¿U¡f¡Toa mnj gjé¡fhy
msÎ, mnj CÂa«, k‰W« mnj tiuaiwfŸ k‰W« tiu¡f£Lfë‹
ngçY«, XŒñÂa« mšyJ gâ¡bfhil v‹W VnjDäU¥Ã‹ mJ k‰W«
Ãw bghU£ghLfŸ F¿¤J mnj cçikfŸ k‰W« Áw¥òçikfSlD«
gšfiy¡fHf¤Â‹ Ñœ gjé t»¤J tUth®.
(4) (1) k‰W« (2) –M« c£ÃçÎfëš F¿¥Ãl¥g£l eg®fS¡F
XŒñÂa« k‰W« gâ¡bfhil M»at‰iw tH§Ftj‰fhd fl¥ghlhdJ,
gšfiy¡fHf¤Â‹ fl¥ghlhf ÏU¤jš nt©L«.
m¤Âaha« - X.
khWjšfhy tifKiwfŸ.
Kjš Jiz 53. (11)-M« Ãçé‹ (1)-M« c£Ãçéš v‹d ml§»æUªj nghÂY«
ntªjç‹ Ïªj¢ r£lkhdJ jäœehL muÁjêš btëæl¥gL« njÂæš ÏUªJ _‹W
ãakd«.
§fS¡FŸshf, Kjš Jiz ntªjuhdt® muÁdhš _‹wh©LfS¡F
nk‰glhjbjhU fhy msé‰F mjdhš ã®zæ¡f¥gL« r«gs¤Â‹ ngçY«
mJ bghU¤jbkd¡ fUjyhF« Ãw tiu¡f£Lfë‹ ngçY« ãaä¡f¥gLth®:53
tu«òiuahf, Kjš Jizntªjuhf ãaä¡f¥g£lt®, mtUila gjé¡
fhy¤Â‹nghJ vGgJ taij ãiwÎbrŒthuhdhš, gjéæèUªJ XŒÎ
bgWth®.
Kjš 54. 13-M« Ãçé‹ (1)-M« c£Ãçéš v‹d ml§»æUªjnghÂY«,
gÂthsç‹ Ïªj¢ r£lkhdJ jäœehL muÁjêš btëæl¥gL« njÂæèUªJ _‹W
ãakd«.
§fS¡FŸshf, Kjš gÂthsuhdt®, muÁdhš _‹wh©LfS¡F
nk‰glhjbjhU fhy msé‰F« mjdhš ã®zæ¡f¥gL« r«gs¤Â‹
ngçY« k‰W« mJ bghU¤jbkd¡ fUjyhF« Ãw tiu¡ f£Lfë‹ngçY«
ãaä¡f¥gLth®.
tu«òiuahf, Kjš gÂthsuhf ãaä¡f¥g£lt®, mtUila gjé
fhy¤Â‹nghJ mt® gšfiy¡fHf nguhÁçauhf ÏU¡F« ne®éš mWgJ
taij ãiwÎbrŒÍ« nghJ«, k‰W« muR¡ fšÿç¥ nguhÁçauhf ÏU¡F«
ne®éš, I«g¤bjh‹gJ taij mt® ãiwÎbrŒÍ« nghJ« gjéæèUªJ
XŒÎ bgWth®.
Kjš Jiz 55. (1) ãakd« brŒa¥g£l nj¡F Ëò MW §fS¡FŸ mšyJ
ntªjç‹ m¿é¡ifæ‹ _y« muR F¿¤Jiu¡f Toa Xuh©L¡F nk‰glhj m¤jifa
khWjšfhy
mÂfkhd fhy msé‰FŸ, M£Á¡FG k‰W« fšé k‹w« M»at‰iwÍ«
mÂfhu§fŸ
Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ Ãw mÂfhu mik¥òfisÍ« mik¥gj‰fhd
V‰ghLfis¢ brŒant©oaJ Kjš Jizntªjç‹ flikahF«.
(2) Kjš Jizntªj® muir¡ fyªj¿ªJ, Ï¥gšfiy¡fHf«
bra‰gLtj‰F njitahæU¡f¡Toa éÂfis¢ brŒjš nt©L«.
(3) (1)-M« c£Ãçé‹go mikªJ cUth¡f¥g£l mÂfhu mik¥òfŸ,
muR Ïj‹bghU£L m¿é¡ifæ‹ _y« F¿¤Jiu¡f¡ Toa njÂæš
mt‰¿‹ bra‰gâfis¢ brY¤j¤ bjhl§Fjš nt©L«.
(4) njit¥glyhF« ãiyéÂfŸ, Jiz Kiw éÂfŸ, xG§FKiw
éÂfŸ M»at‰iw tiuªJ mt‰iw KoÎ brŒtj‰fhf, mit g‰¿
elto¡if vL¡f¤ jF thŒªj mªjªj mÂfhu mik¥òfS¡F mt‰iw¥
gâªjD¥g nt©oaJ Kjš Jizntªjç‹ flikahF«. m¤jifa
ãiyéÂfŸ, Jiz Kiw éÂfŸ, xG§FKiw éÂfŸ M»ait,
cUth¡f¥g£lÎl‹ jäœehL muÁjêš btëæl¥gLjš nt©L«.
(5) Ϫj¢ r£l¤ÂY« ãiyéÂfëY«, v‹d ml§»æUªjnghÂY«,
k‰W« mÂfhu mik¥ò x‹W cçathW mik¡f¥gL« fhy« tiuæY«,
Kjš Jizntªj®, Ϫj¢ r£l« k‰W« ãiyéÂfë‹go m¤jifa mÂfhu
mik¥Ã‹ mÂfhu§fŸ k‰W« flikfëš vjidÍ« brY¤Â tUtj‰F«
òçªJ tUtj‰F« j‰fhèfkhf mYty® vtiuÍ« ãaä¡fyh« mšyJ FG
vijÍ« mik¤JUth¡fyh«.
m¤Âaha« - XI.
gštif¥g£lit.
j‰braš 56. Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ mÂfhu mik¥ò vjå‹ mšyJ Ãw
fhèæl§fis mik¥ò vjå‹ gjé tê cW¥Ãd®fsšyhj Ãw cW¥Ãd®fS¡»ilnaÍ«
ãu¥òjš.
vG« j‰braš fhèæl§fŸ mid¤J«, vªj cW¥ÃdUila gjéæl«
fhèahf M»ÍŸsnjh mªj cW¥Ãdiu¥ bga® F¿¤J ãakd« brŒjtuhš
mšyJ nj®ªbjL¤jtuhš mšyJ mik¥Ãdhš tr¡nf‰wgo v›tsÎ
éiuéš TLnkh m›tsÎ éiuéš ãu¥g¥gLjš nt©L« k‰W«
j‰braš fhèælbkh‹W¡F bga® F¿¤J ãaä¡f¥g£lt® mšyJ
nj®ªbjL¡f¥g£lt® vtUila gjéæl¤ij mt® ãu¥ò»whnuh mt® X®
cW¥Ãduhf ÏUªÂU¡f¡Toa fhymsé‹ vŠÁa gF¡F m¤jifa
mÂfhu mik¥ò mšyJ mik¥Ã‹ cW¥Ãduhf ÏUªJ tUth®.54
tu«òiuahf, Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ mÂfhu mik¥ò vjå‹ mšyJ Ãw
mik¥ò vjå‹ nj®ªbjL¡f¥g£l cW¥Ãd®fS¡»ilnaÍ« fhy¡fêédhš
vG»‹w fhèæl§fŸ mªj¡ fhèæl§fŸ V‰gL« njÂæèUªJ Ïu©L
khj§fS¡F KªÂajšyhj, Jizntªj® bghU¤jbkd ãid¡»‹w
eh£fëš eilbgw nt©Lbk‹W mtuhš Ô®khå¡f¥gl¡Toa nj®jšfŸ
_y« ãu¥g¥glyh«.
nkY« tu«òiuahf, j‰braš fhèæl« vJΫ Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹
mÂfhu mik¥ò vjå‹ mšyJ Ãw mik¥ò vjå‹ cW¥Ãdç‹ gjé¡
fhyK« KotilÍ« nj¡FK‹, MW khj§fS¡FŸshf m¤jifa
fhèæl« V‰gLkhdhš, ãu¥g¥gLjyhfhJ.
57. Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ mÂfhu mik¥ò vjå‹ mšyJ Ãw mik¥ò gšfiy¡
vjå‹ braš mšyJ elto¡if vJΫ fhèæl« VnjD« ÏU¡»‹w fHf¤Â‹
mÂfhu
fhuz¤jhš k£Lnk, mšyJ Ï¥gšfiy¡fHf mÂfhu mik¥ò vjå‹
mik¥òfë‹
mšyJ Ãw mik¥ò vjå‹ cW¥Ãd® xUtç‹ nj®jèš mšyJ ãakd¤Âš
k‰W« Ãw
FiwghL mšyJ KiwnfL VnjD« cŸs fhuz¤jhš k£Lnk, mšyJ mik¥òfë‹
ne®Î¡fhd jFÂfis CWgL¤jhj m¤jifa braš mšyJ elto¡ifæš, elto¡iffŸ
FiwghL mšyJ KiwnfL VnjD« cŸs fhuz¤jhš k£Lnk, mšyJ fhèæl§fŸ
fhuzkhf¢
gšfiy¡fHf¤Â‹ mÂfhu mik¥ò mšyJ Ãw mik¥ghdJ Ϫj¢ r£l«
bršyhjitahf
nfhU»wthW m¤jifa Ïilbtëfëš Tléšiy v‹D« fhuz¤jhš
MfhF¼ˆî™.
k£Lnk bršyhjjhf M¡f¥gLjyhfhJ.
58. (1) M£Á¡ FGthdJ, Ï¥gšfiy¡fHf mÂfhu mik¥ò vjå‹ gšfiy¡fHf
cW¥Ãd® vtnuD«, M£Á¡ FGé‹ fU¤Â‹go, xG¡f¡nf£il cW¥Ãd®
gjé Ú¡fš.
cŸsl¡»ajhfΟs xU F‰w¢ braY¡fhf F‰wéaš tH¡F
ÚÂk‹wbkh‹¿dhš j©lid¤ Ô®¥ò tH§f¥g£oU¥ghuhdhš, mšyJ
fLªjtwhd el¤ij ÏiH¤j F‰wthëahf ÏU¥ghuhdhš, M£Á¡
FGé‹ bkh¤j cW¥Ãd®fë‹ bgU«gh‹ikauhš T£l¤Â‰F tUif
jªJ th¡fë¡F« M£Á¡FG cW¥Ãd®fë‹ _‹¿š Ïu©L g§F¡F
Fiwªjjšyhj bgU«gh‹ikahuhY« ãiwnt‰w¥g£l xU Ô®khd¤Â‹
_ykhfΫ Ïj‹ bghU£L¥ Ãw¥Ã¡f¥g£l vG¤JUéyhd Miz
x‹¿‹ _y« m¤jifa egiu, Ï¥gšfiy¡fHf mÂfhu mik¥ò vjå‹
cW¥Ãd® gjéæèUªJ« Ú¡f« brŒayh« k‰W« mnj fhuz¤Â‰fhf,
Ï¥gšfiy¡fHf¤jhš mªj egU¡F më¡f¥g£l mšyJ tH§f¥g£l g£l«
mšyJ g£la« vjidÍ« ÂU«g¥ bgwyh«.
(2) eg® vtU«, kd¢ Ó®nfL‰wtuhfnth mšyJ beho¤j xUtuhf
Ú¤ Ô®¥ò bgWtj‰F é©z¥Ã¤J¡ bfh©oUªjhš mšyJ beho¤j
xUtuhf Ú¤ Ô®¥ò më¡f¥ bg‰¿Uªjhš, Ïj‹ bghU£L¥ Ãw¥Ã¡f¥g£l
vG¤JUéyhd Mizbah‹¿‹ _y« M£Á¡ FGthdJ, Ï¥gšfiy¡fHf
mÂfhu mik¥ò vjå‹ cW¥Ãd® gjéæèUªJ« mtiu Ú¡f« brŒayh«.
(3) egbuhUtç‹ ÛJ« vL¡f¡ fUÂÍŸs elto¡if¡F
vÂuhf¡ fhuz§fh£Ltj‰F, mtU¡F ãahakhd thŒ¥bgh‹W
bfhL¡f¥g£oUªjhy‹¿ Ϫj¥ Ãçé‹go elto¡if vJΫ vL¡f¥gLjš
TlhJ.
(4) (1)-M« c£ÃçÎ mšyJ ne®é‰nf‰g (2)-M« c£Ãçé‹go
Ãw¥Ã¡f¥g£l Miz x›bth‹¿‹ go x‹¿id, mJ m›thW Ãw¥Ã¡f¥g£l
Ëd®, Toa éiuéš, xG§FKiw éÂfshš tF¤Jiu¡f¥g£l Kiwæš
bjhl®òila egU¡F¤ bjçé¡f¥gLjš nt©L«.55
59. Ï¥gšfiy¡fHf mÂfhu mik¥ò vjå‹ mšyJ Ï¥gšfiy¡fHf gšfiy¡fHf
Ãw mik¥ò vjå‹ cW¥Ãd® xUtuhf vtnuD« cçathW mÂfhu
mik¥òfisÍ«
nj®ªbjL¡f¥g£LŸshuh mšyJ bga® F¿¤J ãakd« brŒa¥g£LŸshuh
Ãw mik¥òfisÍ«
mšyJ cW¥ÃduhæU¥gj‰F¤ jF cilatuhæU¡»‹whuh v‹gJ
mik¤JU
F¿¤J édh VnjD« vGkhdhš, m›édh, ntªjU¡F¡ F¿¤jD¥g¥gLjš th¡Fjš
nt©L«. mj‹ Ûjhd mtUila Kont ÏWÂahdjhF«. g‰¿a
jfuhWfŸ.
60. Ϫj¢ r£l¤Ânyh m¥nghij¡F bršyh‰wš bg‰WŸs Ãw r£l« jftš
vÂYnkh v‹d ml§»æUªjnghÂY«, muR vG¤JUéyhd Mizæ‹ bgWtj‰fhd
mÂfhu«.
_ykhf, Ï¥gšfiy¡fHf mYtšfŸ bjhl®ghd bghU£ghL vijÍ«
g‰¿, Ï¥gšfiy¡fHf¤ÂläUªJ jftš vijÍ« nf£L¥ bgwyh«, k‰W«
Ï¥gšfiy¡fHf« m¤jifa jftš j‹ål« ÏU¡Fkhdhš, m¤jifa
jftiy ãahakhdbjhU fhy msΡFŸ muR¡F më¤jš nt©L«:
tu«òiuahf, Ï¥gšfiy¡fHf« fK¡fkhdbjd¡ fUJ»w jftiy¥
bghW¤jtiuæš, Ï¥gšfiy¡fHfkhdJ mij ntªj® k‰W« Ïizntªj®
M»nah® K‹ò it¡fyh«.
61. (1) ãakd« brŒa¥g£l ehs‹W 52M« Ãçé‹ (1)M« c£Ãçéš tU§fhy it¥ò
F¿¥Ãl¥g£LŸs eg®fë‹ k‰W« 52M« Ãçé‹ (2)M« c£Ãçé‹ (a) ãÂa« k‰W«
mJ ngh‹w
T¿‹go Mizæš F¿¤Jiu¡f¥g£l ehs‹W mªj¥Ãçé‹ (2) M«
ãÂa§fëš
c£Ãçé‹ F¿¥Ãl¥g£LŸs eg®fë‹ tU§fhy it¥ò ãÂa¡ fz¡Ffë‹
nr®ªJŸs
tuÎ, ÏU¥Ãš cŸs bjhiffŸ, Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‰F kh‰w¥gLjš bjhiffis
nt©L« k‰W« nk‰brh‹d tU§fhy it¥ò ãÂa¡ fz¡Ffis¥ bghW¤j kh‰Wjš
fl¥ghlhdJ, Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‹ fl¥ghlhf ÏU¡F«.
(2) ÂUtŸSt® gšfiy¡fHf¤Â‹ taJ K®ΠXŒÎ ãÂa«
k‰W« mnj ngh‹w Ãw ãÂa§fŸ vitnaDäU¥Ã‹ mt‰¿š nr®ªJŸs
bjhiffëèUªJ, 52M« Ãçé‹ (1) k‰W« (2)M« c£ÃçÎfëš F¿¥Ãl¥g£l
eg®fë‹ rh®ghf taJ K®ΠãÂa« mšyJ mJngh‹w Ãw ãÂa§fŸ
vitnaDäU¥Ã‹, mt‰¿‹ tuÎ it¡f¥g£oU¡»‹w bjhiffis
gšfiy¡fHf¤Â‰F tH§Fjš nt©L«. m›thW tH§f¥g£l bjhifahdJ
gšfiy¡fHf¤jhš mj‹ gâahs®fë‹ eyD¡fhf ãWt¥gl¡Toa taJ
K®ΠXŒÎ ãÂa« mšyJ mJngh‹w Ãw ãÂa§fŸ vitnaDäU¥Ã‹
mt‰¿‹ gFÂahf mik¤jš nt©L«.
62. (1) ÂUtŸSt® gšfiy¡fHfkhdJ, ãakdŠbrŒa¥g£l njÂa‹W ÂUtŸSt®
cŸs jdJ ãÂa§fëèUªJ ÂUtŸSt® gšfiy¡fHf¤Jl‹ fyªj¿ªJ, gšfiy¡
fHf¤Âdhš
muR F¿¤Jiu¡f¡Toa bjhifæid, gšfiy¡fHf¤Â‰F tH§Fjš
Áy F¿¥Ã£l
nt©L«.
bjhif
tH§f¥gLjš.
(2) (1)-M« c£Ãçé‹go tH§f¥glnt©oa bjhifahdJ, 52 M«
Ãçé‹go ÂUtŸSt® gšfiy¡fHf¤jhš Ï¥gšfiy¡fHf¤Â‰F
tH§f¥gl nt©oa bjhiffSl‹ Tl mikªjjhf ÏU¤jš nt©L«.
jäœehL r£l« 63. (1) (2) Kjš (8) tiuæyhd c£ÃçÎfë‹ tifKiwfS¡F£g£L
32/2002 2002 M« M©L r£lkhdJ F¿¡f¥g£l njÂa‹W« mJ Kj‰bfh©L«
bghUªjhF¼ˆî™.
Ϫj¢ r£l¤Â‹ tifKiwfŸ bghUªJ»w gu¥Ãl§fis¥ bghW¤j mséš,
bghUªJtJ m‰W¥ nghjš nt©L«.
(2) m›thW m‰W¥nghtjhdJ,-
(a) Ϫj¢ r£l¤Â‹ tifKiwfŸ bghUªJ»‹w gu¥Ãl§fis¥
bghW¤j mséš, 2002 M« M©L¢ r£l«, Kªija bra‰gh£oš
ÏUªjijnah; mšyJ56
(b) 2002 M« M©L r£l¤Â‰bfÂuhf¥ òça¥g£l F‰w¢ braš
vjidÍ« bghW¤j mséš V‰f neç£l j©l«, j©l ÏH¥ò mšyJ
j©lid vjidÍnkh; mšyJ
(c) m¤jifa j©l«, j©l ÏH¥ò mšyJ j©lid bjhl®ghd
òydhŒÎ, r£l elto¡if mšyJ Ô®tê vijÍ« gh¡fyhfhJ; Ϫj¢r£l«
ãiwnt‰w¥glhjJ ngh‹nw, m¤jifa òydhŒÎ, r£l elto¡if
mšyJ Ô®tê vJΫ bjhL¡f¥glyh«, bjhl®ªJ el¤j¥glyh«, mšyJ
ãiwnt‰w¥glyh«; k‰W« m¤jifa j©l«, j©l ÏH¥ò mšyJ j©lid
vJΫ é¡f¥glyh«.
(3) (1) M« c£Ãçéš v‹d ml§»æUªj nghÂY«, 2002-M« M©L
r£l¤Â‹ Ñœ brŒa¥g£litÍ«, k‰W« mk®¤Jif brŒa¥g£l njÂæš
bršyh‰wš bg‰WŸsitÍkhd ãiyéÂfŸ, Jiz Kiw éÂfŸ k‰W«
xG§FKiw éÂfŸ mid¤J«, mt‰¿‰F¥ gÂyhf Ϫj¢ r£l¤Â‹ Ñœ
brŒa¥gl¡Toa ãiyéÂfŸ, Jiz Kiw éÂfŸ k‰W« xG§F Kiw
éÂfŸ M»ait mik¡»‹w tiuæY«, mit vªj msé‰F Ϫj¢
r£l¤Jl‹, tifKiwfSl‹ x›thjthf ÏšyhÂU¡»‹wdnth mªj
msΡF Ï¥gšfiy¡fHf¥ gu¥Ãl¤Â‰FŸ bjhl®ªJ eilKiwæš ÏUªJ
tUjš nt©L«.
(4) Ϫj¢ r£l¤Âš mšyJ (3)-M« c£Ãçé‹go bjhl®ªJ
bršyh‰wš bgw¢ brŒa¥g£LŸs mšyJ Ϫj¢ r£l¤Â‹ Ñœ brŒa¥g£l
ãiy éÂfŸ, Jiz Kiw éÂfŸ k‰W« xG§FKiw éÂfëš v‹d
ml§»æUªj nghÂY«, ãakdŠbrŒa¥g£l nj¡F K‹d® ÂUtŸSt®
gšfiy¡fHf¤Jl‹ Ïiz¡f¥g£l mšyJ mjdhš x¥òjš më¡f¥bg‰w
Ï¥gšfiy¡fHf¥ gu¥Ãl¤Â‰FŸ ÏU¡»‹w fšÿç x‹¿‹ k‰W« mªj¥
gšfiy¡fHf¤ Jiwfëš khztuhŒ ÏUªÂU¡»‹w mšyJ ÂUtŸSt®
gšfiy¡fHf¤ nj®Îfëš vijÍ« vGJtj‰F¤ jF thŒªjtuhf
ÏUªÂU¡»‹w x›bthU egU« Ï¥gšfiy¡fHf¤Âš jdJ F¿¤j fhy¥
go¥Ã‰»z§f ÂUtŸSt® gšfiy¡fHf¤jhš Ô®khå¡f¥gl¡Toa
khzt®f£F, Ô®khå¡f¥gl¡Toa fhy msΡF k‰W« Ô®khå¡f¥gl¡Toa
gæ‰Wé¤jš, f‰Ã¤jš k‰W« gæ‰Á¡F Ï¥gšfiy¡fHf« V‰ghL brŒjš
nt©L«. nkY« m¤jifa khzt®fŸ mªj¡ fhy msé‹ nghJ ÂUtŸSt®
gšfiy¡fHf¤jhš it¡f¥gL« mšyJ el¤j¥gL« nj®ÎfS¡F V‰W¡
bfhŸs¥gLjš nt©L«; k‰W« m¤jifa nj®Îfë‹ Koé‹ ngçš jFÂ
bg‰w khzt®f£F ÂUtŸSt® gšfiy¡fHf¤Â‹ neçilahd g£l«,
g£la« mšyJ Ãw fšé¢ Áw¥òfŸ, ÂUtŸSt® gšfiy¡fHf¤jhš
më¡f¥gLjš nt©L«.
(5) mk®¤Jif brŒa¥g£l nj¡F K‹d®,-
(a) ÂUtŸSt® gšfiy¡fHf¤jhš Ïiz¡f¥g£litahŒ
ÏU¡»‹w mšyJ mjdhš V‰ÃirÎ më¡f¥g£litahf ÏU¡»‹witÍ«;
k‰W«
(b) ÂUtŸSt® gšfiy¡fHf¤Â‹ g£l¤ nj®Î¡F V‰W¡
bfhŸs¥gLtj‰fhd F¿¤j fhy¥go¥Ã‰F tif brŒ»‹witÍkhd
Ϫj¢r£l¤Â‹go, gšfiy¡fHf¤Jl‹ Ïiz¡f¥g£l fšÿçfshf¡
bfhŸs¥gLjš nt©L«; k‰W« Ϫj¢r£l¤Â‹ tifKiwfŸ vªj msΡF
ÏaYnkh mªj msΡF mj‹gona bghU¤Jjš nt©L«.
(6) ãaä¡f¥g£l nj¡F K‹d® ÂUtŸSt® gšfiy¡fHf¤Â‹
g£l§fŸ k‰W« g£la§fS¡fhd nj®ÎfS¡F V‰W¡bfhŸsgLtj‰fhd
F¿¤j fhy« go¥Ã‰F tif brŒ»‹w mªj gšfiy¡fHf¤Âdhš bjhl®ªJ
V‰Ãirtë¡f bgW»‹w, Ï¥gšfiy¡fHf gu¥Ãl¤Â‰FŸ cŸs mid¤J
fšÿçfS«, Ϫj¢ r£l¤Â‹ go gšfiy¡fHf¤jhš x¥òjyë¡f¥bg‰w
fšÿçfshf bfhŸs¥gLjš nt©L«; k‰W« Ϫj¢ r£l¤Â‹ tifKiwfŸ
vªj msΡF ÏaYnkh mªj msΡF mj‹gona bghUªJjš nt©L«.57
(7) ãaä¡f¥g£l nj¡F K‹d® ÂUtŸSt® gšfiy¡fHf¤jhš
bjhl®ªJ V‰Ãirtë¡f bg‰W tU»‹w Ï¥gšfiy¡fHf gu¥Ãl¤Â‰FŸ
cŸs j§F« éLÂfŸ mid¤J« Ϫj¢ r£l¤Â‹ go gšfiy¡fHf¤jhš
V‰Ãirtë¡f bg‰w j§F« éLÂfshf bfhŸs¥gLjš nt©L«; k‰W«
Ϫj¢ r£l¤Â‹ tifKiwfŸ vªj msΡF ÏaYnkh mªj msΡF
mj‹gona bghUªJjš nt©L«.
(8) (2)-M« c£Ãçé‹ tifKiwfS¡F£g£L, Mdhš (3) Kjš (7)
tiuæyhd c£ÃçÎfë‹ tifKiwfS¡F C¿šyhkš, Ϫj¢ r£l¤Â‹
tifKiwfŸ bghUªJ»‹w gu¥Ãl§fŸ vjidÍ« bghW¤J, 2002-M«
M©L r£l¤Â‹ tifKiw vjå‹goÍ« mk®¤Jif F¿¡f¥g£l nj¡F
K‹d® brŒa¥g£l braš mšyJ vL¡f¥g£l elto¡if vJΫ, Ϫj¢
r£l¤Â‹ neçizahd tifKiwæ‹go brŒa¥g£oU¥gjhfnth mšyJ
vL¡f¥g£oU¥gjhfnth bfhŸs¥gLjš nt©L«; k‰W« Ϫj¢r£l¤Â‹
neçizahd tifKiwæ‹go brŒa¥g£l braš vjdhY« mšyJ
vL¡f¥g£l elto¡if vjdhY« jŸë it¡f¥g£lhy‹¿Í« jŸë
it¡f¥gL»‹w tiuæY« mj‹go bjhl®ªJ braš éisÎ bg‰¿U¤jY«
nt©L«.
g£ljhçfis 64. (1) F¿¡f¥g£l ehs‹W« mJ Kj‰bfh©L«,
gÂÎbrŒjš.
(a) ϪÂa všiy¥ gu¥Ãl¤Â‰FŸ gšfiy¡fHf« vjå‹
g£ljhçahf _‹W M©LfS¡F¡ Fiwahkš ÏUªJ tªÂU¡»w; mšyJ
(b) ϪÂa všiy¥ gu¥Ãl¤Â‰FŸ, cŸs gšfiy¡ fHf« vjå‹
gÂÎbg‰w g£ljhçahf ÏU¡»w Ï¥gšfiyfHf gu¥Ãl¤Â‰FŸ rhjhuzkhf
tÁ¡F« egbutU« ãiyéÂfshš tF¤Jiu¡f¥gl¡Toa m¤jifa
tiuf£LfS¡F c£g£L m¤jifa¡ f£lz¤ij brY¤Jtj‹ngçš,
IªJ M©L fhy msé‰F Ϫj¢ r£l¤Â‹go ngâtu¥gL« g£ljhçfŸ
gÂnt£oš j‹Dila bgaiu gÂÎ brŒa cçik¤ jFÂÍilatuhth®.
(2) (1)-M« c£Ãçé‹go gÂÎ brŒtj‰fhd é©z¥g§fŸ
mid¤J« tF¤Jiu¡f¥g£l f£lz¤JlD«, ãiyéÂfëdhš
tF¤Jiu¡f¥gl¡Toa m¤jifa jFÂfë‹ ã%gz§fSlD«
gÂthsU¡F mD¥Ã it¡f¥gLjš nt©L«.
(3) gÂths® (2)-M« c£Ãçé‹go é©z¥g«
bg‰W¡bfh©lj‹ngçY« jh« j¡fbjd¡ fUJ»w m¤jifa érhuizia
nk‰bfh©lj‰F¥ Ëò« é©z¥gjhuUila bgaiu g£ljhçfSila
gÂnt£oš gÂÎ brŒjš nt©L«.
(4) (3)-M« c£Ãçé‹go g£ljhçfSila gÂnt£oš gÂÎ
brŒa¥g£LŸs x›bthU egU«, ãiy éÂfshš tF¤Jiu¡f¥gl¡Toa
m¤jifa fhy¤Â‰FŸS« m¤jifa KiwæY« k‰W« m¤jifa
f£lz¤ij¢ brY¤Jtj‹ngçY« Ïj‹bghU£L gÂthsU¡F
é©z¥Ã¥gj‹ ngçš Iªjh©LfS¡F xUKiw m¤jifa gÂéid
òJ¥Ã¤J¡bfhŸs cçik¤ jFÂÍilatuhth®.
Áw¥ò ãakd 65. (1) M£Á¡ FG jh‹ bghU¤jbkd¡ fUJ»w m¤jifa tiuaiwfŸ
Kiw. k‰W« tiu¡f£Lfë‹ ngçš, Ï¥gšfiy¡ fHf¤Â‹ nguhÁça® gjé x‹iw
V‰W¡ bfhŸSkhW, ca®fšé Áw¥igÍ« bjhêšKiw¤ nj®¢Á¥ ngWfisÍ«
bg‰WŸs egbuhUtiu miH¡fyh«; k‰W« mt® V‰W¡ bfh©lj‹ ngçš,
mtiu m¥gjé¡F ãaä¡fyh«.58
(2) M£Á¡FG, Jiz Kiw éÂfëš é¡f¥g£LŸs Kiw¡»z§f
T£L¢ braš £lbkh‹iw nk‰bfhŸtj‰fhf, Ãw gšfiy¡fHf« mšyJ
mik¥ò vÂnyD« gâò绋w MÁça® xUtiunah fšé¥ gâahs®
bjhFÂæ‹ Ãw cW¥Ãd® vtiuÍnkh ãaä¡fyh«.
Ïiz¡f¥g£l 66. M£Á¡FGthdJ F¿¡f¥g£l njÂæèUªJ x›bthU
fšÿç Ûjhd _‹wh©Lfë‹ KoéY«, Ï¥gšfiy¡fHf¥ gu¥Ãl¤Â‰FŸ cŸs
m¿¡if.
Ïiz¡f¥g£l k‰W« x¥òjyë¡f¥g£l fšÿçfë‹ ãiyia¥ g‰¿ muÁ‰F
m¿¡ifbah‹iw gâªjD¥òjš nt©L«. muR, m›t¿¡ifæ‹ ÛJ jh‹
bghU¤jbkd¡ fUJ« elto¡ifæid vL¤jš nt©L«.
Ïl®ghLfis 67. (1) F¿¡f¥g£l nj¡F¥ Ëd® Ï¥gšfiy¡fHf mÂfhu
Ú¡Ftj‰fhd mik¥ò vijnaD« Kjš Kjèš mik¤JUth¡Fjš F¿¤njh mšyJ
mÂfhu«.
Û©L« mik¤JUth¡Fjš F¿¤njh, mšyJ ÃwthW Ϫj¢ r£l¤Â‹
tifKiwfis¢ brašgL¤Jjš F¿¤njh Ïl®ghL VnjD« vGkhdhš, muR,
m¿é¡ifæ‹ _ykhf mªj Ïl®¥gh£il Ú¡Ftj‰fhf njitahdbj‹W
mšyJ cfªjbj‹W jd¡F¤njh‹w¡ Toa, Ϫj¢ r£l¤Â‹
tifKiwfS¡F x›thjitahæuhj tifKiwia¢ brŒayh«;
tu«òiuahf, m¤jifa m¿é¡if vJΫ 3-M« Ãçé‹go
gšfiy¡fHf« ãWéaik¡f¥g£l njÂæèUªJ _‹wh©LfŸ
Kotilªjj‰F Ëò, Ãw¥Ã¡f¥gLjyhfhJ.
(2) (1)-M« c£Ãçé‹gonah Ϫj¢ r£l¤Â‹ Ãwtif KiwfŸ
vt‰¿‹goÍnkh Ãw¥Ã¡f¥g£l m¿é¡if x›bth‹W« mJ Ãw¥Ã¡f¥g£l
Ëò, eilKiw¡F Ïa‹w éiuéš r£lk‹w¥ nguitæ‹ K‹ò
it¡f¥gLjš nt©L«; k‰W« mJ, m›thW it¡f¥gL« T£l¤bjhl®
mšyJ mL¤j T£l¤bjhl® Kotiltj‰F K‹ò, m¤jifa m¿é¡if
vÂY« khWjš vijnaD« r£lk‹w¥ nguitahdJ brŒÍkhdhš, mšyJ mªj
m¿é¡if Ãw¥Ã¡f¥glyhfhJ v‹W r£lk‹w¥ nguit KoÎ brŒÍkhdhš,
mªj m¿é¡ifahdJ mj‹ Ëò m¤jifa kh‰¿aik¡f¥g£l tot¤Âš
k£Lnk bršyh‰wš bgWjš nt©L«; mšyJ ne®é‰nf‰g, bršyh‰wš
bgwhJnghjš nt©L«; våD«, m¤jifa khWjš mšyJ Ú¡f« vJΫ mªj
m¿é¡ifæ‹go K‹djhf¢ brŒa¥g£l Vbjh‹¿‹ bršYªj‹ik¡F«
Fªjfä‹¿ ÏU¤jš nt©L«.
gâ¥òiufŸ 68. murhdJ m›t¥bghGJ Ϫj¢ r£l¤Â‹ tifKiwfS¡F¢ braš
tH§f muR¡F tot« bfhL¥gj‰fhf jh‹ j¡fbjd¡ fUJ»w m¤jifa gâ¥òiufis
cŸs mÂfhu«.
gšfiy¡fHf¤Â‰F Ãw¥Ã¡fyh«; k‰W« m¤jifa gâ¥òiufS¡F
Ïz§» el¥gJ gšfiy¡fHf¤Â‹ flikahF«.
Ia§fis 69. Ia§fis mf‰Wtj‰fhf mJ <§»jdhš és«òif brŒa¥gL»wJ.
mf‰Wjš. mjhtJ, nj®ªbjL¡f¥g£l mšyJ bga®F¿¤J ãakdŠbrŒa¥g£l mšyJ
ÃwthW 2002-M« M©L r£l¤Â‹go, Ϫj¢ r£l¤Â‹ 63-M« Ãçé‹ (5)-
M« c£Ãçé‹go ÂUtŸSt® gšfiy¡fHf¤Jl‹ Ïizªjjhf fUj¥gL«
fšÿçfëèUªJ m¤jifathW ÂUtŸSt® gšfiy¡fHf¤Â‹ mÂfhu
mik¥òfë‹ cW¥Ãd®fshf ÏU¥gt®fŸ, Ϫj¢ r£l« bjhl§f¥g£l
nj¡F K‹òtiu m¤jifa cW¥Ãd®fshfnt ÏU¥g®.
2002-M« M©L 70. (1) 2002-M« M©L r£l¤Â‹ 1-M« Ãçéš, (2) -M« c£Ãçé‰fhf
r£l¤Â‰fhd ËtU« c£ÃçthdJ kh‰whf mik¡f¥gLjš nt©L«:-
ÂU¤j«.
“(2) ÏJ jäœehL khãy¤ÂYŸs ntÿ®, ÂU¥g¤ö®, Ïuhâ¥ng£il
k‰W« ÂUt©zhkiy M»a kht£l§fis cŸsl¡» ÏU¡»‹w
gu¥Ãl¤ij mshé ã‰F«.”
(2) 2002-M« M©L r£l¤Â‹ Ïiz¥ò g£oaY¡F, ËtU« Ïiz¥ò¥
g£oayhdJ kh‰whf mik¡f¥gLjš nt©L«:-59
Ïiz¥ò g£oaš
[ÃçÎfŸ 2(e) k‰W« 60-AI fh©f]
1. muR fiy¡ fšÿç, ÂUt©zhkiy.
2. m¿P® m©zh muR fiy¡ fšÿç, brŒahW.
3. K¤Ju§f« muR fiy¡ fšÿç, ntÿ®.
4. muR ÂUkfŸ Miy¡ fšÿç, Foah¤j«.
5. m¿P® m©zh muR kfë® fiy¡ fšÿç, thyh#h¥ng£il.
Ïiz¥ò g£oaš
[ÃçÎfŸ 2(f) k‰W« 2(l) I fh©f]
1. bgçah® fiy¡ fšÿç, flÿ®.
2. muR fiy¡ fšÿç, Áj«gu«.
3. ÂU¡bfhsŠÁa¥g® muR fiy¡ fšÿç, éU¤jh¢ry«.
4. m¿P® m©zh muR fiy¡ fšÿç, éG¥òu«.
5. ÂU. V. nfhéªjrhä muR fiy¡ fšÿç, ©otd«.
(ÝÀïK¡ ݬíŠð®)
ê. «è£H óM‚°ñ£˜,
Üó²„ ªêòô£÷˜,
ê†ìˆ¶¬ø.
(îIö£‚è‹)
è. ïóC‹ñ¡,
àîM Þò‚°ï˜,
ê†ì (îI›ŠHK¾)ˆ ¶¬ø.60
jäœehL r£lk‹w¥ nguitæš Ã‹tU« r£lkhdJ 2021 M«
M©L Ã¥utç §fŸ 25 M« ehs‹W MSeç‹ V‰Ãirit¥ bg‰wJ
k‰W« mJ bghJ¤ jftY¡fhf Ïj‹ _y« btëæl¥gL»wJ.
ê†ì ⇠6/2021.
2017-M« M©L jäœehL ru¡FfŸ k‰W« nritfŸ tç¢
r£l¤Âid nkY« ÂU¤j« brŒtj‰fhdbjhU r£l«.
ϪÂa¡ FoauÁ‹ vGg¤Â Ïu©lh« M©oš
jäœehL khãy¢ r£lk‹w¥ nguitædhš ËtUkhW
r£läa‰w¥gLtjhFf:—
FWªjiy¥ò 1. (1) Ϫj r£l« 2021-M« M©L jäœehL ru¡FfŸ
k‰W« k‰W« nritfŸ tç (ÂU¤j¢) r£l« vd miH¡f¥bgW«.
bjhl¡f«.
(2) ÏJ cldoahf eilKiw¡F tUjš nt©L«.
173-M« 2. 2017-M« M©L jäœehL ru¡FfŸ k‰W« nritfŸ jäœehL r£l«
Ãçé‰fhd¤ tç¢ r£l¤Â‹, 173-M« Ãçéš, (v)-M« TW¡F¥ Ëò, ËtU« 19/2017.
ÂU¤j«. TwhdJ nr®¡f¥gLjš nt©L«, mjhtJ:—
“(vi) 1949-M« M©L jäœehL r®¡fiu MiyfŸ jäœehL r£l«
f£L¥gh£L¢ r£l¤Â‹ 14-M« ÃçthdJ é£Lél¥gLjš XX/ 1949.
nt©L«.”.
(ÝÀïK¡ ݬíŠð®)
ê. «è£H óM‚°ñ£˜,
Üó²„ ªêòô£÷˜,
ê†ìˆ¶¬ø.
(îIö£‚è‹)
è. ïóC‹ñ¡,
àîM Þò‚°ï˜,
ê†ì (îI›ŠHK¾)ˆ ¶¬ø.61
jäœehL r£lk‹w¥ nguitæš Ã‹tU« r£lkhdJ
2021 M« M©L Ã¥utç §fŸ 26 M« ehs‹W MSeç‹
V‰Ãirit¥ bg‰wJ k‰W« mJ bghJ¤ jftY¡fhf Ïj‹ _y«
btëæl¥gL»wJ.
ê†ì ⇠7/2021.
22001133 MM«« MM©©LL mm©©zzhhkkiiyy¥¥ ggššffiiyy¡¡ffHHff¢¢ rr££ll««
kk‰‰WW«« 11998877 MM«« MM©©LL jjä䜜eehhLL llhh¡¡ll®®.. vv««..íí..MM®®.. kkUU¤¤JJtt¥¥
ggššffiiyy¡¡ffHHff««,, bbrr‹‹iidd rr££ll§§ffiiss nnkkYY«« ÂÂUU¤¤jj««
bbrrŒŒttjj‰‰ffhhddbbjjhhUU rr££ll KK‹‹ttooÎÎ..
ϪÂa¡FoauÁ‹ vGg¤J Ïu©lh« M©oš jäœehL khãy
r£lk‹w¥ nguitædhš ËtUkhW r£l« Ïa‰w¥gLtjhFf:--
gFÂ – I.
K‹Diu.
1. (1) Ϫj¢ r£l« 2021 M« M©L m©zhkiy¥ FWªjiy¥ò k‰W«
gšfiy¡fHf« k‰W« jäœehL lh¡l®. v«.í.M®. kU¤Jt¥ bjhl¡f«.
gšfiy¡fHf«, br‹id (ÂU¤j¢) r£l« vd tH§f¥ bgW«.
(2) ÏJ cldoahf eilKiw¡F tUjš nt©L«.
gF–II.
2013 M« M©L m©zhkiy¥ gšfiy¡fHf¢
r£l¤Â‰fhd ÂU¤j§fŸ.
jäœehL r£l« 2. (Ïj‹ Ëò Ϫj¥ gFÂæš 2013 M« M©L¢ r£l« vd¡ 1-M« Ãçé‰fhd
20/2013. F¿¥Ãl¥gLtjhd) 2013 M« M©L m©zhkiy¥ gšfiy¡fHf¢ ÂU¤j«.
r£l¤Â‹ 1 M« Ãçéš, (2) M« c£Ãçéš, “flÿ® kht£l«” vD«
brh‰bwhlU¡fhf, “Ïuh#h K¤ijah kU¤Jt¡ fšÿç k‰W«
kU¤Jtkid, Ïuh#h K¤ijah gškU¤Jt¡ fšÿç k‰W«
kU¤Jtkid k‰W« Ïuhâ bkŒa«ik bréèa® fšÿç M»ait
mikªJŸs 113.21 V¡f®, gu¥Ãl« Ú§fyhf flÿ® kht£l«” vD«
brh‰bwhluhdJ kh‰whf mik¡f¥gLjš nt©L«.
3. 2013 M« M©L r£l¤Â‹ 35 M« Ãçéš, (2) M« 35–M« Ãçé‰fhd
c£Ãçéš, “kU¤Jt«, gškU¤Jt«” vD« brh‰bwhluhdJ ÂU¤j«.
é£Lél¥gLjš nt©L«.
gFÂ-III.
1987 M« M©L jäœehL lh¡l®. v«.í.M®. kkUU¤¤JJtt¥¥
ggššffiiyy¡¡ffHHff««,, bbrr‹‹iidd r£l¤Â‰fhd ÂU¤j«.
jäœehL r£l« 4. 1987 M« M©L jäœehL lh¡l®. v«.í.M®. kU¤Jt¥ 2 M« Ãçé‰fhd
37/1987. gšfiy¡fHf«, br‹id r£l¤Â‹ 2 M« Ãçéš, (r) M« T¿YŸs ÂU¤j«.
“1928 M« M©L m©zhkiy¥ gšfiy¡fHf¢ r£l¤Â‹ (jäœehL
r£l« I /1929) 2 M« Ãçé‹ (a) M« T¿‹go tiuaW¡f¥g£ljhd
m©zhkiy ef® jéu” vD« brh‰bwhluhdJ é£Lél¥gLjš
nt©L«.
(ÝÀïK¡ ݬíŠð®)
ê. «è£H óM‚°ñ£˜,
Üó²„ ªêòô£÷˜,
ê†ìˆ ¶¬ø.
(îIö£‚è‹)
è. ïóC‹ñ¡,
àîM Þò‚°ï˜,
ê†ì (îI›ŠHK¾)ˆ ¶¬ø.
îI›ï£´ Üó²‚è£è ªê¡¬ù â¿¶ªð£¼œ ñŸÁ‹ Ü„²ˆ ¶¬ø ݬíòó£™
Ü„CìŠð†´ ªõOJìŠð†ì¶.