**कार्यकारी सारांश (Executive Summary)**
महाराष्ट्र शासनाच्या ग्रामविकास विभागाने ४ नोव्हेंबर, २०२५ रोजी अधिसूचना जारी केली आहे. या अधिसूचनेनुसार, सातारा जिल्ह्यातील खंडाळा तालुक्यातील शिंदेवाडी आणि शिरवळ (गावडेवाडीसह) हे स्वतंत्र महसुली गावे असतील. महाराष्ट्र ग्रामपंचायत अधिनियम, १९५९ च्या कलम ४ आणि भारताच्या संविधानाच्या अनुच्छेद २४३ (छ) अंतर्गत हे अधिकार प्रदान करण्यात आले आहेत.
**मुख्य मुद्दे / मुख्य मजकूर (Key Points / Main Content)**
* **अधिसूचना जारी करण्याची तारीख:** ४ नोव्हेंबर, २०२५
* **अधिसूचना जारी करणारा विभाग:** ग्रामविकास विभाग, महाराष्ट्र शासन
* **कायद्याचा आधार:**
* महाराष्ट्र ग्रामपंचायत अधिनियम, १९५९ चे कलम ४
* भारतीय संविधानाचा अनुच्छेद २४३ (छ)
* **महत्त्वाचे बदल:**
* सातारा जिल्ह्यातील खंडाळा तालुक्यातील शिंदेवाडी आणि शिरवळ (गावडेवाडीसह) हे स्वतंत्र महसुली गावे असतील.
* शिंदेवाडी आणि शिरवळ (गावडेवाडीसह) हे स्वतंत्र ग्रामपंचायती म्हणून ओळखले जातील.
**परिणाम विश्लेषण (Impact Analysis)**
* **ग्रामस्थ:**
* परिणाम: शिंदेवाडी आणि शिरवळ (गावडेवाडीसह) गावांतील ग्रामस्थांना त्यांच्या स्वतंत्र ग्रामपंचायती मिळतील.
* आवश्यक कृती: नवीन ग्रामपंचायतीच्या निवडणुकीत भाग घेणे आणि विकास कामात सक्रिय सहभाग घेणे.
* **ग्रामपंचायत सदस्य:**
* परिणाम: नवीन ग्रामपंचायतीचे सदस्य म्हणून निवडले जाण्याची संधी.
* आवश्यक कृती: निवडणुकीत उभे राहून लोकांचे प्रतिनिधित्व करणे आणि गावाच्या विकासासाठी योजना तयार करणे.
* **जिल्हा परिषद, सातारा:**
* परिणाम: जिल्हा परिषदेच्या प्रशासकीय रचनेत बदल.
* आवश्यक कृती: नवीन ग्रामपंचायतीच्या निर्मितीनंतर आवश्यक प्रशासकीय बदल करणे.
Key Entities Referenced
महाराष्ट्र ग्रामपंचायत अधिनियम (१९५९ चा तीन): कलम ४ नुसार ग्रामपंचायत निर्मितीचे अधिकार.
अनुच्छेद २४३ (छ), भारताचे संविधान: ग्रामपंचायत संबंधित तरतुदी.
शिंदेवाडी, शिरवळ (सातारा जिल्हा): सातारा जिल्ह्यातील खंडाळा तालुक्यातील शिंदेवाडी आणि शिरवळ हे स्वतंत्र गाव म्हणून घोषित.
ग्रामविकास विभाग: अधिसूचना जारी करणारा विभाग.
अनुसूची: शिंदेवाडी आणि शिरवळ (गावडेवाडी सह) महसुली गावांचे गट.
RNI No. MAHBIL /2009/31733
महाारााष्ट्र� शाासन रााजपत्र
असाधााराण भााग चाारा-अ
वर्षष ११, अंक १३८(२)] मंगळवारा, ना�व् हांबरा ४, २०२५/काति� �क १३, शाके १९४७ [पष्ृठे े२, तिकमं � : रुपये� १५.००
असाधााराण क्रमांक ४८३
प्राातिधाकृ� प्राकाशान
महाारााष्ट्र शाासनान� कंद्रीीये अतिधातिनयेमांन्वये� �येारा केले�ले�
(भााग एक, एक-अ आतिण एक-ले येांमध्ये� प्रातिसद्ध केले�ले� तिनयेम व आदे�शा येांव्येति�रिराक्�) तिनयेम व आदे�शा.
ग्राामतिवकास तिवभााग
बांा�धकााम भावन, २५, मर्झझबांान पथ, फोोर्टट, मं�बांई ४०० ००१, दि�ना�का ४ ना�व्हें ंबांर, २०२५.
अतिधासूचाना
भाारा�ाचा� संतिवधाान.
क्रमा�का व्हेंीपीएम २०२४/प्र.क्र.१३१/प�रा.४ (२२) (ई-९४०५२४).—भाारतााच्याा सं�दिवधानाच्याा अनंच्छेे� २४३ च्याा खं�ड (छे)
व महेंाराष्ट्र ग्राामप�चाायाता अदिधदिनयाम (१९५९ चाा ताीन) चा� कालम ४ यााद्वाार� प्र�ान कारण्यााता आल�ल्याा अदिधकाारा�चाा आदि� याासं��भााझता संमथझ
कार�ाऱ्याा इतार संवझ अदिधकााराचा� ा वापर कारून आदि� याासं�� भााताझ कााढण्यााता आल�ल्याा पवं ीच्याा संवझ अदिधसंूचाना�चा� दिकांवा संल� खं� ा�चा� अदिधक्रम�
कारून तासं�चा संाताारा दि�ल्हेंा परिरष��चाी स्थायाी संदिमताीच्याा काायााझचा� दिनवझहेंन कार�ाऱ्याा प्रशाासंकााशाी आदि� संाताारा दि�ल्ह्यााताील खं�डाळाा
ताालंक्यााताील दिशा���वाडी आदि� दिशारवळा ग्राामप�चाायाता व ग्राामसंभाा याा�च्यााशाी दिवचाारदिवदिनमया कारून, महेंाराष्ट्राचा� राज्यापाल, यााद्वाार� संाताारा
दि�ल्ह्यााताील खं�डाळाा ताालंक्यााताील संोबांताच्याा अनंसंूचाीताील स्ता�भा (३) मध्या� दिवदिनदि�झष्र्ट काेल्यााप्रमा�� दिशा���वाडी व दिशारवळा ( गावडेवाडी
संहें) महेंसंंली गावाचा� गर्ट असंल�ल� स्थादिनका क्षे�त्र हें� दिवदिनदि�झष्र्ट दि�ना�का ४ ना�व् हेंंबांर,२०२५ पासंून स्वता�त्र गाव असं�ल आदि� सं�दिवधानाच्याा
भााग ९ च्याा प्रयाो�नासंाठीी अनंसंूचाीताील स्ता�भा (२) मध्या� दिवदिनदि�झष्र्ट काेल्यााप्रमा�� दिशा���वाडी व दिशारवळा याा नावान� ओळाखंल� �ाताील.
अनुसूचाी
अ. क्र. गावाचा� नाव महेंसंंली गाव दिकांवा महेंसंंली गावा�चाा गर्ट
(१) (२) (३)
१ दिशा���वाडी दिशा���वाडी
२ दिशारवळा दिशारवळा ( गावडेवाडी संहें)
महेंाराष्ट्राचा� राज्यापाल याा�च्याा आ��शाानंसंार व नावान�,
क. श्रीी. पो�देारा,
शाासंनाचा� उप संदिचाव.
(१)
भााग चाार-अ-४८३–१2 महाारााष्ट्र शाासन रााजपत्र असाधााराण भााग चाारा-अ, ना�व् हांबरा ४, २०२५/काति� �क १३, शाके १९४७
RURAL DEVELOPMENT DEPARTMENT
Bandhakam Bhavan, 25, Marzban Path, Fort,
Mumbai 400 001, dated 4th November, 2025.
NOTIFICATION
Constitution of india.
No.VPM-2024/CR-131/PR-4(22) (E-940524).—In exercise of the powers conferred by clause
(g) of article 243 of the Constitution of India read with section 4 of the Maharashtra Village
Panchayats Act (III of 1959), and of all other powers enabling it in this behalf, and in supersession
of all the previous notifications or instruments issued in that behalf, and after consultation with the
Administrator, discharging the functions of the Standing Committee of the Zilla Parishad, Satara
and Village Panchayat and Gram Sabha Shindewadi and Shirwal, in Khandala Tahasil of Satara
District, the Governor of Maharashtra hereby specifies the 4th November, 2025, to be the date
from which each of the local areas comprising group of revenue villages of Shindewadi and Shirwal
(inclusive of Gawadewadi), in Tahasil Khandala, in Satara District, specified in column (3) of the
Schedule appended here to, shall be the distinct villages and shall be known by the name of the
villages Shindewadi and Shirwal respectively, as specified in column (2) thereof, for the purposes
of Part IX of the Constitution.
Schedule
Sr. No. Name of the villages Group of revenue villages or revenue village
(1) (2) (3)
1. Shindewadi Shindewadi
2. Shirwal Shirwal (inclusive of Gawadewadi)
By order and in the name of the Governor of Maharashtra,
K. S. POTDAR,
Deputy Secretary to Government.
ON BEHALF OF GOVERNMENT PRINTING, STATIONERY AND PUBLICATION, PRINTED AND PUBLISHED BY DIRECTOR,
RUPENDRA DINESH MORE, PRINTED AT GOVERNMENT CENTRAL PRESS, 21-A, NETAJI SUBHASH ROAD, CHARNI ROAD,
MUMBAI 400 004 AND PUBLISHED AT DIRECTORATE OF GOVERNMENT PRINTING, STATIONERY AND PUBLICATIONS,
21-A, NETAJI SUBHASH ROAD, CHARNI ROAD, MUMBAI 400 004. EDITOR : DIRECTOR, RUPENDRA DINESH MORE.